Leki w grupie
„leki stosowane w geriatrii”

Leki stosowane w geriatrii to specjalna grupa preparatów farmaceutycznych dostosowanych do potrzeb pacjentów w podeszłym wieku. Farmakoterapia u osób starszych wymaga szczególnej uwagi ze względu na zmiany fizjologiczne związane z procesem starzenia, takie jak pogorszona funkcja nerek i wątroby, zmieniona dystrybucja leków w organizmie oraz większa wrażliwość na działania niepożądane.

Najważniejsze grupy leków stosowanych w geriatrii obejmują: leki kardiologiczne (np. beta-blokery jak bisoprolol – Concor, Bisocard; inhibitory ACE jak ramipryl – Tritace, Axtil), leki przeciwdementywne (np. donepezyl – Aricept, Cogiton; memantyna – Ebixa, Memantine Mylan), leki przeciwzapalne (np. paracetamol – Panadol, Apap; meloksykam – Movalis, Aglan), leki przeciwdepresyjne (np. sertralina – Zoloft, Asentra; escitalopram – Lexapro, Mozarin) oraz leki stosowane w schorzeniach układu kostno-stawowego (np. alendronat – Ostenil, Alendronat Bluefish).

W podgrupie leków geriatrycznych szczególne znaczenie mają preparaty stosowane w zaburzeniach poznawczych, które dzielą się na inhibitory cholinesterazy (donepezyl, rywastygmina – Exelon, Nimvastid; galantamina – Reminyl, Galsya) oraz antagonisty receptora NMDA (memantyna). Inną istotną podgrupą są leki stosowane w leczeniu zespołów bólowych u osób starszych, obejmujące nieopioidowe leki przeciwbólowe, słabe opioidy (tramadol – Tramal, Poltram) oraz silne opioidy stosowane w ciężkich zespołach bólowych.

Największą zaletą farmakoterapii geriatrycznej jest możliwość poprawy jakości życia seniorów poprzez skuteczne leczenie chorób przewlekłych, łagodzenie objawów i dolegliwości oraz opóźnianie postępu schorzeń degeneracyjnych. Nowoczesne preparaty geriatryczne charakteryzują się lepszym profilem bezpieczeństwa i mniejszym ryzykiem interakcji lekowych, co jest szczególnie ważne przy wielochorobowości i polipragmazji (stosowaniu wielu leków jednocześnie) często występujących u osób starszych.

Najpoważniejsze zagrożenia związane ze stosowaniem leków w geriatrii to zwiększone ryzyko działań niepożądanych, interakcje między lekami przy polipragmazji oraz problemy z compliance (przestrzeganiem zaleceń terapeutycznych). U pacjentów geriatrycznych istnieje wyższe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanych z układem nerwowym (sedacja, zaburzenia poznawcze, upadki), układem pokarmowym (krwawienia, owrzodzenia) oraz układem sercowo-naczyniowym (hipotonia ortostatyczna, zaburzenia rytmu serca). Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu leków antykolinergicznych, benzodiazepin (np. diazepam – Relanium, lorazepam – Lorafen), niesteroidowych leków przeciwzapalnych oraz niektórych leków psychotropowych.