Działania niepożądane leku Pyrazinamid Farmapol

Pirazynamid, jako składnik aktywny preparatu Pyrazinamid Farmapol (500 mg, tabletki), wykazuje szereg działań niepożądanych, których znajomość jest kluczowa dla prawidłowego prowadzenia terapii przeciwgruźliczej. Najpoważniejszym i podstawowym działaniem niepożądanym jest hepatotoksyczność, której ryzyko wzrasta wraz z dawką i czasem trwania leczenia.¹

Hepatotoksyczność

Stosowanie pirazynamidu w dawce nieprzekraczającej 30 mg/kg masy ciała w terapii skojarzonej z izoniazydem i ryfampicyną przez początkowe 2 miesiące leczenia nie powoduje istotnego zwiększenia hepatotoksyczności całego schematu leczniczego.² Jednakże, gdy dawka przekracza 1,5 g na dobę, ryzyko uszkodzenia miąższu wątroby znacząco wzrasta, co może manifestować się pojawieniem żółtaczki oraz podwyższeniem aktywności enzymów wątrobowych (AlAT i AspAT).³ Należy podkreślić, że toksyczne działanie na wątrobę jest zależne od dawki i może wystąpić w dowolnym momencie prowadzonej terapii.⁴

Zaburzenia metaboliczne

Pirazynamid może prowadzić do podwyższenia stężenia kwasu moczowego we krwi, co w konsekwencji może przyczyniać się do rozwoju dny moczanowej.⁵

Zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego

Podczas terapii pirazynamidem mogą wystąpić zaburzenia ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty oraz brak łaknienia (anoreksja).⁶

Zaburzenia hematologiczne

W zakresie układu krwionośnego i limfatycznego pirazynamid może powodować niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedokrwistość sideroblastyczną oraz trombocytopenię. Rzadziej obserwowane są zaburzenia mechanizmu krzepnięcia krwi.⁷

Inne działania niepożądane

Wśród innych działań niepożądanych wymienia się ból stawów i mięśni o lekkim nasileniu, złe samopoczucie oraz reakcje alergiczne manifestujące się jako wysypka skórna, pokrzywka i świąd. Rzadziej występującymi działaniami niepożądanymi są: gorączka, trądzik, nadwrażliwość na światło, porfiria, trudności w oddawaniu moczu oraz śródmiąższowe zapalenie nerek.⁸

Tabela działań niepożądanych leku Pyrazinamid Farmapol

Uwagi kliniczne dotyczące monitorowania działań niepożądanych

Ze względu na potencjalną hepatotoksyczność pirazynamidu, zaleca się regularne monitorowanie parametrów funkcji wątroby podczas terapii, szczególnie gdy stosowane są dawki zbliżone do lub przekraczające 1,5 g na dobę. Konieczne jest także monitorowanie stężenia kwasu moczowego w surowicy krwi, zwłaszcza u pacjentów z wywiadem w kierunku dny moczanowej lub predysponowanych do jej rozwoju.⁹

W przypadku wystąpienia objawów uszkodzenia wątroby (żółtaczka, znaczne podwyższenie enzymów wątrobowych) należy rozważyć modyfikację dawkowania lub przerwanie leczenia pirazynamidem. Podobnie, w razie manifestacji klinicznych dny moczanowej, może być konieczne wdrożenie odpowiedniego leczenia objawowego lub modyfikacja terapii przeciwgruźliczej.¹⁰