Interakcje leku
Promazin Jelfa 25 mg

Promazyna chlorowodorek wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z lekami o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy (barbiturany, leki uspokajające, opioidowe leki przeciwbólowe), co może prowadzić do nasilenia sedacji i ryzyka depresji oddechowej. Interakcje z inhibitorami MAO i trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi nasilają działanie uspokajające i antycholinergiczne, co może skutkować zaparciami, udarem cieplnym i innymi objawami cholinolitycznymi. Promazyna może także zmniejszać skuteczność leków przeciwpadaczkowych, hipoglikemizujących oraz niektórych leków przeciwnadciśnieniowych, co wymaga monitorowania i ewentualnej modyfikacji dawkowania. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT i arytmii przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwarytmicznych, przeciwdepresyjnych i innych neuroleptyków.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Promazyna chlorowodorek, substancja czynna leku Promazin Jelfa, wchodzi w liczne, klinicznie istotne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku i optymalizacji terapii. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące interakcji promazyny z innymi substancjami leczniczymi oraz alkoholem.1

Interakcje nasilające działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy

Leki o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy mogą znacząco nasilać hamujące działanie promazyny na OUN. Jednoczesne stosowanie promazyny z poniższymi substancjami może prowadzić do nasilenia sedacji, a w skrajnych przypadkach do depresji oddechowej:2

  • Barbiturany – nasilają efekt sedacyjny
  • Leki uspokajające i nasenne – potęgują działanie hamujące OUN
  • Leki przeciwbólowe opioidowe – zwiększają ryzyko nadmiernej sedacji

Interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi

Jednoczesne stosowanie promazyny z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) lub trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi może prowadzić do:3

Interakcje z lekami antycholinergicznymi

Preparaty o działaniu antycholinergicznym mogą zmniejszać skuteczność terapeutyczną promazyny poprzez osłabienie jej działania przeciwpsychotycznego.4

Interakcje wpływające na wchłanianie

Niektóre produkty lecznicze mogą zaburzać wchłanianie promazyny z przewodu pokarmowego, co może prowadzić do zmniejszenia jej skuteczności. Do takich leków należą:5

  • Leki zobojętniające sok żołądkowy – zmieniają pH treści żołądkowej, co może wpływać na wchłanianie promazyny
  • Leki stosowane w chorobie Parkinsona – mogą wchodzić w interakcje farmakokinetyczne
  • Lit – może zaburzać wchłanianie neuroleptyków

Interakcje z lekami przeciwpadaczkowymi

Promazyna może zmniejszać skuteczność leków przeciwpadaczkowych, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z padaczką i może wymagać modyfikacji dawkowania leków przeciwdrgawkowych.6

Interakcje z lekami przeciwnadciśnieniowymi

Podczas jednoczesnego stosowania promazyny z lekami przeciwnadciśnieniowymi może dochodzić do nasilenia działania hipotensyjnego tych leków, co zwiększa ryzyko hipotonii ortostatycznej.7

W przypadku niektórych leków przeciwnadciśnieniowych (np. klonidyny, guanetydyny) promazyna może działać przeciwstawnie, zmniejszając ich skuteczność terapeutyczną.8

Interakcje z lekami hipoglikemizującymi

Promazyna może zmniejszać odpowiedź organizmu na leki hipoglikemizujące, co w konsekwencji może prowadzić do pogorszenia kontroli glikemii u pacjentów z cukrzycą. W takich przypadkach może być konieczne zwiększenie dawkowania leków przeciwcukrzycowych.9

Interakcje zwiększające ryzyko zaburzeń rytmu serca

Szczególnej uwagi wymaga jednoczesne stosowanie promazyny z lekami wydłużającymi odstęp QT w elektrokardiogramie. Takie połączenie znacząco zwiększa ryzyko rozwoju groźnych arytmii. Do leków wydłużających odstęp QT należą:10

  • Niektóre leki przeciwarytmiczne (głównie klasy IA i III)
  • Niektóre leki przeciwdepresyjne (np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne)
  • Inne leki przeciwpsychotyczne

Interakcje związane z ryzykiem hematologicznym

W przypadku jednoczesnego stosowania promazyny z lekami mogącymi powodować uszkodzenie szpiku kostnego, zwiększa się ryzyko wystąpienia agranulocytozy. Do takich leków należą:11

  • Karbamazepina
  • Niektóre antybiotyki
  • Cytostatyki

Interakcje szczególnie niebezpieczne

Wymagają natychmiastowego działania medycznego lub całkowitego unikania połączenia:

  • Promazyna + adrenalina: Pacjentom po przedawkowaniu promazyny bezwzględnie nie wolno podawać adrenaliny, gdyż może to prowadzić do paradoksalnego spadku ciśnienia tętniczego.12
  • Promazyna + lit: Opisywano przypadki neurotoksyczności, w tym złośliwego zespołu neuroleptycznego, u pacjentów leczonych jednocześnie neuroleptykami i litem.13

Rekomendacje dotyczące leczenia objawów pozapiramidowych

W przypadku konieczności leczenia objawów pozapiramidowych wywołanych przez promazynę, zaleca się stosowanie leków antycholinergicznych o działaniu przeciwparkinsonowskim zamiast lewodopy. Wynika to z faktu, że neuroleptyki (w tym promazyna) działają antagonistycznie w stosunku do leków dopaminergicznych, co może zmniejszać skuteczność lewodopy.14

Interakcje promazyny z alkoholem

Jednoczesne stosowanie promazyny i alkoholu wiąże się z istotnymi zagrożeniami dla zdrowia pacjenta i jest klinicznie przeciwwskazane.15

Alkohol znacząco nasila hamujące działanie promazyny na ośrodkowy układ nerwowy, co prowadzi do następujących konsekwencji:16

  • Nasilenie działania sedacyjnego – prowadzi do nadmiernej senności, spowolnienia psychoruchowego, zaburzeń koordynacji
  • Zwiększone ryzyko depresji oddechowej – szczególnie niebezpieczne przy wyższych dawkach obu substancji
  • Spotęgowanie działania hipotensyjnego – może prowadzić do znacznych spadków ciśnienia tętniczego i omdleń
  • Zwiększone ryzyko zaburzeń świadomości – od dezorientacji do głębokich zaburzeń świadomości
  • Osłabienie funkcji poznawczych – upośledzenie zdolności oceny sytuacji, podejmowania decyzji
  • Interakcje farmakokinetyczne – alkohol może wpływać na metabolizm promazyny w wątrobie

Klinicznie potwierdzono, że interakcja promazyny z alkoholem należy do niepożądanych interakcji o istotnym znaczeniu klinicznym. Pacjentów należy bezwzględnie informować o konieczności powstrzymania się od spożywania alkoholu podczas terapii promazyną.17

Tabela interakcji leku Promazin Jelfa

Lek/Substancja Rodzaj interakcji Konsekwencje kliniczne Poziom istotności Zalecenia
Adrenalina Farmakodynamiczna Paradoksalny spadek ciśnienia tętniczego Wysoki Bezwzględnie przeciwwskazane po przedawkowaniu promazyny
Alkohol Farmakodynamiczna Nasilenie sedacji, ryzyko depresji oddechowej Wysoki Należy bezwzględnie unikać
Barbiturany Farmakodynamiczna Nasilenie sedacji, ryzyko depresji oddechowej Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Leki uspokajające i nasenne Farmakodynamiczna Nasilenie sedacji, ryzyko depresji oddechowej Wysoki Ostrożne stosowanie, rozważyć redukcję dawek
Opioidowe leki przeciwbólowe Farmakodynamiczna Nasilenie sedacji, ryzyko depresji oddechowej Wysoki Ostrożne stosowanie, rozważyć redukcję dawek
Inhibitory MAO Farmakodynamiczna Nasilenie działania uspokajającego i antycholinergicznego Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne Farmakodynamiczna Nasilenie działania uspokajającego i antycholinergicznego Średni Ostrożne stosowanie, rozważyć redukcję dawek
Leki antycholinergiczne Farmakodynamiczna Zmniejszenie działania przeciwpsychotycznego promazyny Średni Monitorować skuteczność leczenia przeciwpsychotycznego
Leki zobojętniające sok żołądkowy Farmakokinetyczna Zaburzenie wchłaniania promazyny Niski Zachować odstęp czasowy między podaniem leków
Lit Farmakokinetyczna i farmakodynamiczna Ryzyko neurotoksyczności, w tym złośliwego zespołu neuroleptycznego Wysoki Ścisłe monitorowanie pacjenta
Guanetydyna Farmakodynamiczna Zmniejszenie skuteczności guanetydyny Średni Monitorowanie ciśnienia tętniczego
Leki hipoglikemizujące Farmakodynamiczna Zmniejszenie odpowiedzi na leki hipoglikemizujące Średni Może być konieczne zwiększenie dawki leków hipoglikemizujących, ścisła kontrola glikemii
Leki przeciwpadaczkowe Farmakodynamiczna Zaburzenie działania leków przeciwpadaczkowych Średni Monitorowanie skuteczności leczenia przeciwpadaczkowego
Leki przeciwnadciśnieniowe Farmakodynamiczna Nasilenie działania hipotensyjnego Średni Monitorowanie ciśnienia tętniczego, dostosowanie dawek
Klonidyna, guanetydyna Farmakodynamiczna Przeciwstawne działanie do promazyny Średni Monitorowanie skuteczności leczenia przeciwnadciśnieniowego
Amfetamina Farmakodynamiczna Osłabienie działania amfetaminy Niski Unikać jednoczesnego stosowania
Lewodopa Farmakodynamiczna Osłabienie działania lewodopy Wysoki Stosować leki antycholinergiczne zamiast lewodopy w objawach pozapiramidowych
Leki wydłużające odstęp QT Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko arytmii Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania lub ścisłe monitorowanie EKG
Karbamazepina Farmakodynamiczna i farmakokinetyczna Zwiększone ryzyko agranulocytozy Wysoki Monitorowanie morfologii krwi
Niektóre antybiotyki Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko agranulocytozy Średni Monitorowanie morfologii krwi
Cytostatyki Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko agranulocytozy Wysoki Monitorowanie morfologii krwi, rozważyć alternatywne leczenie
  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl