Działania niepożądane
OxyContin 20 mg
Oksykodon, substancja czynna leku OxyContin, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najpoważniejszą jest depresja oddechowa, szczególnie niebezpieczna przy przedawkowaniu, zwłaszcza u osób starszych i osłabionych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to nudności i zaparcia, które mogą być oporne na standardowe leczenie. Inne istotne objawy obejmują zwężenie źrenic, skurcze mięśni gładkich, zniesienie odruchu kaszlowego oraz ryzyko uzależnienia, które może wystąpić nawet przy dawkach terapeutycznych. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (< 1/10000), co pozwala na precyzyjne monitorowanie i ocenę ryzyka u pacjentów. Wśród objawów neurologicznych dominują senność, sedacja i zawroty głowy (bardzo często), a także drżenie mięśniowe i letarg (często). Zaburzenia psychiczne, takie jak lęk, depresja, niepokój i ryzyko uzależnienia, występują często lub niezbyt często, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej.
Działania niepożądane leku OxyContin
Oksykodon, jako substancja czynna leku OxyContin, ze względu na swoje właściwości farmakologiczne może wywoływać szereg działań niepożądanych, w tym depresję oddechową, zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli i skurcz mięśni gładkich oraz znosić odruch kaszlowy. Pacjenci powinni być świadomi, że najczęstszymi działaniami niepożądanymi są nudności (szczególnie w początkowej fazie leczenia) oraz zaparcia.1
Główne zagrożenia związane z działaniami niepożądanymi
Depresja oddechowa stanowi najpoważniejsze zagrożenie przy przedawkowaniu oksykodonu w postaci tabletek OxyContin. Ryzyko to jest szczególnie wysokie u osób w podeszłym wieku oraz pacjentów osłabionych.2
Istotnym zagrożeniem jest również możliwość rozwoju uzależnienia od leku, które może wystąpić nawet podczas stosowania dawek terapeutycznych. Należy pamiętać, że ryzyko uzależnienia może różnić się w zależności od czynników ryzyka, dawkowania i czasu trwania leczenia opioidami u danego pacjenta.3
Klasyfikacja częstości działań niepożądanych
W ocenie działań niepożądanych stosuje się następującą klasyfikację częstości ich występowania:
- Bardzo często: ≥ 1/10 (więcej niż 1 przypadek na 10 pacjentów)
- Często: ≥ 1/100 do < 1/10 (1-10 przypadków na 100 pacjentów)
- Niezbyt często: ≥ 1/1000 do < 1/100 (1-10 przypadków na 1000 pacjentów)
- Rzadko: ≥ 1/10000 do < 1/1000 (1-10 przypadków na 10000 pacjentów)
- Bardzo rzadko: < 1/10000 (mniej niż 1 przypadek na 10000 pacjentów)
- Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
4
Szczegółowa tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Opryszczka | Rzadko | Infekcja wirusowa objawiająca się pęcherzykami na skórze i błonach śluzowych |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość | Niezbyt często | Reakcje alergiczne o umiarkowanym nasileniu |
| Reakcje anafilaktyczne/reakcje rzekomoanafilaktyczne | Nieznana | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje alergiczne | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie apetytu do utraty apetytu | Często | Ograniczenie przyjmowania pokarmów prowadzące do spadku masy ciała |
| Odwodnienie | Niezbyt często | Niedobór wody w organizmie, mogący prowadzić do zaburzeń elektrolitowych | |
| Zwiększenie apetytu | Rzadko | Wzmożone łaknienie, mogące prowadzić do przyrostu masy ciała | |
| Zaburzenia psychiczne | Lęk, stan splątania, depresja, zmniejszona aktywność, niepokój, nadmierna aktywność psychoruchowa, nerwowość, bezsenność, nieprawidłowe myślenie | Często | Szereg zaburzeń psychicznych o różnym nasileniu, mogących znacząco wpływać na funkcjonowanie pacjenta |
| Pobudzenie, chwiejność emocjonalna, euforia, zaburzenia percepcji (np. omamy, derealizacja), spadek popędu płciowego, uzależnienie od leku | Niezbyt często | Zaburzenia afektywne i poznawcze związane z działaniem leku, w tym ryzyko uzależnienia | |
| Zachowania agresywne | Nieznana | Skłonność do agresji wobec siebie lub otoczenia | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Senność, sedacja, zawroty głowy, ból głowy | Bardzo często | Najczęstsze objawy neurologiczne, mogące znacząco upośledzać funkcjonowanie pacjenta |
| Drżenie mięśniowe, letarg | Często | Zaburzenia neurologiczne o średnim nasileniu | |
| Niepamięć, napady drgawkowe (zwłaszcza u osób z padaczką lub ze skłonnością do drgawek), zaburzenia koncentracji, migrena, hipertonia, mimowolne skurcze mięśni, niedoczulica, zaburzenia koordynacji, zaburzenia mowy, omdlenia, parestezje, zaburzenia smaku | Niezbyt często | Szereg zaburzeń neurologicznych wymagających monitorowania | |
| Hiperalgezja | Nieznana | Nadwrażliwość na ból, paradoksalny efekt u pacjentów leczonych opioidami | |
| Zaburzenia oka | Zwężenie źrenic, osłabienie widzenia | Niezbyt często | Zaburzenia ostrości widzenia i akomodacji oka |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zaburzenia słuchu, zawroty głowy | Niezbyt często | Zaburzenia błędnika prowadzące do zawrotów głowy i/lub upośledzenia słuchu |
| Zaburzenia serca | Tachykardia, kołatanie serca (w kontekście objawów z odstawienia) | Niezbyt często | Przyspieszenie akcji serca, odczuwanie nieregularnej pracy serca, szczególnie podczas odstawiania leku |
| Zaburzenia naczyniowe | Rozszerzenie naczyń | Niezbyt często | Wazodylatacja, mogąca prowadzić do obniżenia ciśnienia krwi |
| Niedociśnienie tętnicze, hipotonia ortostatyczna | Rzadko | Obniżenie ciśnienia krwi, szczególnie przy zmianie pozycji ciała na stojącą | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność | Często | Subiektywne uczucie braku powietrza |
| Depresja oddechowa, dysfonia, kaszel | Niezbyt często | Zahamowanie czynności oddechowej wymagające szczególnej uwagi | |
| Ośrodkowy bezdech senny | Nieznana | Okresowe zatrzymanie oddechu podczas snu wynikające z zaburzeń w ośrodkowym układzie nerwowym | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia, nudności, wymioty | Bardzo często | Najczęstsze objawy ze strony przewodu pokarmowego, zaparcia mogą być oporne na standardowe leczenie |
| Ból brzucha, biegunka, suchość w jamie ustnej, czkawka, niestrawność | Często | Dolegliwości trawienne o średnim nasileniu | |
| Owrzodzenie jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, dysfagia, wzdęcia z oddawaniem wiatrów, odbijanie się, niedrożność jelit | Niezbyt często | Poważniejsze powikłania ze strony przewodu pokarmowego, niedrożność jelit wymaga natychmiastowej interwencji | |
| Smoliste stolce, choroby zębów, krwawienia z dziąseł | Rzadko | Objawy mogące wskazywać na poważniejsze schorzenia, smoliste stolce mogą sugerować krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego | |
| Próchnica zębów | Nieznana | Uszkodzenie twardych tkanek zęba związane z suchością jamy ustnej | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Niezbyt często | Laboratoryjne wykładniki uszkodzenia wątroby |
| Cholestaza, kolka żółciowa, dysfunkcja zwieracza Oddiego | Nieznana | Zaburzenia przepływu żółci, bolesne skurcze dróg żółciowych, zaburzenia czynności zwieracza dróg żółciowych | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd | Bardzo często | Swędzenie skóry, często bez wysypki |
| Reakcje skórne, wysypka, nadmierna potliwość | Często | Różnorodne zmiany skórne, wzmożona potliwość | |
| Suchość skóry | Niezbyt często | Zmniejszenie nawilżenia skóry | |
| Pokrzywka | Rzadko | Bąble na skórze z towarzyszącym świądem | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Bolesne oddawanie moczu, nagłe parcie na pęcherz | Często | Dyskomfort podczas mikcji, zwiększona częstotliwość oddawania moczu |
| Zatrzymanie moczu | Niezbyt często | Niemożność oddania moczu wymagająca interwencji medycznej | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia erekcji, hipogonadyzm | Niezbyt często | Dysfunkcja seksualna u mężczyzn, obniżone stężenie hormonów płciowych |
| Zanik miesiączki | Nieznana | Brak krwawień miesięcznych u kobiet | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Osłabienie, zmęczenie | Często | Ogólne obniżenie energii i wydolności organizmu |
| Dreszcze, zespół odstawienny, ból (np. ból w klatce piersiowej), złe samopoczucie, obrzęk, obrzęk obwodowy, tolerancja na lek, pragnienie | Niezbyt często | Zespół objawów związanych z odstawieniem leku oraz narastaniem tolerancji, obrzęki różnych części ciała | |
| Zwiększenie lub zmniejszenie masy ciała | Rzadko | Zmiany masy ciała w trakcie terapii | |
| Noworodkowy zespół odstawienny | Nieznane | Zespół objawów u noworodków matek przyjmujących oksykodon podczas ciąży | |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Przypadkowe urazy | Niezbyt często | Zwiększone ryzyko urazów związane z sedacją i zaburzeniami świadomości |
5
Szczególne populacje pacjentów
Dzieci i młodzież
Należy odnotować, że częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u młodzieży (w wieku od 12 do 18 lat) są podobne do tych obserwowanych u dorosłych pacjentów. Pediatrzy powinni monitorować młodych pacjentów z taką samą starannością, jak dorosłych.6
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem:
Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02 222 Warszawa, Tel.: +48 22 49 21 301, Faks.: +48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.7
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania