Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Gripex

Produkt leczniczy Gripex (325 mg paracetamolu + 30 mg pseudoefedryny chlorowodorku + 10 mg dekstrometorfanu bromowodorku) wymaga zachowania specjalnych środków ostrożności ze względu na potencjalne zagrożenia związane z jego stosowaniem. Niniejszy tekst przedstawia szczegółowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania leku.¹

Zagrożenia dla wątroby i nerek

Stosowanie produktu u osób z niewydolnością wątroby, nadużywających alkoholu oraz głodzonych wiąże się z podwyższonym ryzykiem uszkodzenia wątroby. Należy również zachować ostrożność u pacjentów z niewydolnością nerek. Podczas terapii produktem Gripex bezwzględnie zakazane jest spożywanie alkoholu, co mogłoby nasilić hepatotoksyczne działanie paracetamolu.²

Ryzyko kwasicy metabolicznej

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania paracetamolu i flukloksacyliny ze względu na zwiększone ryzyko rozwoju kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową (HAGMA). Zagrożenie to jest szczególnie istotne u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, posocznicą, niedożywieniem i innymi przyczynami niedoboru glutationu (np. przewlekły alkoholizm), jak również u pacjentów stosujących maksymalne dawki dobowe paracetamolu. W takich przypadkach zaleca się ścisłą obserwację pacjenta, w tym wykonywanie badań wykrywających 5-oksoprolinę w moczu.³

Dolegliwości układu krążenia i inne schorzenia współistniejące

Ostrożność należy zachować u pacjentów ze schorzeniami takimi jak:

• Nadciśnienie tętnicze – pseudoefedryna może podwyższać ciśnienie krwi
• Zaburzenia rytmu serca – możliwe nasilenie arytmii
• Rozedma płuc – ryzyko nasilenia objawów oddechowych
• Zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe – możliwość dalszego wzrostu ciśnienia
• Rozrost gruczołu krokowego – ryzyko nasilenia objawów zatrzymania moczu
• Nadczynność tarczycy – możliwe nasilenie objawów
• Cukrzyca – konieczność monitorowania glikemii

⁴

Interakcje lekowe wymagające ostrożności

Szczególnej uwagi wymagają pacjenci przyjmujący następujące leki:

• Leki przeciwlękowe – możliwość nasilenia działań niepożądanych
• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – ryzyko nasilenia działania pseudoefedryny
• Inne leki sympatykomimetyczne (zmniejszające przekrwienie, hamujące apetyt, psychostymulujące) – ryzyko addytywnego działania
• Leki przeciwzakrzepowe – paracetamol może nasilać ich działanie

⁵

Ryzyko uzależnienia od dekstrometorfanu

Odnotowano przypadki nadużywania dekstrometorfanu oraz uzależnienia od tej substancji. Wymagana jest szczególna ostrożność w przypadku stosowania produktu u:

• Młodzieży i młodych osób dorosłych
• Pacjentów z wywiadem nadużywania produktów leczniczych lub substancji psychoaktywnych

⁶

Wpływ metabolizmu CYP2D6

Dekstrometorfan jest metabolizowany przez cytochrom wątrobowy P450 2D6, którego aktywność jest uwarunkowana genetycznie. U około 10% populacji występuje słaby metabolizm CYP2D6. U tych pacjentów oraz u osób jednocześnie stosujących inhibitory CYP2D6 mogą wystąpić wzmożone i/lub długoterminowe efekty działania dekstrometorfanu, dlatego należy u nich zachować szczególną ostrożność.⁷

Ryzyko zespołu serotoninowego

Podczas jednoczesnego podawania dekstrometorfanu i leków o działaniu serotoninergicznym odnotowano działanie serotoninergiczne, w tym wystąpienie mogącego zagrażać życiu zespołu serotoninowego. Dotyczy to następujących grup leków:

• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
• Leki osłabiające metabolizm serotoniny, w tym inhibitory oksydazy monoaminowej (MAOI)
• Inhibitory CYP2D6

Objawy zespołu serotoninowego mogą obejmować:

• Zmiany stanu psychicznego
• Niestabilność autonomiczną
• Zaburzenia nerwowo-mięśniowe
• Objawy dotyczące układu pokarmowego

W przypadku podejrzenia wystąpienia zespołu serotoninowego należy natychmiast przerwać leczenie produktem Gripex.⁸

Ciężkie reakcje skórne

Po zastosowaniu produktów zawierających pseudoefedrynę mogą wystąpić ciężkie reakcje skórne, takie jak ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP). Objawy AGEP mogą wystąpić w ciągu pierwszych 2 dni leczenia i obejmują:

• Gorączkę
• Liczne, małe, zwykle niepęcherzykowe krostki na obrzmiałych zmianach rumieniowych
• Zmiany umiejscowione głównie w zgięciach skóry, na tułowiu i na kończynach górnych

Pacjentów należy uważnie obserwować. W przypadku wystąpienia takich objawów jak gorączka, rumień lub pojawienie się licznych niewielkich krostek, należy odstawić produkt Gripex i wdrożyć odpowiednie leczenie, jeśli to konieczne.⁹

Niedokrwienne zapalenie jelita grubego

Podczas stosowania pseudoefedryny odnotowano przypadki niedokrwiennego zapalenia jelita grubego. Jeśli u pacjenta wystąpi nagły ból brzucha, krwawienie z odbytu lub inne objawy świadczące o rozwoju niedokrwiennego zapalenia jelita grubego, należy odstawić pseudoefedrynę, a pacjent powinien niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.¹⁰

Niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego

Podczas stosowania pseudoefedryny zgłaszano przypadki niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego. Należy zaprzestać podawania pseudoefedryny, jeśli u pacjenta wystąpi nagła utrata wzroku lub pogorszenie ostrości widzenia, np. w postaci mroczków.¹¹

Zespół tylnej odwracalnej encefalopatii (PRES) i zespół odwracalnego zwężenia naczyń mózgowych (RCVS)

Zgłaszano przypadki zespołu tylnej odwracalnej encefalopatii (PRES) i zespołu odwracalnego zwężenia naczyń mózgowych (RCVS) podczas stosowania produktów zawierających pseudoefedrynę. Ryzyko jest zwiększone u pacjentów z:

• Ciężkim lub niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym
• Ciężką ostrą lub przewlekłą chorobą nerek/niewydolnością nerek

Należy przerwać stosowanie pseudoefedryny i natychmiast zwrócić się o pomoc lekarską, jeśli wystąpią następujące objawy:

• Nagły, silny ból głowy lub piorunujący ból głowy
• Nudności
• Wymioty
• Splątanie
• Drgawki
• Zaburzenia widzenia

Większość zgłoszonych przypadków PRES i RCVS ustąpiła po przerwaniu leczenia i zastosowaniu odpowiedniej terapii.¹²

Przeciwwskazania w schorzeniach układu oddechowego

Produktu leczniczego Gripex nie należy stosować w następujących przypadkach:

• Przewlekły kaszel z odkrztuszaniem wydzieliny
• Niewydolność oddechowa
• Astma oskrzelowa
• U chorych z ryzykiem wystąpienia niewydolności oddechowej

¹³

Ostrzeżenia dotyczące stosowania u dzieci i młodzieży

W przypadku przedawkowania u dzieci mogą wystąpić ciężkie działania niepożądane, w tym zaburzenia neurologiczne. Opiekunowie powinni być poinstruowani, aby nie podawali dawki większej niż zalecana. W przypadku przedawkowania należy natychmiast szukać pomocy medycznej.¹⁴

Czas stosowania

Należy poinformować pacjenta, że powinien skonsultować się z lekarzem, jeśli objawy nasilą się lub nie ustąpią po 3 dniach stosowania produktu Gripex.¹⁵

Ostrzeżenia dotyczące substancji pomocniczych

Ze względu na zawartość barwników azowych (żółcień pomarańczowa, Allura red AC (E 129)) Gripex może powodować reakcje alergiczne u pacjentów z nadwrażliwością na te substancje.¹⁶