Działania niepożądane
Cefazolin Dali Pharma 1 g
Cefazolina, stosowana w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do najczęstszych należą infekcje grzybicze, takie jak kandydoza jamy ustnej (częstość ≥1/100 do <1/10) oraz kandydoza narządów płciowych i zapalenie pochwy (niezbyt często, ≥1/1 000 do <1/100). Rzadko obserwuje się zaburzenia morfologii krwi (leukopenia, neutropenia, trombocytopenia) oraz zaburzenia glikemii (hiperglikemia lub hipoglikemia). Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić poważne zaburzenia krzepnięcia krwi, szczególnie u pacjentów z niedoborem witaminy K1, niewydolnością wątroby lub nerek. Reakcje alergiczne obejmują wysypki, obrzęk naczynioruchowy, a w bardzo rzadkich przypadkach ciężkie reakcje skórne (zespół Lyella, Stevens-Johnsona) oraz wstrząs anafilaktyczny z objawami takimi jak obrzęk krtani, tachykardia i hipotensja. Neurologicznie mogą wystąpić drgawki, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek leczonych wysokimi dawkami, a także zawroty głowy, zaburzenia snu i widzenia barw.
- Działania niepożądane leku Cefazolin Dali Pharma
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Zakażenia i zaburzenia układu krwiotwórczego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia układu nerwowego i psychiczne
- Zaburzenia układu oddechowego
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Tabela działań niepożądanych leku Cefazolin Dali Pharma
- Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Cefazolin Dali Pharma
Podczas stosowania cefazoliny w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji obserwowano szereg działań niepożądanych o różnym stopniu nasilenia i częstotliwości. Poniżej przedstawiono kompleksowy przegląd działań niepożądanych zgłaszanych podczas terapii tym antybiotykiem, z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz charakterystyki klinicznej.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Zgodnie z konwencją MedDRA, częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się następująco:2
- Bardzo często (≥1/10)
- Często (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100)
- Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000)
- Bardzo rzadko (<1/10 000)
- Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
Zakażenia i zaburzenia układu krwiotwórczego
Podczas długotrwałego leczenia cefazoliną często obserwuje się kandydozę jamy ustnej. Niezbyt często występuje kandydoza narządów płciowych (drożdżyca) oraz zapalenie pochwy.3
Rzadko mogą wystąpić zaburzenia gospodarki węglowodanowej objawiające się jako zwiększenie lub zmniejszenie stężenia glukozy we krwi (hiperglikemia lub hipoglikemia). W morfologii krwi można zaobserwować rzadkie, zwykle przemijające zmiany, takie jak: leukopenia, granulocytopenia, neutropenia, trombocytopenia, leukocytoza, granulocytoza, monocytoza, limfocytopenia, bazofilia i eozynofilia.4
Bardzo rzadko mogą wystąpić zaburzenia krzepnięcia krwi prowadzące do krwawienia. Szczególnie narażeni są pacjenci z niedoborem witaminy K1 lub innych czynników krzepnięcia, pacjenci otrzymujący sztuczne żywienie, stosujący niewłaściwą dietę, z zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz z trombocytopenią.5
Zaburzenia układu immunologicznego
W trakcie terapii cefazoliną mogą wystąpić reakcje alergiczne różnego stopnia nasilenia, w tym: rumień, rumień wielopostaciowy, wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy (przemijająca miejscowa przepuszczalność naczyń krwionośnych, stawów lub błon śluzowych), gorączka polekowa oraz śródmiąższowe zapalenie płuc lub zapalenie płuc.6
Bardzo rzadko notowano ciężkie reakcje skórne w postaci toksycznej nekrolizy naskórka (zespół Lyella) oraz zespołu Stevensa-Johnsona.7
Do bardzo rzadkich, ale potencjalnie zagrażających życiu reakcji należy wstrząs anafilaktyczny, któremu mogą towarzyszyć: obrzęk krtani ze zwężeniem dróg oddechowych, przyspieszone tętno, skrócony oddech, spadek ciśnienia krwi, obrzęk języka, świąd odbytu, świąd narządów płciowych oraz obrzęk twarzy.8
Zaburzenia układu nerwowego i psychiczne
W trakcie leczenia cefazoliną mogą wystąpić drgawki, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek leczonych niewłaściwie dobranymi wysokimi dawkami terapeutycznymi.9
Obserwowano również nieukładowe zawroty głowy, złe samopoczucie i zmęczenie.10
Rzadziej notowano koszmary senne, układowe zawroty głowy, nadmierną aktywność, nerwowość, niepokój, bezsenność, senność, osłabienie, uderzenia gorąca, zaburzenia widzenia barw, splątanie oraz aktywność wywołującą padaczkę.11
Zaburzenia układu oddechowego
W trakcie leczenia cefazoliną zgłaszano przypadki wysięku opłucnowego, bólu w klatce piersiowej, duszności lub niewydolności oddechowej, kaszlu oraz kataru.12
Zaburzenia żołądka i jelit
Do działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego należą: utrata apetytu, biegunka, nudności i wymioty. Objawy te zwykle mają umiarkowane nasilenie i często ustępują w trakcie leczenia lub po jego zakończeniu.13
Bardzo rzadko może wystąpić rzekomobłoniaste zapalenie jelita – poważne powikłanie antybiotykoterapii wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.14
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Terapia cefazoliną może powodować czasowe zwiększenie stężenia w surowicy krwi enzymów wątrobowych: AspAT, ALT, gamma GT, bilirubiny i (lub) LDH oraz fosfatazy zasadowej. Możliwe jest również wystąpienie przemijającego zapalenia wątroby oraz przejściowej żółtaczki cholestatycznej.15
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Podczas leczenia cefazoliną opisywano przypadki nefrotoksyczności, śródmiąższowego zapalenia nerek, nefropatii o niezdefiniowanej przyczynie, proteinurii oraz czasowego podwyższenia stężenia azotu mocznikowego we krwi (BUN). To ostatnie obserwowano zwykle u pacjentów leczonych równocześnie innymi lekami o potencjalnym działaniu nefrotoksycznym.16
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Po podaniu domięśniowym może wystąpić ból w miejscu wstrzyknięcia, czasami ze stwardnieniem. Podanie dożylne może wywoływać zapalenie zakrzepowe żył.17
Tabela działań niepożądanych leku Cefazolin Dali Pharma
| Układ/narząd | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Charakterystyka działania niepożądanego |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i infestacje | Często | Kandydoza jamy ustnej | Występuje głównie podczas długotrwałego leczenia |
| Niezbyt często | Kandydoza narządów płciowych | Drożdżyca narządów płciowych | |
| Niezbyt często | Zapalenie pochwy | Infekcja wtórna dróg rodnych | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Rzadko | Zaburzenia morfologii krwi | Leukopenia, granulocytopenia, neutropenia, trombocytopenia, leukocytoza, granulocytoza, monocytoza, limfocytopenia, bazofilia, eozynofilia – zwykle przemijające |
| Rzadko | Zaburzenia glikemii | Hiperglikemia lub hipoglikemia | |
| Bardzo rzadko | Zaburzenia krzepnięcia krwi | Ryzyko krwawienia; szczególnie narażeni pacjenci z niedoborem witaminy K1, pacjenci żywieni pozajelitowo, z zaburzeniami wątroby i nerek | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Częstość nieznana | Reakcje skórne | Rumień, rumień wielopostaciowy, wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy |
| Bardzo rzadko | Ciężkie reakcje skórne | Toksyczna nekroliza naskórka (zespół Lyella), zespół Stevensa-Johnsona | |
| Bardzo rzadko | Wstrząs anafilaktyczny | Obrzęk krtani, tachykardia, duszność, hipotensja, obrzęk języka i twarzy, świąd odbytu i narządów płciowych | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Częstość nieznana | Drgawki | Występują głównie u pacjentów z niewydolnością nerek leczonych wysokimi dawkami |
| Częstość nieznana | Zawroty głowy | Nieukładowe i układowe zawroty głowy | |
| Częstość nieznana | Inne zaburzenia neurologiczne | Koszmary senne, nadmierna aktywność, nerwowość, niepokój, bezsenność, senność, zaburzenia widzenia barw, splątanie | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Częstość nieznana | Objawy oddechowe | Wysięk opłucnowy, ból w klatce piersiowej, duszność, niewydolność oddechowa, kaszel, katar |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Częstość nieznana | Dolegliwości żołądkowo-jelitowe | Utrata apetytu, biegunka, nudności, wymioty – zwykle o umiarkowanym nasileniu, ustępujące podczas leczenia lub po jego zakończeniu |
| Bardzo rzadko | Rzekomobłoniaste zapalenie jelita | Poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Częstość nieznana | Zaburzenia wątrobowe | Podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych (AspAT, ALT, gamma GT, bilirubiny, LDH, fosfatazy zasadowej), przemijające zapalenie wątroby, przejściowa żółtaczka cholestatyczna |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Częstość nieznana | Zaburzenia czynności nerek | Nefrotoksyczność, śródmiąższowe zapalenie nerek, nefropatia, proteinuria, podwyższenie BUN – szczególnie u pacjentów stosujących równocześnie inne leki nefrotoksyczne |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Częstość nieznana | Reakcje w miejscu podania | Ból w miejscu wstrzyknięcia domięśniowego, czasem ze stwardnieniem; zapalenie zakrzepowe żył po podaniu dożylnym |
Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak reakcje anafilaktyczne, ciężkie reakcje skórne czy rzekomobłoniaste zapalenie jelita, konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie odpowiedniego leczenia. W przypadku łagodniejszych działań niepożądanych może być wymagana modyfikacja dawkowania, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.18
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.19
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania