Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Axonalgin 1000 mg

Metamizol sodowy jednowodny, substancja czynna leku Axonalgin, poddany został szerokim badaniom przedklinicznym obejmującym toksyczność subchroniczną i przewlekłą, mutagenność, rakotwórczość oraz wpływ na reprodukcję i rozwój płodu. W badaniach na szczurach dawki od 100 do 900 mg/kg mc. podawane doustnie przez 6 miesięcy wykazały istotne zmiany hematologiczne jedynie przy dawce 900 mg/kg mc., objawiające się wzrostem liczby retykulocytów i obecnością ciałek Heinza po 13 tygodniach. U psów, przy dawkach ≥300 mg/kg mc. przez 6 miesięcy, zaobserwowano niedokrwistość hemolityczną oraz dysfunkcje nerek i wątroby. Wyniki testów mutagenności były niejednoznaczne, a badania rakotwórczości wykazały brak potencjału u szczurów, natomiast u myszy stwierdzono zwiększoną częstość gruczolaków komórek wątroby przy wysokich dawkach metamizolu.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Axonalgin

Metamizol sodowy jednowodny, substancja czynna leku Axonalgin, został poddany szeroko zakrojonym badaniom przedklinicznym w celu oceny jego profilu bezpieczeństwa przed zastosowaniem u ludzi. Badania te obejmowały analizę toksyczności przewlekłej i subchronicznej, potencjału mutagennego, rakotwórczego oraz wpływu na reprodukcję i rozwój płodu.1

Toksyczność subchroniczna i przewlekła

Badania toksyczności subchronicznej i przewlekłej przeprowadzono na różnych gatunkach zwierząt, ze szczególnym uwzględnieniem szczurów i psów, które otrzymywały metamizol w różnych schematach dawkowania.2

W badaniach na szczurach zwierzęta otrzymywały metamizol w dawkach od 100 do 900 mg/kg masy ciała podawany doustnie przez okres 6 miesięcy. Istotne zmiany hematologiczne zaobserwowano dopiero przy najwyższej dawce (900 mg/kg mc.), gdzie po 13 tygodniach doszło do zwiększenia liczby retykulocytów oraz pojawienia się ciałek Heinza.3

W przypadku psów, które otrzymywały metamizol w dawkach od 30 do 600 mg/kg mc. przez okres 6 miesięcy, efekty toksyczne były bardziej widoczne. Przy dawkach 300 mg/kg mc. i większych obserwowano zależną od dawki niedokrwistość hemolityczną oraz zaburzenia czynności nerek i wątroby.4

Potencjał mutagenny

W badaniach potencjału mutagennego metamizolu uzyskano niejednoznaczne wyniki. Przeprowadzone testy mutagenności zarówno in vitro jak i in vivo dostarczyły sprzecznych danych, co nie pozwala na jednoznaczne określenie potencjału genotoksycznego tej substancji.5

Potencjał rakotwórczy

Długoterminowe badania na szczurach nie wykazały potencjału rakotwórczego metamizolu. Jednakże wyniki badań na myszach były niejednoznaczne. W dwóch z trzech długookresowych badań przeprowadzonych na myszach zaobserwowano zwiększoną częstość występowania gruczolaków komórek wątroby przy podawaniu dużych dawek metamizolu.6

Toksyczność reprodukcyjna i teratogenność

Przeprowadzono szereg badań oceniających wpływ metamizolu na reprodukcję i rozwój płodu. Badania nad szkodliwym wpływem na zarodki przeprowadzone na szczurach i królikach nie wykazały żadnego potencjału teratogennego metamizolu.7

Zaobserwowano jednak inne efekty toksyczne związane z reprodukcją, które różniły się w zależności od gatunku:

  • U królików: śmierć zarodków występowała już od dawki dobowej 100 mg/kg mc., która nie była jeszcze toksyczna dla matki.8
  • U szczurów: śmierć zarodków następowała przy podaniu dawek toksycznych dla matki. Dawki dobowe powyżej 100 mg/kg mc. prowadziły dodatkowo do wydłużenia czasu trwania ciąży i upośledzenia przebiegu porodu, co skutkowało zwiększoną śmiertelnością zarówno matek jak i młodych.9

Wpływ na płodność

Badania nad płodnością wykazały nieznacznie obniżoną częstość zachodzenia w ciążę w pokoleniu rodziców przy dawce powyżej 250 mg/kg mc. na dobę. Co istotne, płodność pokolenia F1 (pierwszego pokolenia potomnego) nie została upośledzona.10

Przenikanie do mleka i wpływ na niemowlęta

Badania przedkliniczne wykazały, że metabolity metamizolu przenikają do mleka matki. Należy jednak podkreślić, że brakuje doświadczenia klinicznego dotyczącego wpływu leku na niemowlęta karmione piersią przez matki przyjmujące metamizol.11

Gatunek Dawkowanie Czas trwania Zaobserwowane efekty
Szczury 100-900 mg/kg mc. doustnie 6 miesięcy Przy dawce 900 mg/kg mc. po 13 tyg.: zwiększenie liczby retykulocytów i ciałek Heinza
Psy 30-600 mg/kg mc. 6 miesięcy Przy dawce ≥300 mg/kg mc.: niedokrwistość hemolityczna, zaburzenia czynności nerek i wątroby
Króliki (reprodukcja) ≥100 mg/kg mc./dobę Śmierć zarodków przy dawkach nietoksycznych dla matki
Szczury (reprodukcja) >100 mg/kg mc./dobę Wydłużenie ciąży, upośledzenie porodu, zwiększona śmiertelność matek i młodych
Szczury (płodność) >250 mg/kg mc./dobę Nieznacznie obniżona częstość zachodzenia w ciążę (pokolenie rodziców)
  1. 01.05.2026
  2. www.leksykon.com.pl