pochodna amidopiryny
Pochodna amidopiryny to związek chemiczny należący do grupy leków przeciwbólowych, przeciwgorączkowych i przeciwzapalnych. Amidopiryna (aminofenazon) to substancja z grupy pochodnych pirazolonu, która była szeroko stosowana w medycynie w XX wieku.
Mechanizm działania pochodnych amidopiryny polega głównie na hamowaniu aktywności cyklooksygenazy (COX), enzymu odpowiedzialnego za syntezę prostaglandyn, które są mediatorami stanu zapalnego i bólu. Związki te wykazują działanie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe oraz przeciwzapalne.
Współcześnie pochodne amidopiryny zostały w znacznym stopniu wycofane z użycia klinicznego ze względu na poważne działania niepożądane, w tym agranulocytozę – potencjalnie zagrażające życiu zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych we krwi. Inne działania niepożądane obejmują reakcje alergiczne, uszkodzenie wątroby i nerek oraz zaburzenia hematologiczne.
W wielu krajach, w tym w Polsce, preparaty zawierające amidopirynę i jej pochodne zostały zastąpione bezpieczniejszymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), takimi jak ibuprofen, diklofenak czy naproksen, które charakteryzują się lepszym profilem bezpieczeństwa przy porównywalnej skuteczności terapeutycznej.