wiosenne alergiczne zapalenie rogówki i spojówek
Wskazanie

Wiosenne alergiczne zapalenie rogówki i spojówek (VKC – Vernal Keratoconjunctivitis) jest przewlekłą, sezonową chorobą alergiczną oczu, występującą głównie u dzieci i młodzieży, częściej u chłopców niż u dziewcząt. Choroba ma charakter sezonowy, z zaostrzeniami występującymi najczęściej wiosną i latem, choć u niektórych pacjentów może mieć przebieg całoroczny. VKC jest związane z nadwrażliwością typu I (IgE-zależną) oraz typu IV (komórkową).

Objawy wiosennego alergicznego zapalenia rogówki i spojówek obejmują intensywny świąd oczu, łzawienie, światłowstręż, uczucie ciała obcego oraz nadmierne wydzielanie śluzu. W badaniu przedmiotowym można zaobserwować charakterystyczne brodawki (tzw. bruk kamienny) na spojówce tarczkowej górnej, punktowe zapalenie rogówki, a w cięższych przypadkach nawet owrzodzenia tarczowate rogówki.

W leczeniu wiosennego alergicznego zapalenia rogówki i spojówek stosuje się kilka grup leków. Podstawą terapii są krople przeciwalergiczne, takie jak: Allergocrom, Cromoxal, Cusicrom (kromoglikan sodowy), Opatanol, Pataday (olopatadyna), Zaditen (ketotifen) czy Azelastin (azelastyna). W przypadkach o większym nasileniu stosuje się miejscowe kortykosteroidy, np. Dexamethason WZF, Lotemax (loteprednol), Flarex (fluorometolon), jednak ze względu na ryzyko powikłań, ich stosowanie powinno być ograniczone czasowo.

W ciężkich przypadkach opornych na standardowe leczenie można zastosować inhibitory kalcyneuryny w postaci kropli ocznych, takie jak cyklosporyna A (Ikervis, Restasis) lub takrolimus. W okresach zaostrzeń pomocne są także zimne kompresy oraz sztuczne łzy (Hyabak, Systane Ultra, Thealoz Duo) dla zmniejszenia stężenia alergenów i mediatorów zapalnych na powierzchni oka.

Największą trudnością w leczeniu wiosennego alergicznego zapalenia rogówki i spojówek jest jego przewlekły, nawracający charakter oraz ryzyko powikłań rogówkowych. Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów może prowadzić do jaskry, zaćmy i infekcji oportunistycznych. Wyzwaniem jest również utrzymanie dobrej jakości życia pacjenta, szczególnie w okresie zaostrzeń, gdy świąd i dyskomfort mogą znacząco wpływać na codzienne funkcjonowanie. U części pacjentów z ciężką postacią choroby występuje oporność na standardowe leczenie, co może wymagać wprowadzenia terapii immunomodulującej pod ścisłą kontrolą okulisty.