podwyższona hemoglobina glikowana
Wskazanie

Podwyższona hemoglobina glikowana (HbA1c) jest wskaźnikiem długotrwałej hiperglikemii i stanowi kluczowy parametr diagnostyczny oraz monitorujący w cukrzycy. Wartości HbA1c powyżej 6,5% są diagnostyczne dla cukrzycy, natomiast poziom 5,7-6,4% wskazuje na stan przedcukrzycowy. Hemoglobina glikowana odzwierciedla średnie stężenie glukozy we krwi z ostatnich 2-3 miesięcy, co czyni ją znacznie dokładniejszym wskaźnikiem kontroli glikemii niż pojedyncze pomiary glukozy.

W leczeniu pacjentów z podwyższoną hemoglobiną glikowaną stosuje się zarówno metody niefarmakologiczne, jak i farmakologiczne. Podstawą terapii jest modyfikacja stylu życia obejmująca dietę i aktywność fizyczną. W farmakoterapii pierwszego rzutu zwykle stosuje się metforminę (preparaty takie jak Metformax, Glucophage, Siofor). W przypadku nieosiągnięcia celów terapeutycznych dołącza się inne leki doustne: pochodne sulfonylomocznika (Diabetamid, Diaprel, Gliclada), inhibitory SGLT-2 (Forxiga, Jardiance, Invokana), inhibitory DPP-4 (Januvia, Galvus, Onglyza) czy agoniści receptora GLP-1 (Victoza, Trulicity, Ozempic).

Największą trudnością w leczeniu pacjentów z podwyższoną hemoglobiną glikowaną jest uzyskanie i utrzymanie docelowych wartości HbA1c bez wywoływania hipoglikemii. Cele terapeutyczne powinny być indywidualizowane – dla większości dorosłych pacjentów z cukrzycą zaleca się utrzymanie HbA1c poniżej 7%, jednak u osób starszych, z licznymi chorobami współistniejącymi czy skłonnością do hipoglikemii, dopuszczalne są wyższe wartości. Problemem jest także niska adherencja pacjentów do zaleceń, szczególnie dotyczących modyfikacji stylu życia, oraz występowanie działań niepożądanych leków obniżających glikemię.

U pacjentów z cukrzycą typu 1 oraz u niektórych z cukrzycą typu 2 konieczne jest stosowanie insulinoterapii. Na rynku dostępne są różne preparaty insulin: szybkodziałające (NovoRapid, Humalog, Apidra), insulin o pośrednim czasie działania (Insulatard, Humulin N), długodziałające (Lantus, Levemir, Tresiba) oraz mieszanki insulinowe (Mixtard, NovoMix, Humalog Mix). Nowoczesne metody monitorowania glikemii, takie jak systemy ciągłego monitorowania glukozy (CGM) i pompy insulinowe, znacząco ułatwiają optymalizację leczenia i poprawę wartości HbA1c.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl