lekkie powierzchniowe zapalenie skóry
Wskazanie

Lekkie powierzchniowe zapalenie skóry (dermatitis superficialis) to stan zapalny obejmujący zewnętrzne warstwy skóry, charakteryzujący się zaczerwienieniem, swędzeniem, łuszczeniem się naskórka oraz czasami niewielkim obrzękiem. Może być wywołane przez czynniki drażniące (dermatitis irritativa), alergeny (dermatitis allergica), mikroorganizmy lub zaburzenia autoimmunologiczne. Najczęściej występuje na twarzy, dłoniach, stopach oraz w zgięciach stawowych.

W leczeniu lekkiego powierzchniowego zapalenia skóry stosuje się przede wszystkim miejscowe preparaty przeciwzapalne. Glikokortykosteroidy o słabej i średniej mocy są podstawą terapii, dostępne w Polsce pod nazwami handlowymi takimi jak: Hydrocort, Laticort, Adaster, Cutivate, Dermovate czy Elocom. W przypadkach o podłożu alergicznym skuteczne są też miejscowe inhibitory kalcyneuryny: Protopic (takrolimus) i Elidel (pimekrolimus). Preparaty nawilżające i natłuszczające, jak Emolium, Cetaphil, Physiogel czy Oilatum, stanowią nieodłączny element terapii podtrzymującej.

W przypadku nadkażeń bakteryjnych stosuje się miejscowe antybiotyki, takie jak Bactroban (mupirocyna) czy Fucidin (kwas fusydowy). Przy zakażeniach grzybiczych pomocne będą preparaty przeciwgrzybicze: Lamisil, Daktarin, Clotrimazolum czy Exoderil. W przypadku zmian łuszczycowych lub łojotokowych pomocne są preparaty zawierające dziegieć, kwas salicylowy czy mocznik (np. Pinetum, Keralyt, Freederm).

Największym wyzwaniem w leczeniu powierzchniowego zapalenia skóry jest identyfikacja i eliminacja czynnika wywołującego. Często trudno jednoznacznie ustalić przyczynę, co prowadzi do nawrotów schorzenia. Dodatkowo, długotrwałe stosowanie kortykosteroidów może prowadzić do ścieńczenia skóry, teleangiektazji oraz tachyfilaksji (zmniejszenia skuteczności leku przy długotrwałym stosowaniu). Istotnym problemem jest też compliance pacjentów, którzy często przerywają leczenie po ustąpieniu ostrych objawów, co sprzyja nawrotom. Ważne jest zatem edukowanie pacjentów na temat przewlekłego charakteru wielu dermatoz i konieczności kontynuowania leczenia podtrzymującego.