hipotonia macicy
Wskazanie

Hipotonia macicy to stan zmniejszonego napięcia mięśnia macicy, który najczęściej występuje w trzecim okresie porodu lub wczesnym okresie poporodowym. Jest to poważne powikłanie położnicze, które może prowadzić do krwotoku poporodowego – jednej z głównych przyczyn śmiertelności okołoporodowej kobiet na świecie. Hipotonia macicy charakteryzuje się niezdolnością mięśnia macicy do odpowiedniego obkurczania się po porodzie łożyska.

W prawidłowych warunkach po urodzeniu łożyska macica powinna się silnie obkurczać, co prowadzi do zamknięcia naczyń krwionośnych w miejscu łożyska i ograniczenia krwawienia. Gdy dochodzi do hipotonii, macica pozostaje miękka, słabo obkurczona, co skutkuje nadmiernym krwawieniem. Czynniki ryzyka hipotonii macicy obejmują: przedłużający się poród, ciążę mnogą, wielowodzie, duży płód, nadmierne rozciągnięcie macicy, wielorództwo, infekcje wewnątrzmaciczne oraz wcześniejsze przypadki hipotonii.

W leczeniu hipotonii macicy stosuje się przede wszystkim leki obkurczające macicę (uterotoniczne). Pierwszym wyborem jest zazwyczaj oksytocyna (Oxytocin WZF, Oxytocinum) podawana dożylnie. W przypadku braku odpowiedzi na oksytocynę, stosuje się methylergometrynę (Methylergometrin), mizoprostol (Cytotec, Misodel) lub karbetocynę (Pabal, Carbetocin). W przypadkach opornych na farmakoterapię może być konieczne zastosowanie tamponady balonowej, sztucznych szwów uciskowych na macicy, embolizacji tętnic macicznych lub, w ostateczności, histerektomii (usunięcia macicy).

Największe trudności w leczeniu hipotonii macicy dotyczą szybkiej diagnostyki i wdrożenia skutecznego leczenia przed wystąpieniem masywnego krwotoku. Wyzwaniem jest także monitorowanie odpowiedzi na leczenie i określenie momentu, w którym należy przejść do bardziej inwazyjnych metod terapii. Dodatkowym utrudnieniem jest fakt, że hipotonia często występuje nagle i może szybko prowadzić do wstrząsu hipowolemicznego, koagulopatii ze zużycia i niewydolności wielonarządowej. Kluczowe znaczenie ma dostępność krwi i preparatów krwiopochodnych, które mogą być niezbędne do szybkiego uzupełnienia utraconej objętości krwi i czynników krzepnięcia.