choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy związana z leczeniem niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi
Wskazanie

Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy związana z leczeniem niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) to częste powikłanie stosowania tej grupy leków. NLPZ, poprzez hamowanie cyklooksygenazy (COX) i ograniczenie syntezy prostaglandyn, zmniejszają ochronę błony śluzowej przewodu pokarmowego, co prowadzi do rozwoju nadżerek i owrzodzeń. Ryzyko uszkodzeń jest szczególnie wysokie u pacjentów w wieku podeszłym, z wywiadem choroby wrzodowej, stosujących jednocześnie kortykosteroidy, antykoagulanty lub leki przeciwpłytkowe.

W leczeniu i profilaktyce wrzodów związanych z NLPZ stosuje się przede wszystkim inhibitory pompy protonowej (IPP). Do najpopularniejszych preparatów na polskim rynku należą: Controloc, Nolpaza, Pantoprazol (pantoprazol), Losec, Gasec, Ortanol, Polprazol (omeprazol), Emanera, Helides (esomeprazol), Lanzul, Lanzostad (lansoprazol) oraz Xotact (rabeprazol). W przypadkach zakażenia Helicobacter pylori konieczna jest eradykacja tego patogenu, najczęściej przy użyciu terapii trójskładnikowej (IPP + dwa antybiotyki).

Alternatywą dla IPP są antagoniści receptora H2, takie jak Ranigast, Ranigast Max (ranitydyna) czy Famotydyna, które jednak wykazują nieco mniejszą skuteczność. W ciężkich przypadkach mogą być stosowane analogi prostaglandyn, jak Cytotec (mizoprostol), który zapewnia ochronę błony śluzowej.

Największe trudności w leczeniu choroby wrzodowej związanej z NLPZ wynikają z konieczności kontynuacji leczenia przeciwzapalnego, szczególnie u pacjentów z chorobami reumatologicznymi. Wymaga to precyzyjnego zbalansowania korzyści przeciwzapalnych z ryzykiem powikłań żołądkowo-jelitowych. Kolejnym wyzwaniem jest nieskuteczność IPP u części pacjentów oraz możliwość wystąpienia powikłań długotrwałej terapii IPP, takich jak zwiększone ryzyko infekcji, zaburzenia wchłaniania witamin i mikroelementów czy osteoporoza. Dodatkowo, zakażenie H. pylori, które zwiększa ryzyko wrzodów związanych z NLPZ, wymaga skutecznej eradykacji i kontroli, co nie zawsze jest możliwe do osiągnięcia.