Dawkowanie i sposób podawania
Kostrzewa łąkowa

Dawkowanie i sposób podawania kostrzewy łąkowej

Kostrzewa łąkowa (Festuca pratensis) jest jednym z kluczowych alergenów pyłku traw wykorzystywanych w produktach do immunoterapii alergenowej. Dawkowanie preparatów zawierających kostrzewę łąkową musi być precyzyjnie dostosowane do indywidualnej wrażliwości pacjenta oraz schematu terapeutycznego zaordynowanego przez lekarza alergologa. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat dawkowania i sposobu podawania preparatów zawierających kostrzewę łąkową, które są niezbędne podczas wywiadu medycznego i planowania terapii.¹

Ogólne zasady dawkowania preparatów z kostrzewą łąkową

Immunoterapia alergenowa z zastosowaniem preparatów zawierających kostrzewę łąkową wymaga ścisłego przestrzegania zasad dawkowania ustalonych przez lekarza specjalistę. Dawkowanie jest ustalane indywidualnie na podstawie:²

• Szczegółowego wywiadu medycznego
• Objawów alergicznych prezentowanych przez pacjenta
• Wyników skórnych testów diagnostycznych
• Poziomu swoistych przeciwciał IgE
• Ogólnego stanu zdrowia pacjenta

³

Preparaty zawierające kostrzewę łąkową mogą być stosowane w dwóch głównych schematach immunoterapii: przedsezonowym oraz całorocznym, w zależności od indywidualnych potrzeb pacjenta i decyzji lekarza prowadzącego.⁴

Schematy dawkowania różnych preparatów zawierających kostrzewę łąkową

Dawkowanie preparatu Catalet T

Preparat Catalet T zawierający kostrzewę łąkową podawany jest podskórnie i dostępny jest w postaci zestawu do leczenia podstawowego (stężenia 1, 2, 3) oraz zestawu do leczenia podtrzymującego (stężenie 4).⁵

Dawkowanie w schemacie przedsezonowym preparatu Catalet T rozpoczyna się od najniższych dawek, zazwyczaj od dawki stężenia 1 zawierającej od 2,5 do 12,5 JS (0,1 ml lub 0,5 ml). Poprzez stopniowe zwiększanie dawki (stężenia 2, stężenia 3 i stężenia 4) osiąga się dawkę maksymalną, dobrze tolerowaną przez pacjenta, wynoszącą 10000 JS (1 ml stężenia 4).⁶

Immunoterapię należy rozpocząć przed sezonem pylenia traw, w okresie bezobjawowym, aby osiągnąć dawkę podtrzymującą na dwa tygodnie przed zakwitnięciem traw. W przypadku osiągnięcia dobrej tolerancji dawki 10000 JS/ml dużo wcześniej niż 2 tygodnie przed okresem pylenia traw, wskazane jest powtarzanie tej dawki w odstępach dwutygodniowych.⁷

⁸

W schemacie odczulania całorocznego preparatem Catalet T, w pierwszym roku należy rozpocząć leczenie według schematu odczulania przedsezonowego. W każdym roku odczulania w okresie pylenia zmniejsza się dawkę w stosunku do ostatnio podanej, dobrze tolerowanej przed sezonem pylenia, w następujący sposób:⁹

• w I roku immunoterapii – do 20% objętości
• w II roku immunoterapii – do 30% objętości
• w III roku immunoterapii – do 40% objętości

¹⁰

W okresie pylenia stosuje się 4-tygodniowe odstępy między dawkami. Po sezonie pylenia dawkę zwiększa się stopniowo w odstępach 1 tygodnia, aż do osiągnięcia pełnej dawki podtrzymującej (1 ml) lub najwyższej dawki dobrze tolerowanej i kontynuuje się immunoterapię co 4 tygodnie do momentu rozpoczęcia kolejnego sezonu pylenia.¹¹

Przykład dawkowania w schemacie całorocznym: Jeżeli ostatnia podana dawka przed sezonem pylenia wynosiła 1 ml, to:¹²

• W I roku immunoterapii należy podawać w okresie pylenia 0,2 ml, co 4 tygodnie. Po okresie pylenia należy stopniowo zwiększać dawkę w odstępach 1 tygodnia – 0,4 ml; 0,6 ml; 0,8 ml; 1 ml.
• W II roku immunoterapii należy podawać w okresie pylenia 0,3 ml, co 4 tygodnie. Po okresie pylenia należy stopniowo zwiększać dawkę w odstępach 1 tygodnia – 0,6 ml; 0,8 ml; 1 ml.
• W III roku immunoterapii należy podawać w okresie pylenia 0,4 ml, co 4 tygodnie. Po okresie pylenia należy stopniowo zwiększać dawkę w odstępach 1 tygodnia – 0,8 ml; 1 ml.

¹³

Pełną dawkę podtrzymującą (1 ml) lub niższą (najwyższą dobrze tolerowaną przez pacjenta) podaje się co 4 tygodnie do momentu rozpoczęcia kolejnego sezonu pylenia.¹⁴

Zwiększanie dawek podczas cyklu odczulania jest możliwe tylko wtedy, jeżeli ostatnia dawka była dobrze tolerowana. Nie należy przekraczać dawki 1 ml. Immunoterapię należy prowadzić przez okres 3-5 lat.¹⁵

W przypadku odczulania tylko w schemacie przedsezonowym, w kolejnych latach można rozpocząć leczenie od nieco wyższych dawek niż w roku poprzednim.¹⁶

Dawkowanie preparatu Perosall T13

Preparat Perosall T13 zawierający kostrzewę łąkową stosowany jest podjęzykowo i dostępny jest w postaci zestawu do leczenia podstawowego (stężenia 1, 2, 3, 4) oraz zestawu do leczenia podtrzymującego (stężenie 4). Na indywidualne zamówienie dostępne jest również stężenie 0.¹⁷

Perosall T13 należy stosować przed sezonem pylenia roślin, w okresie bezobjawowym. Leczenie dzieli się na dwa etapy:¹⁸

• leczenie podstawowe – stopniowe zwiększanie dawki
• leczenie podtrzymujące – stała dawka

¹⁹

W leczeniu podstawowym Perosall T13 stosuje się codziennie, zwiększając każdego dnia dawkę o jedną kroplę aż do osiągnięcia dawki podtrzymującej.²⁰

²¹

Powyższy schemat dawkowania należy traktować jako wskazówkę i przykład leczenia. Leczenie można zmodyfikować w zależności od stanu pacjenta i jego reakcji na leczenie.²²

W przypadku wystąpienia objawów alergicznych należy zmniejszyć dawkę, stosując mniej kropli lub mniejsze stężenie, przez co najmniej 3 dni. Następnie codziennie zwiększać dawkę o jedną kroplę zgodnie ze schematem leczenia podstawowego.²³

Jeżeli przerwano leczenie na dłużej niż 2 tygodnie, należy je wznowić stosując połowę ostatnio podawanej i dobrze tolerowanej dawki. W przypadku dłuższej przerwy niż 4 tygodnie, leczenie należy rozpocząć od stężenia 1.²⁴

W leczeniu podtrzymującym maksymalną, dobrze tolerowaną dawkę należy stosować 2 razy w tygodniu. Leczenie należy zakończyć 2-3 tygodnie przed okresem pylenia roślin.²⁵

W przypadku pacjentów szczególnie nadwrażliwych na alergeny pyłków można rozpocząć leczenie od stężenia 0 – 1 JS/ml, które przygotowuje się na indywidualne zamówienie.²⁶

Dawkowanie preparatu Pollinex+Rye

Preparat Pollinex+Rye zawierający kostrzewę łąkową stosowany jest w postaci zawiesiny do wstrzykiwań podskórnych. Dostępny jest w postaci zestawu do leczenia podstawowego (dawki 600 SU/ml, 1600 SU/ml, 4000 SU/ml) oraz zestawu do leczenia podtrzymującego (dawka 4000 SU/ml).²⁷

W leczeniu podstawowym przeznaczone są 3 fiolki, których zawartość powinna być podana zgodnie z kolejnością wzrostu stężenia: fiolka nr 1 (kolor zielony), następnie fiolka nr 2 (kolor żółty) i następnie fiolka nr 3 (kolor czerwony).²⁸

U większości pacjentów można zastosować standardowy schemat dawkowania. W zależności od stopnia uczulenia, lekarz może modyfikować dawkowanie. Dawkę można zwiększyć, jeżeli poprzednia dawka była dobrze tolerowana i zachowując odpowiednią przerwę między wstrzyknięciami.²⁹

Nie należy przekraczać maksymalnej dawki 0,5 ml zawiesiny.³⁰

* Alternatywne dawkowanie zalecane jest dla pacjentów silnie uczulonych.

³¹

W leczeniu podtrzymującym w celu uzyskania lepszej odpowiedzi terapeutycznej, można kontynuować leczenie podtrzymujące stosując zawiesinę o największym stężeniu z fiolki nr 3. Zalecany schemat dawkowania to przynajmniej 3 wstrzyknięcia po 0,5 ml (2000 SU) z fiolki nr 3 w odstępach 1-4 (maksymalnie 6) tygodni. Jeżeli maksymalna dawka była źle tolerowana, można stosować mniejsze dawki podtrzymujące.³²

Odstępy między wstrzyknięciami: Podczas leczenia podstawowego należy zachować przerwę 7-14 dni między dawkami. Pierwszą i następne dawki podtrzymujące, należy podawać w odstępach od 1 do 4 (maksymalnie 6) tygodni.³³

W przypadku przekroczenia zalecanych odstępów między wstrzyknięciami należy odpowiednio zmodyfikować leczenie:³⁴

• Dla leczenia podstawowego:
  • Przerwa dłuższa o 2 do 4 tygodni: wstrzyknąć poprzednią dawkę (nie należy zwiększać dawki)
  • Przerwa dłuższa niż 4 tygodnie: wstrzyknąć najmniejszą dawkę
• Dla leczenia podtrzymującego:
  • Odstęp standardowy: 1-4 tygodnie (odstęp można przedłużyć do maksymalnie 6 tygodni)
  • Przerwa dłuższa niż 6 tygodni: Należy rozpocząć leczenie od początku (od najmniejszej dawki)

³⁵

Modyfikacje dawkowania w zależności od reakcji pacjenta

W przypadku wystąpienia silnej reakcji po wstrzyknięciu, konieczna jest odpowiednia modyfikacja dawki.³⁶

U każdego pacjenta może być inna maksymalna dawka dobrze tolerowana, ale nie można przekraczać maksymalnej dawki 0,5 ml. Jeśli w miejscu wstrzyknięcia wystąpi obrzęk > 5 cm lub reakcja ogólnoustrojowa należy skorygować dawkę przed kolejnym wstrzyknięciem. ^{5 cm lub reakcja ogólnoustrojowa należy skorygować dawkę przed kolejnym wstrzyknięciem.”>37}

^{10 cm Modyfikacja nie zwiększać dawki, powtórzyć ostatnią wstrzykniętą dawkę cofnąć się o 1 etap w schemacie dawkowania Reakcja ogólnoustrojowa o różnym nasileniu Poważna reakcja ogólnoustrojowa, wstrząs anafilaktyczny cofnąć się o 2 etapy w schemacie dawkowania zweryfikować wskazania do leczenia”>38}

Czas trwania terapii

Leczenie preparatami zawierającymi kostrzewę łąkową należy zakończyć przed rozpoczęciem sezonu pylenia. W celu uzyskania skutecznego i długotrwałego złagodzenia objawów alergicznych, zaleca się kontynuację leczenia przez kolejne 3 do 5 lat.^{39 40}

Sposób podawania preparatów z kostrzewą łąkową

Sposób podawania różni się w zależności od preparatu:^{41 42}

• Catalet T – podawać głęboko podskórnie nie rozcierając miejsca wstrzyknięcia.
• Perosall T13 – stosować na czczo, pod język, co najmniej 15 minut przed posiłkiem.
• Pollinex+Rye – wstrzyknięcie należy wykonywać wyłącznie podskórnie, w zewnętrzną środkową część ramienia. Kolejne zastrzyki należy wykonywać na przemian w jedno lub drugie ramię. Należy unikać powtórnego wstrzykiwania dawki w to samo miejsce.

⁴³

Przed podaniem preparatu Pollinex+Rye należy upewnić się, że jest dostępny odpowiednio wyposażony zestaw ratownictwa medycznego zawierający epinefrynę (adrenalinę). Przed wstrzyknięciem zawiesinę należy ogrzać do temperatury pokojowej, a następnie mocno wstrząsnąć aż do otrzymania jednorodnej zawiesiny.⁴⁴

Po wkłuciu należy zawsze sprawdzić przez aspirację, czy igła nie jest w naczyniu krwionośnym. Należy wstrzykiwać ze stałym naciskiem na tłok strzykawki. Pacjent powinien zostać poinformowany, aby nie rozcierał miejsca wstrzyknięcia.⁴⁵

Szczególne populacje pacjentów

W przypadku pacjentów w podeszłym wieku, należy wziąć pod uwagę częściej występujące przeciwwskazania takie jak rozedma płuc, rozstrzenie oskrzelowe i zaburzenia układu sercowo-naczyniowego.⁴⁶

Preparatów zawierających kostrzewę łąkową nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 6 lat.⁴⁷