Dawkowanie i sposób podawania
Dakarbazyna

Dawkowanie i sposób podawania dakarbazyny

Dakarbazyna (Detimedac) to substancja przeciwnowotworowa, która powinna być stosowana wyłącznie przez lekarza posiadającego doświadczenie z zakresu onkologii lub hematologii. Warto podkreślić, że dakarbazyna charakteryzuje się wrażliwością na światło, dlatego po odtworzeniu roztwór produktu leczniczego należy odpowiednio zabezpieczyć przed światłem, również podczas podawania – zaleca się stosowanie światłoodpornego zestawu infuzyjnego.¹

Podczas wstrzykiwań należy zachować szczególną ostrożność, aby uniknąć podania leku poza naczynie żylne, ponieważ może to powodować miejscowy ból i uszkodzenie tkanek. W przypadku wynaczynienia należy natychmiast przerwać podawanie produktu leczniczego, a pozostałą część dawki podać do innej żyły.²

Schematy dawkowania w zależności od wskazań

Czerniak złośliwy przerzutowy

W leczeniu czerniaka złośliwego przerzutowego dakarbazynę można stosować według kilku schematów:³

• W monoterapii w iniekcji dożylnej: dawki od 200 do 250 mg/m² powierzchni ciała na dobę przez 5 dni w odstępach 3-tygodniowych⁴
• Zamiast iniekcji dożylnej (bolusa) można zastosować krótką infuzję trwającą 15-30 minut⁵
• Alternatywnie, można podać lek w dawce 850 mg/m² powierzchni ciała w pierwszej dobie, a następnie powtarzać co 3 tygodnie w infuzji dożylnej⁶

Choroba Hodgkina

W leczeniu choroby Hodgkina dakarbazynę stosuje się w schemacie skojarzonym ABVD (dakarbazyna, doksorubicyna, bleomycyna, winblastyna). Dakarbazynę podaje się dożylnie w dawce dobowej 375 mg/m² powierzchni ciała w odstępach 15-dniowych.⁷

Mięsak tkanek miękkich u dorosłych

W przypadku mięsaków tkanek miękkich u dorosłych, dakarbazynę podaje się dożylnie w dawkach dobowych 250 mg/m² powierzchni ciała przez 1-5 dni w odstępach 3-tygodniowych w skojarzeniu z doksorubicyną (schemat ADIC).⁸

Monitorowanie podczas leczenia

Podczas terapii dakarbazyną wymagane jest częste kontrolowanie parametrów hematologicznych, a także ocena czynności wątroby i nerek. Z uwagi na fakt, że ciężkie reakcje żołądkowo-jelitowe występują często, zaleca się stosowanie środków przeciwwymiotnych i podtrzymujących.⁹

Przed każdym cyklem leczenia dakarbazyną należy dokładnie przeanalizować stosunek korzyści do ryzyka, biorąc pod uwagę możliwość występowania ciężkich zaburzeń żołądkowo-jelitowych i hematologicznych.¹⁰

Czas trwania leczenia

Lekarz prowadzący decyduje o czasie trwania leczenia w sposób indywidualny, uwzględniając:¹¹

• Rodzaj choroby i stopień jej zaawansowania
• Zastosowane leczenie skojarzone
• Odpowiedź pacjenta na dakarbazynę
• Występujące działania niepożądane

W przypadku zaawansowanej choroby Hodgkina zazwyczaj zalecane jest zastosowanie 6 cykli chemioterapii skojarzonej ABVD. Natomiast w leczeniu czerniaka przerzutowego i zaawansowanego mięsaka tkanek miękkich czas trwania terapii zależy od skuteczności i tolerancji produktu leczniczego u danego pacjenta.¹²

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek i (lub) wątroby

Izolowana łagodna lub umiarkowana niewydolność nerek lub wątroby zwykle nie wymaga zmniejszenia dawki. U pacjentów ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek i wątroby wydłuża się czas wydalania dakarbazyny. Obecnie brak jest zatwierdzonych zaleceń dotyczących zmniejszenia dawki w takich przypadkach.¹³

Pacjenci w podeszłym wieku

Z uwagi na niewystarczającą liczbę danych klinicznych, brak jest konkretnych zaleceń dotyczących stosowania dakarbazyny u osób w podeszłym wieku.¹⁴

Dzieci i młodzież

Nie określono dotychczas bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania dakarbazyny u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 15 lat. Do czasu uzyskania dodatkowych danych, brak jest zaleceń dotyczących stosowania dakarbazyny w populacji dzieci i młodzieży.¹⁵

Sposób podawania

Sposób podawania dakarbazyny zależy od stosowanej dawki:¹⁶

• Dawki do 200 mg/m² można podawać w wolnej iniekcji dożylnej
• Większe dawki (od 200 do 850 mg/m²) należy podawać we wlewie dożylnym trwającym 15 do 30 minut

Przed podaniem dakarbazyny zaleca się skontrolowanie drożności żyły przez przepłukanie jej 5 do 10 ml 0,9% roztworu chlorku sodu lub 5% glukozy. Te same roztwory należy zastosować po zakończeniu wlewu w celu wypłukania pozostałości produktu leczniczego z rurek infuzyjnych.¹⁷

Należy zwrócić uwagę, że roztwory dakarbazyny Detimedac 100 mg i Detimedac 200 mg uzyskane po odtworzeniu przez dodanie wody do wstrzykiwań, bez dalszego rozcieńczania 0,9% roztworem chlorku sodu lub 5% glukozy, są hipoosmolarne (ok. 100 mOsmol/kg). Z tego powodu należy je podawać w powolnej iniekcji dożylnej (np. trwającej ponad 1 minutę), a nie w postaci szybkiej iniekcji dożylnej (bolusa) trwającej kilka sekund.¹⁸

Tabela dawkowania dakarbazyny

Przygotowanie roztworu do podania

Po odtworzeniu, dostępne są dwie postaci leku o różnym stężeniu:^{19 20}

• Detimedac 100 mg i Detimedac 200 mg: po odtworzeniu zawierają 10 mg/ml dakarbazyny
• Detimedac 500 mg: po odtworzeniu i końcowym rozcieńczeniu zawiera 1,4-2,0 mg/ml dakarbazyny
• Detimedac 1000 mg: po odtworzeniu i końcowym rozcieńczeniu zawiera 2,8-4,0 mg/ml dakarbazyny

Dakarbazyna jest dostępna w postaci białego lub bladożółtego proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/do infuzji (w przypadku Detimedac 100 mg i 200 mg) lub proszku do sporządzania roztworu do infuzji (w przypadku Detimedac 500 mg i 1000 mg).^{21 22}

Należy pamiętać, że wszelkie informacje dotyczące rekonstytucji (odtworzenia) produktu leczniczego przed podaniem są zawarte w punkcie 6.6 charakterystyki produktu leczniczego.²³

Praktyczne zalecenia dotyczące podawania dakarbazyny

Podczas stosowania dakarbazyny należy przestrzegać następujących zaleceń:²⁴

• Lek powinien być podawany wyłącznie przez lekarza z doświadczeniem w onkologii lub hematologii
• Po przygotowaniu roztwór należy chronić przed światłem, również podczas podawania (stosować światłoodporny zestaw infuzyjny)
• Dokładnie kontrolować miejsce podania, aby uniknąć wynaczynienia
• Przed podaniem leku przepłukać żyłę 5-10 ml 0,9% roztworu chlorku sodu lub 5% glukozy
• Po zakończeniu wlewu wypłukać pozostałości leku z rurek infuzyjnych tym samym roztworem
• Regularnie monitorować parametry hematologiczne, wątrobowe i nerkowe w trakcie leczenia
• Stosować profilaktycznie leki przeciwwymiotne z uwagi na częste działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego

W przypadku stosowania Detimedac 100 mg i 200 mg bez dalszego rozcieńczania, należy mieć na uwadze, że uzyskane roztwory są hipoosmolarne i powinny być podawane wyłącznie w powolnej iniekcji dożylnej (trwającej ponad 1 minutę), a nie jako bolus.²⁵