Właściwości farmakokinetyczne
Xuvelex XR 1000 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Xuvelex XR

Xuvelex XR jest produktem leczniczym zawierającym metforminy chlorowodorek w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu, dostępnym w trzech dawkach: 500 mg, 750 mg i 1000 mg. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną tego preparatu, z uwzględnieniem procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.¹

Wchłanianie

Wchłanianie metforminy z tabletek o przedłużonym uwalnianiu Xuvelex XR charakteryzuje się znaczącym opóźnieniem w porównaniu z tabletkami o natychmiastowym uwalnianiu. Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) dla postaci o przedłużonym uwalnianiu osiągane jest po około 7 godzinach, podczas gdy dla tabletek o natychmiastowym uwalnianiu wartość ta wynosi około 2,5 godziny.²

W stanie stacjonarnym, podobnie jak w przypadku postaci o natychmiastowym uwalnianiu, wartości Cmax (maksymalne stężenie w osoczu) i AUC (powierzchnia pod krzywą) nie zwiększają się proporcjonalnie do podawanej dawki. Powierzchnia pod krzywą stężenia w czasie (AUC) po jednorazowym podaniu doustnym 2000 mg metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna z wartością obserwowaną po podaniu 1000 mg metforminy w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu dwa razy na dobę.³

Zmienność wewnątrzosobnicza parametrów Cmax i AUC dla metforminy w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna z obserwowaną dla postaci o natychmiastowym uwalnianiu.⁴

Wpływ posiłku na wchłanianie

Podanie tabletek o przedłużonym uwalnianiu na czczo skutkuje zmniejszeniem AUC o około 30%, podczas gdy wartości Cmax i Tmax pozostają niezmienione.⁵

Średnie wchłanianie metforminy z postaci o przedłużonym uwalnianiu praktycznie nie zmienia się pod wpływem składu posiłku.⁶ Jednakże, w przypadku podania tabletki o przedłużonym uwalnianiu 1000 mg po spożyciu posiłku, obserwuje się zwiększenie AUC o 77%, wzrost Cmax o 26% oraz nieznaczne wydłużenie Tmax o około 1 godzinę.⁷

Kumulacja dawki

Po wielokrotnym podaniu metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu w dawkach do 2000 mg nie obserwuje się kumulacji leku w organizmie.⁸

Szczegółowe parametry farmakokinetyczne dla poszczególnych dawek

Po jednorazowym podaniu doustnym 1500 mg metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu 750 mg średnie maksymalne stężenie w osoczu osiąga wartość 1193 ng/mL, co następuje po około 5 godzinach (zakres od 4 do 12 godzin).⁹

Wykazano, że u zdrowych ochotników, zarówno na czczo jak i po posiłku, metforminy chlorowodorek 750 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest biorównoważny z metforminy chlorowodorkiem 500 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu w dawce 1500 mg w odniesieniu do parametrów Cmax i AUC.¹⁰

W przypadku preparatu Xuvelex XR 1000 mg, po jednorazowym podaniu doustnym tabletki po posiłku, średnie maksymalne stężenie w osoczu krwi wynosi 1214 ng/mL i jest osiągane średnio po około 5 godzinach (zakres od 4 do 10 godzin).¹¹

Podobnie jak w przypadku dawki 750 mg, również metforminy chlorowodorek w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu 1000 mg wykazuje biorównoważność z metforminy chlorowodorkiem w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu 500 mg w dawce 1000 mg w odniesieniu do parametrów Cmax i AUC, co potwierdzono u zdrowych ochotników zarówno na czczo, jak i po posiłku.¹²

Dystrybucja

Metformina charakteryzuje się nieznacznym wiązaniem z białkami osocza.¹³ Lek przenika do erytrocytów, przy czym maksymalne stężenie we krwi jest mniejsze niż maksymalne stężenie w osoczu i występuje w przybliżeniu w tym samym czasie.¹⁴ Erytrocyty stanowią prawdopodobnie drugi kompartment dystrybucji metforminy.¹⁵

Średnia objętość dystrybucji (Vd) metforminy mieści się w szerokim zakresie od 63 L do 276 L, co wskazuje na znaczną dystrybucję leku w tkankach organizmu.¹⁶

Metabolizm

Metformina nie podlega procesom metabolicznym w organizmie i jest wydalana w postaci niezmienionej z moczem.¹⁷ U ludzi nie zidentyfikowano żadnych metabolitów metforminy, co potwierdza brak biotransformacji tego związku.¹⁸

Eliminacja

Klirens nerkowy metforminy przekracza 400 mL/min, co wskazuje na złożony mechanizm eliminacji obejmujący zarówno przesączanie kłębuszkowe, jak i wydzielanie kanalikowe.¹⁹ Po podaniu doustnej dawki leku, okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji (t1/2) wynosi około 6,5 godziny.²⁰

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek obserwuje się zmniejszenie klirensu nerkowego metforminy, które jest proporcjonalne do zmniejszenia klirensu kreatyniny. Prowadzi to do wydłużenia okresu półtrwania w fazie eliminacji, skutkując zwiększonym stężeniem metforminy w osoczu.²¹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Niewydolność nerek

Dostępne dane dotyczące pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek są ograniczone i nie pozwalają na wiarygodne określenie ogólnoustrojowej ekspozycji na metforminę w tej grupie w porównaniu z pacjentami o prawidłowej funkcji nerek.²² Z tego względu dostosowanie dawki powinno być przeprowadzone po dokładnym rozważeniu skuteczności klinicznej oraz tolerancji leku u danego pacjenta.²³