Właściwości farmakokinetyczne leku Vitaminum E Hasco

Witamina E (all-rac-α-tokoferylu octan) zawarta w preparacie Vitaminum E Hasco w postaci kropli doustnych o stężeniu 300 mg/ml wykazuje charakterystyczne właściwości farmakokinetyczne, które determinują jej działanie w organizmie. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis procesów farmakokinetycznych tego związku.¹

Wchłanianie

Proces wchłaniania witaminy E charakteryzuje się umiarkowaną biodostępnością. Z przewodu pokarmowego wchłania się 50–80% podanej dawki witaminy E. Skuteczność tego procesu jest uzależniona od obecności kilku istotnych czynników fizjologicznych:²

• obecności soli kwasów żółciowych
• obecności tłuszczu pokarmowego
• prawidłowej czynności trzustki

Estry tokoferolu, które zostały zemulgowane, są wchłaniane przez nabłonek jelita cienkiego.³ Postać farmaceutyczna produktu (roztwór olejowy) sprzyja procesowi wchłaniania, ponieważ witamina E jest rozpuszczalna w tłuszczach.⁴

Dystrybucja

Po wchłonięciu witamina E podlega złożonemu procesowi dystrybucji w organizmie. Większość wchłoniętej substancji przechodzi do układu chłonnego, skąd wraz z krwią jest transportowana do wszystkich tkanek organizmu. Szczególnie duże powinowactwo wykazuje do tkanki tłuszczowej.⁵

W osoczu krwi transport witaminy E odbywa się dzięki złożonym mechanizmom, gdzie tokoferol zawarty w chylomikronach jest włączany do β-lipoprotein osocza krwi i pozostaje w stanie dynamicznej równowagi z różnymi frakcjami lipoprotein:

• VLDL (lipoproteiny o bardzo niskiej gęstości)
• LDL (lipoproteiny o niskiej gęstości)
• HDL (lipoproteiny o wysokiej gęstości)

W procesie transportu tokoferolu przez błony komórkowe uczestniczą specyficzne białka transportowe:⁶

• lipaza lipoproteinowa
• białko wiążące tokoferol

W komórkach tokoferol gromadzi się przede wszystkim w strukturach wewnątrzkomórkowych oraz w tkankach o wysokim ciśnieniu parcjalnym tlenu:⁷

• błony mitochondriów
• siateczka śródplazmatyczna
• błony erytrocytów
• nabłonek oddechowy

Główne miejsca magazynowania witaminy E w organizmie to:⁸

• tkanka tłuszczowa
• wątroba
• mięśnie

Przenikanie przez bariery biologiczne

Witamina E wykazuje ograniczoną zdolność przenikania przez barierę łożyskową. Stężenie tej substancji w surowicy krwi noworodków jest znacząco niższe niż u matki i stanowi zaledwie jedną piątą stężenia we krwi matki.⁹

Witamina E przenika również do mleka kobiecego, co ma znaczenie w kontekście suplementacji u kobiet karmiących piersią.¹⁰

Metabolizm i eliminacja

Metabolizm i eliminacja witaminy E zachodzą dwoma głównymi drogami:¹¹

1. Wydalanie z żółcią – stanowi główną drogę eliminacji, odpowiadającą za około 70% wydalania witaminy E
2. Metabolizm wątrobowy – pozostała część jest metabolizowana w wątrobie i wydalana z moczem w formie:
   • glukuronidów
   • innych metabolitów

Warto zauważyć, że procesy farmakokinetyczne witaminy E są ściśle powiązane z metabolizmem lipidów, co uzasadnia jej rozpuszczalność w tłuszczach i sposób transportu w organizmie w połączeniu z lipoproteinami osocza.