Właściwości farmakodynamiczne
Telmisartanum Teva B.V. 40 mg

Właściwości farmakodynamiczne telmisartanu

Telmisartan należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako antagoniści receptora angiotensyny II (proste), oznaczonej kodem ATC: C09CA07. Jest to substancja aktywna wykorzystywana w leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego, charakteryzująca się specyficznym mechanizmem działania oraz wyraźnym profilem skuteczności klinicznej.¹

Mechanizm działania

Telmisartan działa jako wybiórczy antagonista receptora angiotensyny II typu AT1, skuteczny po podaniu doustnym. Charakteryzuje się wysokim powinowactwem do receptora AT1, dzięki czemu efektywnie wypiera angiotensynę II z miejsc wiązania z tym podtypem receptora. Podtyp AT1 jest odpowiedzialny za poznany mechanizm działania angiotensyny II w organizmie. Istotnym aspektem farmakodynamiki telmisartanu jest fakt, że nie wykazuje on nawet częściowego działania agonistycznego w stosunku do receptora AT1.²

Selektywność telmisartanu przejawia się w długotrwałym łączeniu się wyłącznie z receptorem AT1, bez wykazywania powinowactwa do innych typów receptorów, w tym receptora AT2 oraz innych, mniej poznanych podtypów receptora AT. Należy podkreślić, że funkcja tych receptorów nie jest w pełni poznana, podobnie jak skutki ich nadmiernego pobudzenia przez angiotensynę II, której stężenie zwiększa się pod wpływem telmisartanu.³

Działanie farmakodynamiczne telmisartanu obejmuje również zmniejszenie stężenia aldosteronu w organizmie. Co istotne, substancja ta nie wykazuje działania hamującego na:

• aktywność reninową osocza
• kanały jonowe
• aktywność konwertazy angiotensyny (kininazy II) – enzymu odpowiedzialnego za rozkład bradykininy

Ze względu na brak hamowania aktywności konwertazy angiotensyny, nie należy spodziewać się nasilenia działań niepożądanych związanych z działaniem bradykininy podczas terapii telmisartanem.⁴

Skuteczność kliniczna w leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego

Profil działania hipotensyjnego telmisartanu charakteryzuje się stopniowym rozwojem efektu terapeutycznego. Po podaniu pierwszej dawki obniżenie ciśnienia tętniczego następuje stopniowo w ciągu 3 godzin. Maksymalny efekt hipotensyjny osiągany jest zazwyczaj po 4-8 tygodniach od rozpoczęcia leczenia i utrzymuje się przez cały okres farmakoterapii.⁵

Ambulatoryjne pomiary ciśnienia tętniczego potwierdziły, że działanie hipotensyjne telmisartanu utrzymuje się na stałym poziomie przez całą dobę (24 godziny), włączając w to okres ostatnich 4 godzin przed przyjęciem kolejnej dawki leku. Badania kontrolowane placebo wykazały, że stosunek wartości minimalnego do maksymalnego obniżenia ciśnienia tętniczego w ciągu doby (through to peak ratio) stale przekraczał 80%, zarówno po podaniu dawki 40 mg, jak i 80 mg.⁶

W przypadku ciśnienia skurczowego zaobserwowano wyraźną zależność czasu powrotu do wartości prawidłowych od zastosowanej dawki leku. Dla ciśnienia rozkurczowego dane w tym zakresie są niejednoznaczne.⁷

Telmisartan u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym skutecznie obniża zarówno ciśnienie rozkurczowe, jak i skurczowe, nie wpływając jednocześnie na częstość akcji serca. Warto podkreślić, że udział działania moczopędnego i natriuretycznego (zwiększającego wydalanie sodu z moczem) w ogólnym działaniu hipotensyjnym telmisartanu nie został dotychczas jednoznacznie określony.⁸

Efektywność terapeutyczna w porównaniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi

Badania kliniczne wykazały, że skuteczność działania hipotensyjnego telmisartanu jest porównywalna z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, takimi jak:

• amlodypina – antagonista kanałów wapniowych
• atenolol – beta-adrenolityk
• enalapril – inhibitor konwertazy angiotensyny
• hydrochlorotiazyd – diuretyk tiazydowy
• lizynopryl – inhibitor konwertazy angiotensyny

⁹

Charakterystyczną cechą telmisartanu jest odwracalność jego działania – w przypadku nagłego przerwania leczenia ciśnienie tętnicze powraca stopniowo, w ciągu kilku dni, do wartości sprzed rozpoczęcia terapii, przy czym nie obserwuje się zjawiska odbicia (nagłego wzrostu ciśnienia powyżej wartości wyjściowych).¹⁰

Istotną przewagą telmisartanu nad inhibitorami konwertazy angiotensyny jest znacząco mniejsza częstość występowania suchego kaszlu u pacjentów leczonych tym lekiem, co potwierdzono w badaniach klinicznych bezpośrednio porównujących obie metody leczenia przeciwnadciśnieniowego.¹¹

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania telmisartanu u dzieci i młodzieży poniżej 18. roku życia nie zostały jednoznacznie określone. Przeprowadzono jednak badanie oceniające działanie obniżające ciśnienie tętnicze dwóch dawek telmisartanu u 76 pacjentów pediatrycznych z nadciśnieniem tętniczym i znaczną nadwagą, w wieku od 6 do <18 lat.<sup data-drug="Telmisartanum Teva B.V." data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Nie określono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania telmisartanu u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat. Działanie obniżające ciśnienie tętnicze dwóch dawek telmisartanu oceniano u 76 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i znaczną nadwagą, w wieku 6 do 12

Charakterystyka grupy badanej obejmowała:

• zakres masy ciała: od 20 kg do 120 kg (średnia masa ciała: 74,6 kg)
• dwie grupy dawkowania: 1 mg/kg (n=29) lub 2 mg/kg (n=31)
• czas trwania terapii: 4 tygodnie
• wykluczenie wtórnego nadciśnienia tętniczego przed włączeniem do badania

<sup data-drug="Telmisartanum Teva B.V." data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Działanie obniżające ciśnienie tętnicze dwóch dawek telmisartanu oceniano u 76 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i znaczną nadwagą, w wieku 6 do 13

Warto zaznaczyć, że u niektórych pacjentów zastosowano dawki większe niż zalecane w leczeniu nadciśnienia tętniczego u osób dorosłych, osiągając dawkę dobową porównywalną do dawki 160 mg, którą testowano u dorosłych.¹⁴

Wyniki badania wykazały zależną od dawki skuteczność hipotensyjną telmisartanu w populacji pediatrycznej. Po skorygowaniu względem grupy wiekowej średnie zmiany ciśnienia tętniczego w porównaniu ze stanem wyjściowym przedstawiały się następująco:

¹⁵

Wyniki dotyczące bezpieczeństwa stosowania telmisartanu u pacjentów pediatrycznych w wieku od 6 do <18 lat wydają się być zasadniczo podobne do danych dotyczących osób dorosłych. Należy jednak zwrócić uwagę, że nie przeprowadzono oceny długotrwałej terapii telmisartanem w tej grupie wiekowej.<sup data-drug="Telmisartanum Teva B.V." data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Uzyskane w tym badaniu dane dotyczące bezpieczeństwa u pacjentów w wieku od 6 do 16

Istotnym spostrzeżeniem jest zwiększenie liczby eozynofili obserwowane w populacji pediatrycznej, które nie występowało u dorosłych pacjentów. Znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane. Należy podkreślić, że na podstawie dostępnych danych klinicznych nie można jednoznacznie określić bezpieczeństwa i skuteczności telmisartanu w populacji dzieci i młodzieży.¹⁷