Właściwości farmakokinetyczne cytyzynikliny

Cytyzyniklina (poprzednio znana jako cytyzyna) to substancja aktywna produktu leczniczego PUNKAMLAR w dawce 1,5 mg w postaci tabletek powlekanych. Właściwości farmakokinetyczne tej substancji zostały zbadane zarówno w modelach zwierzęcych, jak i u ludzi, co pozwala na dokładne określenie jej losu w organizmie po podaniu.¹

Farmakokinetyka u zwierząt

Badania na różnych modelach zwierzęcych dostarczyły szczegółowych informacji na temat wchłaniania, dystrybucji i eliminacji cytyzynikliny w organizmie.²

Badania na myszach

U myszy po podaniu doustnym dawki 2 mg/kg masy ciała znakowanej cytyzynikliny zaobserwowano wchłanianie na poziomie 42% podanej dawki. Maksymalne stężenie cytyzynikliny we krwi odnotowano stosunkowo późno – po 120 minutach od podania. W ciągu 24 godzin 18% podanej dawki zostało wydalone z moczem. Badania po podaniu dożylnym wykazały, że okres półtrwania cytyzynikliny wynosi 200 minut. W ciągu 24 godzin od podania dożylnego prawie jedna trzecia dawki została wydalona z moczem, a 3% dawki w ciągu 6 godzin z kałem.³

Dystrybucja cytyzynikliny w organizmie myszy wykazała preferencyjne gromadzenie się substancji w określonych narządach. Najwyższe stężenia leku uzyskano w wątrobie, nadnerczach i nerkach. Szczególnie interesujący jest fakt, że po podaniu dożylnym stężenie cytyzynikliny w żółci było aż 200 razy wyższe niż we krwi, co wskazuje na istotną rolę wątroby i dróg żółciowych w eliminacji leku.⁴

Badania na królikach

Badania na królikach z przezskórnym podaniem cytyzynikliny wykazały dwufazowy profil osiągania stałego stężenia we krwi. Pierwsza faza trwała 24 godziny i charakteryzowała się szybszym wchłanianiem leku oraz wyższym stężeniem we krwi. Druga faza trwała przez kolejne 3 dni, a szybkość wchłaniania i stężenie były dwukrotnie niższe niż w fazie pierwszej. Określono również objętość dystrybucji (Vd) po różnych drogach podania – po podaniu doustnym wynosiła ona 6,21 L/kg masy ciała, natomiast po podaniu dożylnym była znacznie niższa i wynosiła 1,02 L/kg masy ciała.⁵

Badania na szczurach

U samców szczurów po podaniu podskórnym cytyzynikliny w dawce 1 mg/kg masy ciała stężenie we krwi osiągnęło wartość 516 ng/mL, natomiast stężenie w mózgu wynosiło 145 ng/mL. Warto zauważyć, że stężenie w mózgu stanowiło mniej niż 30% stężenia we krwi.⁶

Dla porównania, w podobnych badaniach z nikotyną podawaną podskórnie, stężenie nikotyny w mózgu stanowiło aż 65% stężenia we krwi, co wskazuje na istotne różnice w zdolności przenikania przez barierę krew-mózg między tymi dwiema substancjami.⁷

Farmakokinetyka u ludzi

Ocena właściwości farmakokinetycznych cytyzynikliny u ludzi została przeprowadzona w badaniu z udziałem 36 zdrowych ochotników, którym podano pojedynczą dawkę doustną 1,5 mg substancji.⁸

Wchłanianie

Cytyzyniklina po podaniu doustnym wykazuje szybkie wchłanianie z przewodu pokarmowego. Średnie maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) wynosiło 15,55 ng/mL i było osiągane średnio po 0,92 godziny od podania (Tmax). Dane te wskazują na dobrą biodostępność substancji po podaniu doustnym.⁹

Metabolizm

Cytyzyniklina charakteryzuje się niskim stopniem metabolizmu w organizmie człowieka. Oznacza to, że większość substancji pozostaje w formie niezmienionej, co ma istotne znaczenie dla jej działania farmakologicznego i profilu bezpieczeństwa.¹⁰

Eliminacja

Główną drogą eliminacji cytyzynikliny jest wydalanie nerkowe. W ciągu 24 godzin od podania aż 64% dawki zostało wydalone z moczem w postaci niezmienionej. Średni okres półtrwania w osoczu wynosił około 4 godziny, a średni czas przebywania leku w organizmie (MRT, mean residence time) wynosił około 6 godzin.¹¹

Populacje specjalne

Obecnie brak jest danych dotyczących farmakokinetyki cytyzynikliny u pacjentów z niewydolnością nerek i niewydolnością wątroby. Brakuje również danych dotyczących wpływu pokarmu na ekspozycję organizmu na cytyzynikliny. Te aspekty wymagają dalszych badań, zwłaszcza biorąc pod uwagę znaczący udział nerek w eliminacji leku oraz potencjalną rolę wątroby w jego metabolizmie.¹²

Parametry farmakokinetyczne cytyzynikliny