Przeciwwskazania
Klabax 250 mg/5 ml 250 mg/5 ml

Klarytromycyna, substancja czynna leku Klabax 250 mg/5 ml (granulat do sporządzania zawiesiny doustnej), jest antybiotykiem makrolidowym o silnym działaniu hamującym enzym CYP3A4, co powoduje liczne interakcje farmakologiczne. Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania jest nadwrażliwość na makrolidy lub składniki pomocnicze, w tym sacharozę (2508 mg/5 ml) i aspartam (20 mg/5 ml), które mogą wywołać reakcje alergiczne. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z wydłużonym odstępem QT, arytmią komorową, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz ciężką niewydolnością wątroby z towarzyszącą niewydolnością nerek, ze względu na ryzyko kumulacji i toksyczności. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność sacharozy, co ma znaczenie u chorych z cukrzycą, oraz aspartamu u pacjentów z fenyloketonurią.

Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Klarytromycyna, substancja czynna leku Klabax 250 mg/5 ml (granulat do sporządzania zawiesiny doustnej), należy do grupy antybiotyków makrolidowych. Podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia tym lekiem należy zwrócić szczególną uwagę na szereg przeciwwskazań, które warunkują bezpieczeństwo terapii.1

Nadwrażliwość i reakcje alergiczne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Klabax 250 mg/5 ml jest nadwrażliwość na antybiotyki makrolidowe lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Warto zauważyć, że lek zawiera znaczące ilości substancji pomocniczych: każde 5 ml sporządzonej zawiesiny zawiera 2508,00 mg sacharozy oraz 20 mg aspartamu, które mogą stanowić źródło reakcji alergicznych u predysponowanych pacjentów.2

Przeciwwskazania związane z interakcjami leków

Klarytromycyna, będąc silnym inhibitorem CYP3A4, wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, co stanowi źródło wielu przeciwwskazań do jej stosowania. Poniżej przedstawiono szczegółowe przeciwwskazania związane z jednoczasowym podawaniem innych substancji leczniczych:3

  • Alkaloidy sporyszuklarytromycyna nie może być stosowana jednocześnie z ergotaminą lub dihydroergotaminą, gdyż prowadzi to do zwiększonego ryzyka wystąpienia objawów toksyczności sporyszu.4
  • Midazolam podawany doustnie – jednoczesne stosowanie klarytromycyny i doustnych postaci midazolamu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko nadmiernej sedacji i depresji oddechowej.5
  • Leki wpływające na odstęp QT – przeciwwskazane jest stosowanie klarytromycyny z astemizpolem, cyzaprydem, pimozydem i terfenadyną, ponieważ może to spowodować wydłużenie odstępu QT i wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, w tym częstoskurcz komorowy, migotanie komór oraz zaburzenia typu torsade de pointes.6
  • Tikagrelor i ranolazyna – jednoczesne stosowanie tych leków z klarytromycyną jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko niebezpiecznych interakcji farmakokinetycznych.7
  • Statyny – klarytromycyny nie należy stosować jednocześnie z inhibitorami reduktazy HMG-CoA (statynami), które są metabolizowane głównie przez CYP3A4, takimi jak lowastatyna, symwastatyna lub atorwastatyna, z uwagi na zwiększone ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy.8
  • Kolchicyna – podobnie jak w przypadku innych silnych inhibitorów CYP3A4, klarytromycyny nie należy stosować u pacjentów przyjmujących kolchicynę ze względu na ryzyko potencjalnie śmiertelnych interakcji.9
  • Lomitapid – podawanie klarytromycyny równocześnie z lomitapidem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko znacznego zwiększenia stężenia lomitapidu w osoczu.10

Przeciwwskazania kardiologiczne

Klarytromycyny nie należy podawać pacjentom, u których w wywiadzie występowało wydłużenie odstępu QT (wrodzone lub nabyte potwierdzone wydłużenie odstępu QT) lub arytmia komorowa, w tym torsade de pointes. Takie przeciwwskazanie ma na celu ochronę pacjentów przed potencjalnie zagrażającymi życiu zaburzeniami rytmu serca.11

Zaburzenia elektrolitowe

Stosowanie klarytromycyny jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi, szczególnie z hipokaliemią lub hipomagnezemią, ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i rozwoju groźnych arytmii. W przypadku stwierdzenia takich zaburzeń należy najpierw skorygować równowagę elektrolitową, a dopiero później rozważyć włączenie klarytromycyny.12

Przeciwwskazania związane z niewydolnością narządową

Klarytromycyny nie należy stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby współistniejącą z zaburzeniami czynności nerek. Wynika to z faktu, że klarytromycyna jest metabolizowana głównie w wątrobie, a jej metabolity wydalane przez nerki, co w przypadku niewydolności obu tych narządów może prowadzić do kumulacji leku i jego toksyczności.13

Szczególne grupy pacjentów

Należy zwrócić uwagę, że lek Klabax 250 mg/5 ml zawiera znaczną ilość sacharozy (2508,00 mg w 5 ml zawiesiny), co może być istotne u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami tolerancji glukozy. Ponadto, zawartość aspartamu (20 mg w 5 ml zawiesiny) stanowi źródło fenyloalaniny, co należy uwzględnić w przypadku pacjentów z fenyloketonurią.14

Substancja czynna/lek Mechanizm interakcji Potencjalne skutki
Alkaloidy sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) Zwiększenie stężenia alkaloidów przez hamowanie CYP3A4 Toksyczność sporyszu, niedokrwienie obwodowe
Midazolam (doustny) Hamowanie metabolizmu midazolamu Nasilona sedacja, depresja oddechowa
Astemizol, cyzapryd, pimozyd, terfenadyna Hamowanie metabolizmu przez CYP3A4 Wydłużenie odstępu QT, arytmie, torsade de pointes
Tikagrelor, ranolazyna Hamowanie metabolizmu przez CYP3A4 Zwiększone ryzyko krwawień (tikagrelor), kardiotoksyczność (ranolazyna)
Statyny (lowastatyna, symwastatyna, atorwastatyna) Hamowanie metabolizmu statyn przez CYP3A4 Miopatia, rabdomioliza
Kolchicyna Zwiększenie stężenia kolchicyny przez hamowanie CYP3A4 Toksyczność kolchicyny, nawet zagrażająca życiu
Lomitapid Zahamowanie metabolizmu lomitapidu Zwiększone stężenie lomitapidu, hepatotoksyczność
  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl