Interakcje leku
Infacetamol 100 mg/ml
Paracetamol jest metabolizowany głównie w wątrobie, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Szczególnie istotne jest ryzyko hepatotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu induktorów enzymów wątrobowych (np. ryfampicyna, leki przeciwpadaczkowe: karbamazepina, fenytoina, fenobarbital) oraz alkoholu etylowego, który zwiększa produkcję hepatotoksycznych metabolitów paracetamolu. W przypadku terapii paracetamolem u pacjentów z chorobami wątroby lub uzależnionych od alkoholu zaleca się ostrożność i rozważenie alternatywnych leków. Paracetamol może nasilać działanie doustnych leków przeciwzakrzepowych (acenokumarol, warfaryna) poprzez hamowanie syntezy czynników krzepnięcia, co wymaga monitorowania INR i stosowania najmniejszych skutecznych dawek. Ponadto, leki przeciwcholinergiczne (np. propantelina) mogą opóźniać wchłanianie paracetamolu, a metoklopramid może je przyspieszać, co wpływa na czas osiągnięcia efektu terapeutycznego.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Paracetamol jest metabolizowany głównie w wątrobie i w związku z tym może oddziaływać z innymi produktami leczniczymi, które wykorzystują te same szlaki metaboliczne lub które są zdolne do hamowania lub indukcji tych szlaków. Niektóre z metabolitów wykazują właściwości hepatotoksyczne i w związku z tym, równoczesne podawanie silnych induktorów enzymów (ryfampicyna, niektóre leki przeciwdrgawkowe, itp.) może wywoływać reakcje hepatotoksyczne, szczególnie w przypadku stosowania dużych dawek paracetamolu.1
Interakcje z alkoholem etylowym
Spożywanie alkoholu podczas terapii paracetamolem zwiększa toksyczność tego leku, przede wszystkim poprzez indukcję wytwarzania hepatotoksycznych pochodnych paracetamolu w wątrobie. Jest to szczególnie niebezpieczne, gdyż zarówno alkohol jak i paracetamol są metabolizowane w wątrobie, co przy jednoczesnym stosowaniu powoduje znaczne obciążenie tego narządu. W konsekwencji może dojść do poważnego uszkodzenia hepatocytów, nawet przy stosowaniu standardowych dawek terapeutycznych paracetamolu.2
Pacjentom przyjmującym Infacetamol należy zdecydowanie odradzić spożywanie alkoholu w trakcie terapii. W przypadku osób uzależnionych od alkoholu lub z chorobami wątroby należy zachować szczególną ostrożność przy przepisywaniu paracetamolu i rozważyć alternatywne leki przeciwbólowe lub przeciwgorączkowe.
Interakcje z innymi lekami
Doustne leki przeciwzakrzepowe (acenokumarol, warfaryna): Paracetamol prawdopodobnie nasila działanie przeciwzakrzepowe poprzez hamowanie wytwarzania czynników krzepnięcia w wątrobie. Pomimo że interakcje te wydają się mieć niewielkie znaczenie kliniczne, paracetamol może stanowić alternatywę dla salicylanów u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe. Zaleca się jednak stosowanie możliwie najmniejszej dawki przez jak najkrótszy czas, wraz z okresowymi badaniami poziomu INR.3
Leki przeciwcholinergiczne (propantelina): Zmniejszają wchłanianie paracetamolu z możliwym hamowaniem jego działania poprzez zmniejszenie szybkości opróżniania żołądka. Może to prowadzić do opóźnionego działania terapeutycznego paracetamolu i konieczności dostosowania dawkowania.4
Leki przeciwpadaczkowe (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital, metylofenobarbital, prymidon): Zmniejszają biodostępność paracetamolu oraz podwyższają hepatotoksyczność przy przedawkowaniu poprzez indukcję metabolizmu w wątrobie. U pacjentów stosujących te leki należy monitorować funkcje wątroby i rozważyć korektę dawkowania paracetamolu.5
Węgiel aktywny: Zmniejsza wchłanianie paracetamolu, jeżeli zostanie podany w krótkim czasie po przedawkowaniu. Jest to ważne w kontekście leczenia zatruć paracetamolem, ale należy również pamiętać, że podanie węgla aktywnego z innych przyczyn może zmniejszyć skuteczność terapeutyczną planowanej dawki paracetamolu.6
Chloramfenikol: Paracetamol może zwiększać toksyczność chloramfenikolu, prawdopodobnie poprzez hamowanie jego metabolizmu w wątrobie. Należy monitorować pacjentów otrzymujących obydwa leki pod kątem objawów toksyczności chloramfenikolu.7
Izoniazyd: Powoduje zmniejszenie klirensu paracetamolu, z możliwym nasileniem jego działania i/lub toksyczności, poprzez hamowanie jego metabolizmu w wątrobie. U pacjentów leczonych izoniazdem konieczne może być dostosowanie dawki paracetamolu.8
Lamotrygina: Paracetamol może zmniejszać biodostępność lamotryginy, z możliwym zmniejszeniem skuteczności jej działania, w związku z możliwą indukcją jej metabolizmu w wątrobie. W razie konieczności jednoczesnego podawania obu leków należy monitorować skuteczność terapeutyczną lamotryginy.9
Metoklopramid: Powoduje wzmożone wchłanianie paracetamolu w jelicie cienkim w związku z wpływem na proces opróżniania żołądka. Może to prowadzić do szybszego osiągnięcia stężenia terapeutycznego paracetamolu.10
Probenecyd: Wydłuża okres półtrwania paracetamolu w osoczu poprzez zmniejszenie szybkości rozpadu oraz wydzielania z moczem jego metabolitów. U pacjentów otrzymujących probenecyd może być konieczne zmniejszenie dawki paracetamolu.11
Żywice jonowymienne (cholestyramina): Zmniejszają wchłanianie paracetamolu, co może hamować jego skuteczność w związku z wiązaniem paracetamolu w jelicie. Zaleca się podawanie paracetamolu co najmniej 1 godzinę przed lub 4-6 godzin po podaniu żywic jonowymiennych.12
Ryfampicyna: Zwiększa klirens paracetamolu i tworzenie jego metabolitów o właściwościach hepatotoksycznych w związku z prawdopodobną indukcją jego metabolizmu w wątrobie. U pacjentów leczonych ryfampicyną można rozważyć zwiększenie dawki paracetamolu, jednocześnie monitorując funkcje wątroby.13
Zydowudyna: Pomimo opisanego, w pojedynczych przypadkach, wzrostu toksyczności zydowudyny (neutropenia, hepatotoksyczność), wydaje się, że nie występuje żadna interakcja typu kinetycznego pomiędzy tymi dwoma lekami. Należy jednak zachować ostrożność i monitorować parametry morfologii krwi przy jednoczesnym stosowaniu obu leków.14
Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych
Paracetamol może wpływać na wartości następujących badań diagnostycznych:15
- Badania krwi:
- Zwiększenie (biologiczne) aktywności aminotransferaz (AlAT i AspAT), alkalicznej fosfatazy, amoniaku, bilirubiny, kreatyniny, dehydrogenazy mleczanowej (LDH) i mocznika
- Wzrost (interferencja z testem) poziomu glukozy, teofiliny i kwasu moczowego
- Wzrost czasu protrombinowego u pacjentów na terapii podtrzymującej z wykorzystaniem warfaryny (nieistotne klinicznie)
- Obniżenie (interferencja z testem) stężenia glukozy przy wykorzystaniu metody oksydazy-peroksydazy
- Badania moczu:
- Może pojawić się fałszywe zwiększenie stężenia metadrenaliny i kwasu moczowego
- Test z wykorzystaniem bentyromidu stosowany w ocenie niewydolności trzustki:
- W związku z tym, że paracetamol, podobnie jak bentyromid, jest metabolizowany do aryloaminy, obserwuje się podwyższoną ilość odzyskanego kwasu p-aminobenzoesowego (PABA)
- Zaleca się przerwanie stosowania paracetamolu przynajmniej trzy dni przed podaniem bentyromidu
- Oznaczanie kwasu 5-hydroksyindolooctowego w moczu:
- Paracetamol może być przyczyną uzyskiwania fałszywie pozytywnych wyników w jakościowym badaniu z wykorzystaniem odczynnika nitrozonaftolu
- Lek nie wpływa na wyniki testu ilościowego
16
Tabela interakcji leku Infacetamol
| Substancja | Typ interakcji | Opis interakcji | Poziom istotności klinicznej | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Alkohol etylowy | Farmakokinetyczna | Zwiększenie toksyczności paracetamolu poprzez indukcję wytwarzania hepatotoksycznych metabolitów w wątrobie | Wysoki | Unikać spożywania alkoholu podczas leczenia paracetamolem |
| Acenokumarol, warfaryna | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania przeciwzakrzepowego przez hamowanie wytwarzania czynników krzepnięcia w wątrobie | Średni | Stosować małe dawki przez krótki czas, monitorować INR |
| Propantelina i inne leki przeciwcholinergiczne | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie wchłaniania paracetamolu poprzez spowolnienie opróżniania żołądka | Niski do średniego | Monitorować skuteczność paracetamolu, dostosować dawkowanie |
| Karbamazepina, fenytoina, fenobarbital, prymidon | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie biodostępności paracetamolu i podwyższenie ryzyka hepatotoksyczności | Wysoki | Monitorować funkcje wątroby, rozważyć alternatywne leki przeciwbólowe |
| Węgiel aktywny | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie wchłaniania paracetamolu | Wysoki (w kontekście przedawkowania) | Unikać jednoczesnego stosowania w terapii |
| Chloramfenikol | Farmakokinetyczna | Zwiększenie toksyczności chloramfenikolu przez hamowanie jego metabolizmu | Średni | Monitorować poziom chloramfenikolu i objawy toksyczności |
| Izoniazyd | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie klirensu paracetamolu z nasileniem działania/toksyczności | Średni | Dostosować dawkę paracetamolu, monitorować funkcje wątroby |
| Lamotrygina | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie biodostępności lamotryginy | Niski do średniego | Monitorować skuteczność leczenia lamotryginą |
| Metoklopramid | Farmakokinetyczna | Zwiększenie wchłaniania paracetamolu w jelicie cienkim | Niski | Zwykle nie wymaga dostosowania dawki |
| Probenecyd | Farmakokinetyczna | Wydłużenie okresu półtrwania paracetamolu | Średni | Rozważyć zmniejszenie dawki paracetamolu |
| Cholestyramina | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie wchłaniania paracetamolu | Średni | Podawać paracetamol 1h przed lub 4-6h po cholestyramine |
| Ryfampicyna | Farmakokinetyczna | Zwiększenie klirensu paracetamolu i tworzenia toksycznych metabolitów | Wysoki | Monitorować funkcje wątroby, dostosować dawkę paracetamolu |
| Zydowudyna | Potencjalna | Możliwy wzrost toksyczności zydowudyny (neutropenia, hepatotoksyczność) | Niski | Monitorować morfologię krwi i funkcje wątroby przy długotrwałym stosowaniu |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania