Właściwości farmakokinetyczne
Gripex Noc 500 mg + 30 mg + 15 mg + 2 mg

Właściwości farmakokinetyczne produktu Gripex Noc

Produkt leczniczy Gripex Noc jest preparatem złożonym, zawierającym cztery substancje aktywne: paracetamol (500 mg), chlorowodorek pseudoefedryny (30 mg), bromowodorek dekstrometorfanu (15 mg) oraz maleinian chlorfeniraminy (2 mg). Każda z tych substancji charakteryzuje się odmiennymi właściwościami farmakokinetycznymi, które zostaną szczegółowo omówione poniżej.¹

Farmakokinetyka paracetamolu

Paracetamol charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie we krwi osiąga po około 1 godzinie od podania. Z białkami osocza wiąże się w niewielkim stopniu – w dawkach terapeutycznych jest to zaledwie 25-50%. Biologiczny okres półtrwania paracetamolu wynosi od 2 do 4 godzin.²

Efekt terapeutyczny paracetamolu utrzymuje się przez zróżnicowany czas w zależności od działania: przeciwbólowe działanie trwa 4-6 godzin, natomiast działanie przeciwgorączkowe 6-8 godzin. Główną drogą eliminacji paracetamolu jest jego biotransformacja w wątrobie. Jedynie niewielka część substancji (2-4%) wydalana jest w niezmienionej postaci przez nerki.³

W procesie metabolizmu paracetamolu u dorosłych dominuje sprzęganie z kwasem glukuronowym (około 90% metabolitów), podczas gdy u dzieci istotną rolę odgrywa również sprzęganie z kwasem siarkowym. Ważnym aspektem metabolizmu paracetamolu jest powstawanie w niewielkiej ilości (około 5%) hepatotoksycznego metabolitu pośredniego – N-acetylo-p-benzochinoiminy, który w normalnych warunkach wiąże się z wątrobowym glutationem, a następnie w połączeniu z cysteiną i kwasem merkapturowym jest wydalany z moczem.⁴

Farmakokinetyka pseudoefedryny

Pseudoefedryna wykazuje dobrą absorpcję z przewodu pokarmowego. Efekt terapeutyczny pojawia się stosunkowo szybko, bo już po 15-30 minutach od podania i utrzymuje się przez około 4 godziny. Maksymalne stężenie w surowicy osiągane jest po około 2 godzinach od podania.⁵

Biologiczny okres półtrwania pseudoefedryny wynosi 9-16 godzin, jednak wartość ta jest zależna od pH moczu. W środowisku kwaśnym okres półtrwania ulega skróceniu, natomiast w środowisku zasadowym może się wydłużyć nawet do 50 godzin. W procesie metabolizmu pseudoefedryny powstaje aktywny metabolit – norpseudoefedryna, który również wykazuje działanie sympatykomimetyczne.⁶

Pseudoefedryna jest wydalana głównie przez nerki – 70-90% substancji wydalane jest w postaci niezmienionej, a 1-6% w postaci norpseudoefedryny.⁷

Farmakokinetyka chlorfeniraminy

Chlorfeniramina charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Działanie terapeutyczne pojawia się po 15-30 minutach od podania i utrzymuje się przez 4-6 godzin. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 2-3 godzinach od podania.⁸

Biologiczny okres półtrwania chlorfeniraminy jest stosunkowo długi i wynosi około 20 godzin. Substancja ta podlega biotransformacji w wątrobie, gdzie przekształcana jest do nieaktywnych pochodnych demetylowanych. Wydalanie chlorfeniraminy zachodzi głównie przez nerki – około 50% przyjętej dawki jest eliminowane tą drogą w ciągu 12 godzin, przy czym większość w postaci metabolitów, a jedynie niewielka część w postaci niezmienionej.⁹

Farmakokinetyka dekstrometorfanu

Dekstrometorfan cechuje się szybką absorpcją z przewodu pokarmowego. Działanie przeciwkaszlowe pojawia się po 15-30 minutach od podania i utrzymuje się przez 4-6 godzin.¹⁰

Po podaniu doustnym dekstrometorfan podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie. Kluczowym procesem metabolicznym jest genetycznie kontrolowana O-demetylacja, katalizowana przez enzym CYP2D6. Ten proces ma zasadniczy wpływ na farmakokinetykę dekstrometorfanu u ludzi. Istnieją różne fenotypy metaboliczne dla tego procesu utleniania, co prowadzi do znacznych różnic w farmakokinetyce dekstrometorfanu u poszczególnych pacjentów.¹¹

W moczu zidentyfikowano niezmetabolizowany dekstrometorfan oraz trzy jego demetylowane metabolity morfinanowe:

• Dekstrorfan (3-hydroksy-N-metylomorfinan) – główny metabolit, wykazujący również działanie przeciwkaszlowe
• 3-hydroksymorfinan
• 3-metoksymorfinan

Wszystkie te związki występują w moczu jako produkty sprzężone.¹²

Warto zauważyć, że u niektórych osób metabolizm dekstrometorfanu przebiega wolniej, co skutkuje przewagą niezmienionej formy substancji we krwi i moczu. Substancja jest wydalana z moczem w połączeniu z kwasem glukuronowym lub siarkowym. Biologiczny okres półtrwania dekstrometorfanu wynosi 3-4 godziny.¹³

Porównanie parametrów farmakokinetycznych substancji czynnych w Gripex Noc