Właściwości farmakodynamiczne
Clatra 20 mg

Właściwości farmakodynamiczne bilastyny

Bilastyna należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych do stosowania ogólnego, sklasyfikowanej jako „inne leki przeciwhistaminowe do stosowania ogólnego” (kod ATC: R06AX29). Bilastyna charakteryzuje się długotrwałym działaniem jako selektywny antagonista obwodowych receptorów H1, przy czym nie wykazuje powinowactwa do receptorów muskarynowych, co wyróżnia ją spośród wielu innych leków przeciwhistaminowych.¹

Mechanizm działania

Głównym mechanizmem działania bilastyny jest długotrwałe blokowanie receptorów histaminowych H1 na obwodzie. Ważną cechą bilastyny jest brak działania uspokajającego, co często stanowi problem podczas stosowania leków przeciwhistaminowych. Po podaniu pojedynczej dawki, substancja hamuje zależne od histaminy powstawanie bąbli oraz zaczerwienienia skóry przez okres 24 godzin, co zapewnia całodobową kontrolę objawów alergicznych.²

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania u dorosłych

Badania kliniczne przeprowadzone u pacjentów dorosłych i młodzieży z uczuleniowym zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek (zarówno sezonowym jak i całorocznym) wykazały, że bilastyna podawana w dawce 20 mg raz na dobę przez okres 14-28 dni wykazuje wysoką skuteczność w łagodzeniu charakterystycznych objawów choroby. Do objawów skutecznie kontrolowanych przez bilastynę przez pełne 24 godziny należą: kichanie, wydzielina z nosa, uczucie świądu lub zatkania nosa, świąd spojówek, łzawienie oraz zaczerwienienie oczu.³

W przypadku przewlekłej pokrzywki samoistnej, dwa badania kliniczne potwierdziły, że bilastyna w dawce 20 mg przyjmowana raz na dobę przez 28 dni skutecznie łagodziła objawy takie jak intensywność świądu, liczba i rozmiar bąbli oraz dyskomfort pacjenta spowodowany pokrzywką. Dodatkowo odnotowano wyraźną poprawę jakości snu i ogólnej jakości życia u pacjentów.⁴

Bezpieczeństwo kardiologiczne

W badaniach klinicznych bilastyny nie zaobserwowano istotnego wydłużenia odstępu QTc ani innych niekorzystnych działań na układ sercowo-naczyniowy. Bezpieczeństwo kardiologiczne zostało potwierdzone nawet przy znacznym zwiększeniu dawki do 200 mg na dobę (10-krotność dawki terapeutycznej) podawanej 9 pacjentom przez 7 dni. Podobnie bezpieczny profil utrzymywał się przy jednoczesnym podawaniu bilastyny z inhibitorami P-glikoproteiny, takimi jak ketokonazol (24 pacjentów) i erytromycyna (24 pacjentów). Dodatkowo przeprowadzono specjalistyczne badanie odstępu QT u 30 ochotników, które potwierdziło bezpieczeństwo kardiologiczne leku.⁵

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

W kontrolowanych badaniach klinicznych przy stosowaniu zalecanej dawki 20 mg na dobę, profil bezpieczeństwa bilastyny w odniesieniu do ośrodkowego układu nerwowego był porównywalny z placebo. Częstotliwość występowania senności nie różniła się statystycznie od placebo. Bilastyna podawana nawet w zwiększonej dawce do 40 mg na dobę nie wpływała negatywnie na sprawność psychomotoryczną, ani na zdolność prowadzenia pojazdów, co zostało zweryfikowane w trakcie standardowego egzaminu na prawo jazdy.⁶

Stosowanie u pacjentów w podeszłym wieku

Badania kliniczne II i III fazy nie wykazały różnic skuteczności i bezpieczeństwa stosowania bilastyny u pacjentów w podeszłym wieku (≥ 65 lat) w porównaniu do młodszych pacjentów. Dodatkowe badanie przeprowadzone po wprowadzeniu produktu do obrotu, obejmujące 146 pacjentów w podeszłym wieku, potwierdziło brak różnic dotyczących profilu bezpieczeństwa w stosunku do populacji osób dorosłych.⁷

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania u dzieci i młodzieży

Badania kliniczne u młodzieży

W badaniach klinicznych uczestniczyła młodzież w wieku 12-17 lat, gdzie 128 osób otrzymało bilastynę (w tym 81 osób w badaniu z podwójnie ślepą próbą dotyczącym uczuleniowego zapalenia błony śluzowej nosa i spojówek), a 116 osób przydzielono losowo do grupy otrzymującej lek porównawczy lub placebo. Wyniki badań wykazały brak istotnych różnic w skuteczności i bezpieczeństwie stosowania bilastyny między osobami dorosłymi a młodzieżą.⁸

Ekstrapolacja danych na dzieci

Zgodnie z wytycznymi, skuteczność wykazana u osób dorosłych i młodzieży może być ekstrapolowana na dzieci pod warunkiem udowodnienia, że ogólnoustrojowa ekspozycja na bilastynę w dawce 10 mg u dzieci w wieku od 6 do 11 lat o masie ciała co najmniej 20 kg jest równoważna z ekspozycją na bilastynę w dawce 20 mg u dorosłych. Podstawą takiej ekstrapolacji jest fakt, że patofizjologia alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa i spojówek oraz pokrzywki jest taka sama we wszystkich grupach wiekowych.⁹

Badania u dzieci młodszych

Przeprowadzono dwunastotygodniowe kontrolowane badanie kliniczne z udziałem dzieci w wieku 2-11 lat (łącznie 509 dzieci), w którym porównano bilastynę w dawce 10 mg raz na dobę z placebo. Badana populacja obejmowała:

• 260 dzieci leczonych bilastyną w dawce 10 mg:
  • 58 dzieci w wieku od 2 do <6 lat
  • 105 dzieci w wieku od 6 do <9 lat
  • 97 dzieci w wieku od 9 do <12 lat
• 249 dzieci leczonych placebo:
  • 58 dzieci w wieku od 2 do <6 lat
  • 95 dzieci w wieku od 6 do <9 lat
  • 96 dzieci w wieku od 9 do <12 lat

Wyniki badania potwierdziły podobny profil bezpieczeństwa bilastyny w porównaniu do placebo, z działaniami niepożądanymi odnotowanymi u 5,8% pacjentów przyjmujących bilastynę w dawce 10 mg oraz u 8,0% pacjentów przyjmujących placebo.¹⁰

Wpływ na sen i odstęp QTc u dzieci

Zarówno w przypadku bilastyny w dawce 10 mg, jak i w przypadku placebo w badaniu u dzieci odnotowano nieznaczne obniżenie wskaźnika senności i sedacji według kwestionariusza Paediatric Sleep Questionnaire. Różnice pomiędzy leczonymi grupami nie były statystycznie istotne. U dzieci w wieku od 2 do 11 lat nie zaobserwowano istotnych różnic dotyczących odstępu QTc po podaniu 10 mg bilastyny w porównaniu do placebo, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa kardiologicznego również w populacji pediatrycznej.¹¹

Jakość życia dzieci z alergiami

Kwestionariusz dotyczący jakości życia przeznaczony dla dzieci z alergicznym zapaleniem spojówek i błony śluzowej nosa lub przewlekłą pokrzywką wykazał ogólną poprawę (według punktów) po 12 tygodniach stosowania leku. Nie stwierdzono jednak znaczących statystycznie różnic pomiędzy grupą otrzymującą bilastynę a grupą otrzymującą placebo.¹²

Charakterystyka badanej populacji pediatrycznej

W badaniach pediatrycznych uczestniczyło łącznie 509 dzieci, z czego:

Warto zauważyć, że zdecydowana większość badanych dzieci cierpiała na alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek, podczas gdy mniejsza grupa badanych zmagała się z przewlekłą pokrzywką.¹³

Informacje dotyczące dzieci poniżej 2 lat

Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań bilastyny we wszystkich podgrupach populacji dzieci w wieku poniżej 2 lat, co oznacza brak konieczności prowadzenia badań klinicznych w tej grupie wiekowej.¹⁴