Właściwości farmakokinetyczne
Cefaleksyna TZF 500 mg

Właściwości farmakokinetyczne cefaleksyny

Cefaleksyna jest antybiotykiem cefalosporynowym pierwszej generacji, który charakteryzuje się korzystnym profilem farmakokinetycznym przy podaniu doustnym. Właściwości te determinują jej skuteczność kliniczną oraz bezpieczeństwo stosowania w różnych grupach pacjentów.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym cefaleksyna wchłania się szybko i prawie całkowicie (80% dawki) z przewodu pokarmowego. Jej stabilność w kwaśnym środowisku soku żołądkowego umożliwia efektywną absorpcję.² Maksymalne stężenie w surowicy krwi osiąga w ciągu 1 godziny od podania u dorosłych pacjentów.³

Wartości maksymalnego stężenia w surowicy są zależne od dawki i wynoszą odpowiednio:

• 9 µg/ml po dawce 250 mg
• 18 µg/ml po dawce 500 mg
• 32 µg/ml po dawce 1000 mg

⁴

Obecność pokarmu w żołądku nie wpływa istotnie na biodostępność leku, jednak może nieznacznie przedłużyć czas wchłaniania i czas niezbędny do osiągnięcia maksymalnego stężenia w surowicy krwi.⁵ Przy podawaniu z pokarmem (w tym z mlekiem) obserwuje się lekkie obniżenie maksymalnego stężenia we krwi oraz opóźnienie jego wystąpienia.⁶

Wchłanianie w szczególnych grupach pacjentów:

• U pacjentów z bezkwaśnością soku żołądkowego – umiarkowane zmniejszenie wchłaniania⁷
• U pacjentów z żółtaczką mechaniczną – wchłanianie nie ulega zmianie⁸
• Po częściowej gastrektomii – wchłanianie pozostaje niezmienione⁹

Wchłanianie u noworodków i dzieci

U noworodków i niemowląt proces wchłaniania cefaleksyny przebiega odmiennie niż u dorosłych. Charakteryzuje się znacznym wydłużeniem czasu absorpcji:¹⁰

¹¹

Dystrybucja w organizmie

Cefaleksyna wiąże się z białkami osocza w niewielkim stopniu – od 6% do 15%, co wpływa na jej dobrą dystrybucję w organizmie.¹² Antybiotyk szybko przenika do płynu pozakomórkowego, jednak nie wnika do wnętrza komórek.¹³

Stężenia terapeutyczne cefaleksyny stwierdzono w następujących tkankach i płynach ustrojowych:¹⁴

• Gruczoł krokowy
• Tkanka kostna
• Żółć
• Skóra
• Wydzielina ropna (osiągane stężenie równe stężeniu we krwi)¹⁵

Lek słabo przenika przez barierę krew-mózg, co ogranicza jego zastosowanie w zakażeniach ośrodkowego układu nerwowego.¹⁶

Cefaleksyna łatwo przenika przez barierę łożyska i pojawia się w płynie owodniowym w stężeniach terapeutycznych.¹⁷ Przenika również do mleka matki – po podaniu pojedynczej dawki 500 mg osiąga w nim stężenie wynoszące 4 µg/ml.¹⁸

Metabolizm

Cefaleksyna nie jest metabolizowana w organizmie i jest wydalana w postaci niezmienionej przez nerki.¹⁹ Ta właściwość ułatwia przewidywanie jej aktywności przeciwbakteryjnej oraz upraszcza dawkowanie u pacjentów z prawidłową funkcją nerek.

Eliminacja

Główną drogą eliminacji cefaleksyny jest wydalanie przez nerki. Proces ten charakteryzuje się następującymi parametrami:²⁰

• Około 60% podanej dawki wykrywa się w moczu w ciągu pierwszych 2 godzin
• 80-100% dawki jest wydalane w ciągu 6-8 godzin
• Klirens nerkowy wynosi 252 ml/min/1,73 m²²¹

Usuwanie cefaleksyny z osocza przez nerki zachodzi dwoma mechanizmami:²²

• Filtracja kłębkowa – 66%
• Wydzielanie kanalikowe – 33%

Niewielka ilość antybiotyku jest również wydalana z żółcią.²³

Podczas hemodializy i dializy otrzewnowej cefaleksyna jest usuwana z krwi, co należy uwzględnić w dawkowaniu u pacjentów dializowanych.²⁴

Okres półtrwania

Okres półtrwania cefaleksyny w surowicy krwi jest zróżnicowany w zależności od wieku pacjenta i funkcji nerek:²⁵

²⁶

Kumulacja

Badania przeprowadzone z zastosowaniem dawek wielokrotnych wykazały, że cefaleksyna nie kumuluje się w organizmie. Maksymalne stężenie w surowicy po 14 dniach leczenia nie przewyższało maksymalnego stężenia obserwowanego na początku terapii.²⁷ Ta właściwość zwiększa bezpieczeństwo długotrwałego stosowania leku w terapii zakażeń wymagających przedłużonego leczenia.