Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Przed zastosowaniem produktu leczniczego Calcium folinate Kalceks w postaci roztworu do wstrzykiwań/do infuzji o stężeniu 10 mg/ml należy bezwzględnie upewnić się, czy u pacjenta nie występują przeciwwskazania do jego użycia. Istnieją określone stany kliniczne i sytuacje, w których stosowanie folinianu wapnia jest przeciwwskazane ze względu na potencjalne ryzyko dla pacjenta.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Głównym przeciwwskazaniem do stosowania leku Calcium folinate Kalceks jest nadwrażliwość pacjenta na substancję czynną, czyli wapnia folinian uwodniony (odpowiadający kwasowi folinowemu), lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w produkcie leczniczym. Przed podaniem należy dokładnie zebrać wywiad alergologiczny, szczególnie odnośnie wcześniejszych reakcji na podobne preparaty.²

Należy pamiętać, że produkt zawiera jako substancję pomocniczą o znanym działaniu sód w ilości 3,15 mg na każdy ml roztworu, co może mieć znaczenie u pacjentów ze szczególną wrażliwością na ten pierwiastek.³

Niedokrwistość złośliwa i inne niedokrwistości z niedoboru witaminy B12

Calcium folinate Kalceks jest przeciwwskazany u pacjentów z niedokrwistością złośliwą oraz innymi rodzajami niedokrwistości wywołanymi niedoborem witaminy B12. W tych przypadkach zastosowanie folinianu wapnia może maskować objawy niedokrwistości, prowadząc do postępu deficytu witaminy B12 i w konsekwencji do nieodwracalnych zmian neurologicznych, mimo poprawy parametrów hematologicznych.⁴

U pacjentów z nierozpoznaną niedokrwistością złośliwą podanie folinianu wapnia może spowodować pozorną poprawę obrazu krwi poprzez korektę niedokrwistości, jednak bez zatrzymania postępujących zmian neurologicznych związanych z deficytem witaminy B12. Z tego powodu przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykluczenie niedokrwistości z niedoboru witaminy B12 poprzez odpowiednie badania diagnostyczne.

Stosowanie w czasie ciąży i karmienia piersią w skojarzeniu z metotreksatem lub 5-fluorouracylem

Istnieją szczególne przeciwwskazania dotyczące stosowania folinianu wapnia w skojarzeniu z cytostatykami takimi jak metotreksat lub 5-fluorouracyl w okresie ciąży i karmienia piersią. W tych przypadkach należy bezwzględnie zapoznać się z informacjami zawartymi w Charakterystykach Produktów Leczniczych dla metotreksatu i 5-fluorouracylu, gdyż zawierają one szczegółowe przeciwwskazania i ograniczenia dotyczące łącznego stosowania tych leków z folinianem wapnia w okresie ciąży i laktacji.⁵

Podawanie tych leków w skojarzeniu z Calcium folinate Kalceks u kobiet w ciąży lub karmiących piersią może wiązać się z poważnymi konsekwencjami dla płodu lub niemowlęcia, dlatego kluczowe jest dokładne zapoznanie się z zaleceniami zawartymi w odpowiednich punktach charakterystyk poszczególnych produktów leczniczych.

Uwagi dodatkowe dotyczące przeciwwskazań

Należy zwrócić uwagę, że Calcium folinate Kalceks występuje w różnych wielkościach opakowań (fiolki od 5 ml do 100 ml), zawierających odpowiednio od 50 mg do 1000 mg kwasu folinowego w postaci wapnia folinianu uwodnionego.⁶ Bez względu na wielkość opakowania, przeciwwskazania pozostają takie same dla wszystkich dostępnych postaci tego produktu leczniczego.

Należy także pamiętać, że każdy 1 mg kwasu folinowego odpowiada 1,08 mg wapnia folinianu, co ma znaczenie przy przeliczaniu dawek i ocenie przeciwwskazań związanych z całkowitą ilością podawanego leku.⁷