Działania niepożądane leku Atorvastatin Bluefish AB

Działania niepożądane są istotnym elementem profilu bezpieczeństwa każdego produktu leczniczego, a ich monitorowanie stanowi kluczowy element opieki nad pacjentem. W przypadku atorwastatyny, należącej do grupy inhibitorów reduktazy HMG-CoA (statyn), spektrum działań niepożądanych zostało dobrze udokumentowane w badaniach klinicznych oraz obserwacjach po wprowadzeniu leku na rynek. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych obserwowanych u pacjentów przyjmujących Atorvastatin Bluefish AB.¹

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

W badaniach klinicznych z udziałem 16 066 pacjentów leczonych przez średnio 53 tygodnie, 5,2% osób przyjmujących atorwastatynę przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% pacjentów w grupie placebo. Działania niepożądane klasyfikowane są według następującej częstości występowania:<sup data-drug="Atorvastatin Bluefish AB" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych ustalono zgodnie z następującą zasadą: często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1000, <1/100); rzadko (≥1/10000, 2

• Często (≥1/100, <1/10)
• Niezbyt często (≥1/1000, <1/100)
• Rzadko (≥1/10000, <1/1000)
• Bardzo rzadko (≤1/10000)
• Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży

Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży w wieku 10-17 lat jest podobny do profilu pacjentów dorosłych. Najczęściej odnotowywano zakażenia, jednak nie stwierdzono istotnego klinicznie wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe w 3-letnich badaniach klinicznych.³ Baza danych bezpieczeństwa obejmuje 520 dzieci leczonych atorwastatyną, w tym 7 pacjentów <6 lat, 121 pacjentów w wieku 6-9 lat oraz 392 pacjentów w wieku 10-17 lat.<sup data-drug="Atorvastatin Bluefish AB" data-section="Działania niepożądane" title="Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku 4

Szczegółowa analiza działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono działania niepożądane z podziałem na układy i narządy, wraz z częstością ich występowania:

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Podczas leczenia atorwastatyną zaobserwowano podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy. Zmiany te były przeważnie miernie nasilone i miały charakter przemijający, zazwyczaj nie wymagając przerwania terapii. Istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz (>3 razy górna granica normy, GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów i było zależne od wielkości dawki. Należy podkreślić, że zmiany te były odwracalne u wszystkich pacjentów. ^{3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Było ono zależne od wielkości dawki produktu i odwracalne u wszystkich pacjentów.”>5}

Do odnotowanych działań niepożądanych dotyczących wątroby należą:⁶

• Niezbyt często: zapalenie wątroby
• Rzadko: cholestaza
• Bardzo rzadko: niewydolność wątroby

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

Obserwowano zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy (>3 razy GGN) u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę, co jest porównywalne z wynikami dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Znaczne zwiększenie aktywności CK (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% leczonych pacjentów. ^{3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Zwiększenie aktywności CK (> 10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę (patrz punkt 4.4).”>7}

Działania niepożądane dotyczące układu mięśniowo-szkieletowego obejmują:⁸

• Często: bóle mięśni, bóle stawów, bóle kończyn, skurcze mięśni, obrzęk stawów, ból pleców
• Niezbyt często: ból szyi, zmęczenie mięśni
• Rzadko: miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza, zerwanie mięśnia, problemy dotyczące ścięgien czasami powikłane zerwaniem ścięgna
• Bardzo rzadko: zespół toczniopodobny
• Częstość nieznana: immunozależna miopatia martwicza

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Podczas terapii atorwastatyną mogą wystąpić:⁹

• Często: hiperglikemia
• Niezbyt często: hipoglikemia, zwiększenie masy ciała, anoreksja

Należy zauważyć, że stosowanie statyn może być związane z rozwojem cukrzycy, przy czym częstość jej występowania zależy od obecności czynników ryzyka, takich jak: stężenie glukozy na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI>30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów oraz nadciśnienie tętnicze w wywiadzie.^{30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>10}

Zaburzenia układu nerwowego

Działania niepożądane dotyczące układu nerwowego obejmują:¹¹

• Często: ból głowy
• Niezbyt często: zawroty głowy, parestezje, niedoczulica, zaburzenia smaku, amnezja
• Rzadko: neuropatia obwodowa

Zaburzenia żołądka i jelit

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego to:¹²

• Często: zaparcia, wzdęcia, niestrawność, nudności, biegunka
• Niezbyt często: wymioty, ból w górnej i dolnej części brzucha, odbijanie się ze zwracaniem treści żołądkowej, zapalenie trzustki

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Odnotowano następujące reakcje skórne:¹³

• Niezbyt często: pokrzywka, wysypka, świąd, łysienie
• Rzadko: obrzęk naczynioruchowy, wysypka pęcherzowa (w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka)

Inne istotne zaburzenia

Wśród innych ważnych działań niepożądanych należy wymienić:¹⁴

• Zakażenia: często – zapalenie błony śluzowej nosa i gardła
• Zaburzenia krwi: rzadko – małopłytkowość
• Zaburzenia immunologiczne: często – reakcje alergiczne; bardzo rzadko – anafilaksja

W trakcie leczenia statynami zgłaszano również:¹⁵

• Zaburzenia seksualne
• Depresja
• Pojedyncze przypadki śródmiąższowej choroby płuc (szczególnie podczas długotrwałego leczenia)

Tabela działań niepożądanych leku Atorvastatin Bluefish AB

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu, niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania Atorvastatin Bluefish AB. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹⁶

Szczególne aspekty monitorowania

Należy zwrócić szczególną uwagę na monitorowanie parametrów wątrobowych oraz obserwację objawów miopatii. Istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy (>3 razy GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów, a znaczny wzrost aktywności kinazy kreatynowej (>10 razy GGN) obserwowano u 0,4% osób otrzymujących atorwastatynę. ^{3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. […] Zwiększenie aktywności CK (> 10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę”>17}

Atorwastatyna, podobnie jak inne statyny, może przyczyniać się do rozwoju cukrzycy. Ryzyko jej wystąpienia wzrasta u pacjentów z określonymi czynnikami predysponującymi: podwyższonym stężeniem glukozy na czczo, nadwagą/otyłością, zaburzeniami lipidowymi oraz nadciśnieniem tętniczym.^{30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>18}