Leki w grupie
„leki wspomagające leczenie zakażeń układu moczowego”

Leki wspomagające leczenie zakażeń układu moczowego stanowią istotną grupę preparatów, które uzupełniają antybiotykoterapię lub działają profilaktycznie przy nawracających infekcjach dróg moczowych. Ich działanie polega głównie na zapobieganiu adhezji bakterii do nabłonka dróg moczowych, zakwaszaniu moczu, wzmacnianiu układu odpornościowego oraz działaniu przeciwzapalnym.

Proantocyjanidyny (PAC) zawarte w żurawinie to jedne z najlepiej przebadanych substancji wspomagających leczenie UTI. Hamują one przyleganie bakterii (głównie E. coli) do nabłonka dróg moczowych. Dostępne są jako wyciągi z żurawiny (Żuravit, UroVaxom, Urosept, Żuralin) lub w postaci soku żurawinowego.

D-mannoza to cukier prosty, który wiąże się z fimbriami bakterii, uniemożliwiając im przyleganie do ścian pęcherza moczowego. Jest dostępna w preparatach takich jak Femannose, D-Mannolider, UroAkut czy Mannocist. Jej dużą zaletą jest brak wpływu na mikrobiotę jelitową oraz możliwość stosowania w ciąży.

Preparaty zakwaszające mocz, zawierające witaminę C (kwas askorbinowy) oraz metionaminę, tworzą niekorzystne środowisko dla rozwoju bakterii. Obniżenie pH moczu do wartości poniżej 5,5 działa bakteriostatycznie i wspomaga działanie niektórych antybiotyków. Do takich leków należą m.in. Urosept, Uralex, Cymalon.

Substancje o działaniu przeciwzapalnym to m.in. wyciągi z ziół takich jak liść mącznicy lekarskiej (zawierający arbutynę), ziele skrzypu polnego, liść brzozy czy korzeń pietruszki. Działają one łagodząco i wspomagająco przy objawach zapalenia. Dostępne są w preparatach Urosept, Urinal, Fitorenał, Nefrosept.

Największą zaletą leków wspomagających leczenie zakażeń układu moczowego jest możliwość ich długotrwałego stosowania w profilaktyce nawrotów infekcji, co pozwala zmniejszyć częstotliwość stosowania antybiotyków. Dodatkowo wykazują one niewiele działań niepożądanych i mogą być stosowane u pacjentów w różnym wieku.

Do najważniejszych zagrożeń związanych ze stosowaniem tych preparatów należy fakt, że nie mogą one zastąpić antybiotykoterapii w ostrych zakażeniach układu moczowego. Nadmierne poleganie wyłącznie na tych środkach może prowadzić do opóźnienia właściwego leczenia. Niektóre z nich (np. preparaty zakwaszające) mogą wchodzić w interakcje z lekami, a u pacjentów z kamicą nerkową mogą nasilać dolegliwości.

W ramach leków wspomagających leczenie zakażeń układu moczowego można wyróżnić: preparaty zawierające ekstrakty roślinne (Urosept, Urinal, Fitolizyna), preparaty zawierające D-mannozę (Femannose, Uroakut), preparaty zakwaszające mocz (Uracid, Cymalon) oraz probiotyki urologiczne (Lacibios Femina, UroVaxom), które zawierają szczepy bakterii konkurujące z patogenami i wzmacniające miejscową odporność dróg moczowych.