pryszczyca

Pryszczyca (ang. foot-and-mouth disease, FMD) to wysoce zakaźna choroba wirusowa dotykająca zwierzęta parzystokopytne, wywołana przez wirusa z rodziny Picornaviridae. Charakteryzuje się powstawaniem pęcherzy i nadżerek w jamie ustnej, na języku, wargach, wymionach oraz w okolicy racic, co prowadzi do kulawizny, ślinotoku i niechęci do pobierania pokarmu.

Choroba rozprzestrzenia się niezwykle szybko w populacji zwierząt poprzez kontakt bezpośredni, zanieczyszczoną paszę, wodę, narzędzia, środki transportu oraz aerozol. Wirus jest wysoce zaraźliwy – może być przenoszony nawet przez wiatr na odległość kilkudziesięciu kilometrów. Okres inkubacji wynosi zazwyczaj 2-14 dni.

Pryszczyca podlega obowiązkowi zgłaszania i zwalczania zgodnie z przepisami Światowej Organizacji Zdrowia Zwierząt (OIE). W przypadku wystąpienia ogniska choroby stosuje się radykalne metody eliminacji, obejmujące ubój zwierząt chorych i podejrzanych o zakażenie oraz rygorystyczne procedury kwarantanny. Choć rzadko prowadzi do śmierci dorosłych zwierząt, powoduje znaczne straty ekonomiczne w hodowli.

Zakażenie człowieka wirusem pryszczycy zdarza się niezwykle rzadko i objawia się łagodnie w postaci gorączki, ogólnego osłabienia oraz pęcherzy na dłoniach, stopach i w jamie ustnej. Nie stanowi poważnego zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, jednak ze względu na potencjał przenoszenia wirusa, osoby mające kontakt z chorymi zwierzętami powinny przestrzegać zasad bioasekuracji.