Leksykon wskazań

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania, strona 58 z 169

  • krwawe wymioty

    Krwawe wymioty (hematemeza) są objawem alarmowym, który wymaga natychmiastowej diagnostyki i leczenia. Występują najczęściej w przebiegu krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego, obejmującego przełyk, żołądek i dwunastnicę. Główne przyczyny obejmują chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy, żylaki przełyku, zespół Mallory’ego-Weissa (pęknięcie śluzówki przełyku), nowotwory oraz krwawienia po urazach.

  • krwawienie z nosa

    Krwawienie z nosa (epistaxis) to powszechny problem medyczny, który może wystąpić spontanicznie lub w wyniku urazu. Większość przypadków dotyczy przedniej części przegrody nosowej (okolica Little’a) i ma charakter samoograniczający się. Krwawienia tylne są rzadsze, ale trudniejsze do opanowania i mogą stanowić zagrożenie życia, szczególnie u osób starszych.

  • zapobieganie chorobie cytomegalowirusowej

    Zapobieganie chorobie cytomegalowirusowej (CMV) jest istotnym aspektem opieki medycznej, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością. CMV to powszechny wirus z rodziny Herpesviridae, który u osób z prawidłową odpornością zwykle nie wywołuje objawów lub powoduje łagodne dolegliwości. Jednak u pacjentów z upośledzoną odpornością, zwłaszcza po transplantacji narządów, przeszczepie szpiku kostnego czy u chorych na AIDS, infekcja może przebiegać ciężko, prowadząc do zapalenia płuc, zapalenia wątroby, zapalenia siatkówki czy zajęcia przewodu pokarmowego.

  • nawrót ostrej białaczki

    Nawrót ostrej białaczki (wznowa) to ponowne pojawienie się komórek nowotworowych po okresie remisji choroby. Nawrót może wystąpić w szpiku kostnym (nawrót szpikowy), w ośrodkowym układzie nerwowym lub w innych narządach (nawrót pozaszpikowy). Nawrót białaczki jest poważnym wyzwaniem terapeutycznym, ponieważ komórki białaczkowe często wykazują oporność na wcześniej stosowane leki.

  • reakcja nadwrażliwości na lek

    Reakcja nadwrażliwości na lek to niepożądana odpowiedź układu immunologicznego na substancję leczniczą, która może objawiać się w różnorodny sposób – od łagodnych wysypek skórnych po zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne. Reakcje te dzieli się na cztery typy według klasyfikacji Gella i Coombsa, od natychmiastowych reakcji IgE-zależnych (typ I), przez reakcje cytotoksyczne (typ II), reakcje kompleksów immunologicznych (typ III), po opóźnione reakcje komórkowe (typ IV).

  • zakażenie skóry okolicy odbytu

    Zakażenie skóry okolicy odbytu (dermatitis perianalis) to stan zapalny dotyczący skóry wokół odbytu, który może być wywołany przez różne czynniki, takie jak bakterie, grzyby, wirusy lub pasożyty. Najczęstszymi patogenami są bakterie (Staphylococcus aureus, Streptococcus), drożdżaki (Candida albicans) oraz dermatofity. Zakażenia te często występują u pacjentów z obniżoną odpornością, cukrzycą, otyłością, a także u osób z zaburzeniami higieny tej okolicy.

  • grzybica głowy

    Grzybica głowy (tinea capitis) to infekcja wywołana przez grzyby dermatofitowe, które atakują skórę owłosioną głowy i włosy. Najczęściej występuje u dzieci w wieku szkolnym, zwłaszcza między 3 a 14 rokiem życia. Choroba charakteryzuje się obecnością ognisk wyłysienia, złuszczaniem naskórka, zaczerwienieniem skóry głowy oraz niekiedy tworzeniem się krost i strupów. W ciężkich przypadkach może prowadzić do powstania kerion – bolesnego, zapalnego guza z ropną wydzieliną.

  • grzybica międzypalcowa stóp

    Grzybica międzypalcowa stóp to jedna z najczęstszych postaci grzybicy skóry, która rozwija się w przestrzeniach między palcami stóp. Jej wystąpieniu sprzyja podwyższona wilgotność, ciepło, maceracja naskórka oraz mikrourazy. Typowymi objawami są świąd, zaczerwienienie, złuszczanie naskórka, pęknięcia skóry oraz nieprzyjemny zapach. W zaawansowanych przypadkach mogą pojawić się nadżerki i sączące zmiany.

  • grzybica wtórnie zakażona przez bakterie

    Grzybica wtórnie zakażona przez bakterie to złożone schorzenie dermatologiczne, które wymaga szczególnego podejścia terapeutycznego. Występuje, gdy pierwotne zakażenie grzybicze skóry zostaje dodatkowo zainfekowane przez bakterie. Taka sytuacja często ma miejsce przy uszkodzeniu bariery naskórkowej w wyniku drapania swędzącej zmiany grzybiczej lub w przypadku osłabionej odporności pacjenta.

  • kłębuszkowe zapalenie nerek

    Kłębuszkowe zapalenie nerek (KZN) to grupa chorób charakteryzujących się zapaleniem kłębuszków nerkowych, które są strukturami odpowiedzialnymi za filtrację krwi w nerkach. Może wystąpić jako pierwotne zaburzenie nerek lub wtórnie do innych chorób systemowych, takich jak cukrzyca, toczeń rumieniowaty układowy czy infekcje. Charakterystycznymi objawami są białkomocz, krwinkomocz, obrzęki, nadciśnienie tętnicze oraz w zaawansowanych przypadkach niewydolność nerek.

  • wstrząs hipowolemiczny

    Wstrząs hipowolemiczny to stan zagrożenia życia spowodowany znaczną utratą krwi lub płynów, prowadzący do niedostatecznej perfuzji tkanek i narządów. Pojawia się, gdy objętość krwi krążącej zmniejsza się o ponad 15-20%. Najczęstsze przyczyny to krwotoki (zewnętrzne i wewnętrzne), oparzenia, intensywne wymioty lub biegunki, a także odwodnienie w przebiegu ciężkich infekcji.

  • zapalenie języka

    Zapalenie języka (glossitis) to stan zapalny tkanki języka, charakteryzujący się obrzękiem, zaczerwienieniem, zmianą koloru, bólem oraz niekiedy utratą brodawek językowych. Może występować jako objaw samodzielny lub towarzyszyć innym chorobom. Przyczyny zapalenia języka są różnorodne i obejmują m.in. niedobory witaminowe (szczególnie z grupy B, jak B12, B2, B9), infekcje (bakteryjne, wirusowe, grzybicze), reakcje alergiczne na leki lub pokarmy, urazy mechaniczne, choroby autoimmunologiczne oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe.

  • guz torbielowaty

    Guz torbielowaty to zmiana patologiczna charakteryzująca się występowaniem wypełnionej płynem przestrzeni otoczonej ścianą (torebką). Guzy torbielowate mogą występować w różnych narządach i tkankach, w tym w nerkach, wątrobie, trzustce, jajnikach, tarczycy i mózgu. Rozwój torbieli może być związany z procesami zapalnymi, zaburzeniami rozwojowymi, chorobami genetycznymi lub nowotworowymi.

  • stan po ukąszeniu owada

    Stan po ukąszeniu owada to sytuacja kliniczna wymagająca często interwencji medycznej, szczególnie gdy dochodzi do reakcji alergicznej. Ukąszenia owadów, zwłaszcza pszczół, os, szerszeni czy komarów, mogą prowadzić do reakcji miejscowych (obrzęk, zaczerwienienie, ból, świąd) lub uogólnionych reakcji alergicznych, z anafilaksją włącznie. Nasilenie objawów zależy od wrażliwości osobniczej, rodzaju owada oraz lokalizacji ukąszenia.

  • bolesne pęknięcie zgrubiałego i zrogowaciałego naskórka

    Bolesne pęknięcie zgrubiałego i zrogowaciałego naskórka to częsty problem dermatologiczny dotykający głównie pięty, palce stóp oraz dłonie. Występuje najczęściej na skutek przewlekłego tarcia, ucisku, odwodnienia skóry oraz zaburzeń rogowacenia. Najczęstszą lokalizacją są pięty, gdzie gruba, zrogowaciała skóra traci elastyczność i przy dużym obciążeniu pęka, powodując bolesne szczeliny (ragady).

  • ropna choroba skóry

    Ropna choroba skóry, znana również jako piodermia, to grupa zakażeń skóry powodowanych głównie przez bakterie Staphylococcus aureus i Streptococcus pyogenes. Charakteryzuje się występowaniem zmian ropnych w różnych warstwach skóry, co prowadzi do objawów takich jak ból, zaczerwienienie, obrzęk oraz obecność ropy. Do najczęstszych postaci ropnej choroby skóry zaliczamy: czyraki, czyrak gromadny, liszajec zakaźny, zapalenie mieszków włosowych oraz ropne zapalenie gruczołów potowych.

  • choroba reagująca na leczenie glikokortykosteroidami

    Choroba reagująca na leczenie glikokortykosteroidami to szeroka kategoria schorzeń, w których obserwuje się pozytywną odpowiedź kliniczną na terapię sterydami. Zaliczają się do niej liczne choroby o podłożu autoimmunologicznym, zapalnym czy alergicznym. Wskazanie to pojawia się często w przypadkach, gdy podstawowym mechanizmem patofizjologicznym jest nadmierna reakcja układu immunologicznego lub przewlekły stan zapalny.

  • uszkodzenie brzegów powieki z silnymi objawami zapalenia

    Uszkodzenie brzegów powieki z silnymi objawami zapalenia (zapalenie brzegów powiek, blepharitis) to częste schorzenie okulistyczne charakteryzujące się przewlekłym stanem zapalnym brzegów powiek. Objawia się zaczerwienieniem, obrzękiem, łuszczeniem się naskórka, tworzeniem strupków oraz uczuciem pieczenia, swędzenia i ciała obcego w oku. Często towarzyszy mu nadmierne łzawienie, światłowstręt oraz pogorszenie widzenia.

  • wtórnie zakażone zapalenie alergiczne spojówki

    Wtórnie zakażone zapalenie alergiczne spojówki to stan, w którym pierwotna alergiczna reakcja spojówek jest dodatkowo powikłana infekcją bakteryjną lub wirusową. Początkowo pacjent cierpi na typowe objawy alergicznego zapalenia spojówek, takie jak świąd, zaczerwienienie, łzawienie i obrzęk, które są spowodowane reakcją nadwrażliwości na alergeny. Następnie, osłabiona bariera ochronna oka staje się podatna na wtórne zakażenia patogenami.

  • wtórnie zakażone zapalenie brzegów powieki

    Wtórnie zakażone zapalenie brzegów powieki (blepharitis secundaria infectiosa) to stan zapalny, który rozwija się na podłożu istniejącego już zapalenia brzegów powiek. Pierwotne zapalenie może mieć charakter łojotokowy, łuszczycowy lub alergiczny, a następnie dochodzi do nadkażenia bakteryjnego, najczęściej gronkowcowego (Staphylococcus aureus), rzadziej paciorkowcowego lub wywołanego przez inne patogeny.

  • ostry stan zagrożenia życia

    Ostry stan zagrożenia życia to sytuacja kliniczna, w której istnieje bezpośrednie ryzyko śmierci pacjenta, wymagająca natychmiastowych działań medycznych. Może być spowodowana różnymi przyczynami, takimi jak zatrzymanie krążenia, wstrząs, ciężki uraz, ostra niewydolność oddechowa, silne krwawienie, ciężkie zatrucia, udar mózgu czy zawał serca. Kluczowe znaczenie ma szybka diagnostyka i wdrożenie odpowiedniego leczenia.

  • ciężki stan spastyczny oskrzeli

    Ciężki stan spastyczny oskrzeli to poważne schorzenie układu oddechowego, charakteryzujące się znacznym zwężeniem dróg oddechowych spowodowanym skurczem mięśni gładkich oskrzeli. Stan ten może występować jako zaostrzenie astmy oskrzelowej, w przebiegu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP), reakcji anafilaktycznej lub jako odpowiedź na drażniące czynniki wziewne. Prowadzi do nasilonej duszności, świszczącego oddechu, uczucia ściskania w klatce piersiowej oraz kaszlu.

  • zaawansowana niewydolność serca

    Zaawansowana niewydolność serca to stan, w którym serce nie jest w stanie dostarczyć wystarczającej ilości krwi do zaspokojenia metabolicznych potrzeb organizmu, pomimo zastosowania standardowej terapii. Jest to stadium C lub D według klasyfikacji American Heart Association (AHA), charakteryzujące się frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) poniżej 35%, częstymi hospitalizacjami z powodu zaostrzeń, znacznym ograniczeniem tolerancji wysiłku oraz obniżoną jakością życia.

  • reakcja anafilaktyczna na leki

    Reakcja anafilaktyczna na leki to nagła, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna, która rozwija się w ciągu minut do godzin po ekspozycji na lek-alergen. Charakteryzuje się gwałtownym początkiem objawów ze strony wielu układów, w tym skóry (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy), układu oddechowego (skurcz oskrzeli, obrzęk krtani), układu krążenia (hipotensja, tachykardia) oraz przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka).

  • reakcja anafilaktyczna na obce białka

    Reakcja anafilaktyczna na obce białka to nagła, ciężka i potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna, występująca po ekspozycji na alergen białkowy u osób uczulonych. Charakteryzuje się gwałtownym rozwojem objawów obejmujących wiele układów organizmu – głównie układ oddechowy (duszność, skurcz oskrzeli), sercowo-naczyniowy (hipotensja, tachykardia), skórny (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy) oraz pokarmowy (wymioty, biegunka).

  • stany alergiczne górnych dróg oddechowych

    Stany alergiczne górnych dróg oddechowych są powszechnym problemem medycznym, obejmującym alergiczny nieżyt nosa, alergiczne zapalenie zatok przynosowych oraz alergiczne zapalenie spojówek. Występują one na skutek nadmiernej reakcji układu immunologicznego na alergeny środowiskowe, takie jak pyłki roślin, roztocza kurzu domowego, pleśnie czy sierść zwierząt. Objawy tych stanów obejmują kichanie, wodnisty wyciek z nosa, świąd nosa i oczu, zaczerwienienie spojówek, łzawienie, a także uczucie zatkanego nosa i zatok.

  • stany alergiczne skóry

    Stany alergiczne skóry to zróżnicowana grupa reakcji nadwrażliwości objawiających się zmianami skórnymi, takimi jak wysypka, zaczerwienienie, świąd, obrzęk czy pęcherze. Mogą być wywołane przez wiele czynników, w tym alergeny kontaktowe (metale, kosmetyki, lateks), alergeny pokarmowe, leki, jady owadów czy czynniki środowiskowe. Najczęstsze stany alergiczne skóry to wyprysk kontaktowy, pokrzywka, atopowe zapalenie skóry oraz obrzęk naczynioruchowy.

  • kinetoza

    Kinetoza, znana również jako choroba lokomocyjna, to zespół objawów wywołanych zaburzeniami pracy błędnika podczas podróży różnymi środkami transportu. Występuje na skutek konfliktu sensorycznego między informacjami odbieranymi przez narząd wzroku a narząd równowagi. Objawy obejmują nudności, wymioty, nadmierne ślinienie, bladość skóry, zimne poty, zawroty głowy oraz ogólne złe samopoczucie.

  • przedoperacyjne uspokojenie chorych w chirurgii

    Przedoperacyjne uspokojenie chorych w chirurgii jest istotnym elementem przygotowania pacjenta do zabiegu operacyjnego. Ma na celu zmniejszenie lęku, niepokoju i napięcia psychicznego związanego z planowaną operacją. Niepokój przedoperacyjny dotyka znacznej części pacjentów i może prowadzić do niekorzystnych następstw, takich jak zwiększone zapotrzebowanie na środki przeciwbólowe, trudności z indukcją znieczulenia, a nawet powikłania pooperacyjne.

  • przedoperacyjne uspokojenie chorych w położnictwie

    Przedoperacyjne uspokojenie chorych w położnictwie to procedura mająca na celu zmniejszenie lęku i niepokoju u pacjentek oczekujących na zabieg operacyjny związany z porodem lub ingerencją ginekologiczną. Procedura ta jest szczególnie istotna w położnictwie, gdzie stan emocjonalny matki może wpływać na dobrostan płodu, przebieg operacji i okres pooperacyjny.

  • wyprzenia

    Wyprzenia to stan zapalny skóry, który pojawia się w obszarach fałdów skórnych, gdzie dochodzi do tarcia i zwiększonej wilgotności. Występują najczęściej w pachwinach, pod piersiami, w pachach, między pośladkami oraz w fałdach brzusznych. Czynnikami predysponującymi są otyłość, cukrzyca, nadmierna potliwość, upały oraz noszenie obcisłej odzieży.

  • odparzenia

    Odparzenia to zmiany skórne, które powstają na skutek przedłużonego tarcia i wilgoci, często występujące w miejscach, gdzie skóra styka się ze skórą, np. w pachwinach, pod piersiami, w fałdach skórnych u osób z nadwagą. Odparzenia charakteryzują się zaczerwienieniem, bolesnością, maceracja naskórka, a niekiedy również nadżerkami i wtórnym zakażeniem bakteryjnym lub grzybiczym.

  • zapalenie skóry wywołane promieniowaniem słonecznym

    Zapalenie skóry wywołane promieniowaniem słonecznym (dermatitis solaris) to stan zapalny skóry powstający w wyniku nadmiernej ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe (UV). Jest to ostra reakcja skóry objawiająca się zaczerwienieniem (rumieniem), obrzękiem, bólem, a w cięższych przypadkach pęcherzami i złuszczaniem naskórka. Zapalenie to występuje najczęściej po 2-6 godzinach od ekspozycji na słońce, z nasileniem objawów po 12-24 godzinach.

  • plamica na tle zastoju żylnego

    Plamica na tle zastoju żylnego (plamica zastoinowa) to stan dermatologiczny charakteryzujący się występowaniem purpurowych plam na skórze, spowodowany zastojem krwi w naczyniach żylnych. Najczęściej dotyczy kończyn dolnych, szczególnie u osób starszych lub pacjentów z przewlekłą niewydolnością żylną. Zmiany skórne mają postać czerwono-brązowych, niezapalnych plam lub wybroczyn, które z czasem mogą przybierać kolor brunatny z powodu odkładania się hemosyderyny.

  • kręcz szyi

    Kręcz szyi (torticollis) to zaburzenie charakteryzujące się nieprawidłowym, często bolesnym ustawieniem głowy i szyi. Może występować jako stan wrodzony (kręcz szyi wrodzony) lub nabyty. W postaci nabytej najczęściej jest spowodowany napięciem lub skurczem mięśni szyi, szczególnie mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego. Do wystąpienia kręczu szyi mogą przyczynić się urazy, infekcje, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego, stres czy długotrwała praca w nieprawidłowej pozycji.

  • zapalenie rozcięgna

    Zapalenie rozcięgna podeszwowego (łac. fasciitis plantaris) to jedna z najczęstszych przyczyn bólu pięty. Schorzenie charakteryzuje się stanem zapalnym w obrębie rozcięgna podeszwowego – pasma tkanki łącznej biegnącego od kości piętowej do podstawy palców stopy. Głównym objawem jest ostry ból, najsilniej odczuwany przy pierwszych krokach po wstaniu z łóżka lub po dłuższym okresie odpoczynku.

  • przetoka z rozległym naciekiem zapalnym

    Przetoka z rozległym naciekiem zapalnym to poważne powikłanie, które może występować w różnych częściach ciała, najczęściej w obrębie przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego czy po zabiegach chirurgicznych. Stan ten charakteryzuje się utworzeniem nieprawidłowego połączenia między dwiema strukturami anatomicznymi lub między narządem a powierzchnią skóry, któremu towarzyszy znaczny odczyn zapalny tkanek okolicznych.

  • przewlekłe zapalenie przydatków

    Przewlekłe zapalenie przydatków (PZP) to długotrwały proces zapalny obejmujący jajniki i jajowody, który może utrzymywać się powyżej 6 miesięcy. Schorzenie to najczęściej stanowi konsekwencję nieleczonego lub nieprawidłowo leczonego ostrego zapalenia przydatków. Do głównych czynników etiologicznych należą zakażenia bakteriami tlenowymi i beztlenowymi, często o charakterze polietiologicznym. Pacjentki zgłaszają przewlekły, tępy ból w podbrzuszu, bolesne miesiączkowanie, dyskomfort podczas współżycia oraz nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych.

  • niedoczynność gruczołu tarczowego

    Niedoczynność gruczołu tarczowego (hipotyroza) to stan kliniczny wywołany niedoborem hormonów tarczycy lub zaburzeniem ich działania na poziomie tkankowym. Do najczęstszych przyczyn należą: choroba Hashimoto (autoimmunologiczne zapalenie tarczycy), stan po leczeniu radiojodem, po tyreoidektomii, niedobór jodu czy stosowanie niektórych leków (amiodaron, lit). Niedoczynność może być pierwotna (uszkodzenie gruczołu tarczowego), wtórna (zaburzenia przysadki) lub trzeciorzędowa (dysfunkcja podwzgórza).

  • zmęczenie fizyczne

    Zmęczenie fizyczne to stan obniżonej wydolności organizmu, który pojawia się w wyniku długotrwałego lub intensywnego wysiłku fizycznego. Charakteryzuje się subiektywnym uczuciem wyczerpania, osłabienia mięśni oraz zmniejszoną zdolnością do kontynuowania aktywności fizycznej. Może występować zarówno u osób zdrowych po wysiłku przekraczającym ich możliwości, jak i być objawem wielu chorób i zaburzeń.

  • zmęczenie psychiczne

    Zmęczenie psychiczne to stan wyczerpania emocjonalnego i mentalnego, który objawia się trudnościami z koncentracją, obniżoną motywacją, rozdrażnieniem oraz poczuciem przytłoczenia. W przeciwieństwie do zmęczenia fizycznego, odpoczynek fizyczny może nie przynosić ulgi. Często towarzyszy mu bezsenność, obniżony nastrój oraz zwiększona podatność na stres.

  • wzmożona drażliwość

    Wzmożona drażliwość to stan psychologiczny charakteryzujący się obniżonym progiem reakcji emocjonalnych, łatwym pobudzeniem i nadmierną reakcją na bodźce zewnętrzne. Występuje jako objaw wielu zaburzeń psychicznych, takich jak zaburzenia lękowe, depresja, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, czy zespół napięcia przedmiesiączkowego (PMS). Może również towarzyszyć stanom fizjologicznym jak zmęczenie, niewyspanie, czy reakcje na stres.

  • okres szybkiego wzrostu

    Okres szybkiego wzrostu (skok pokwitaniowy) to naturalna faza rozwoju organizmu, występująca głównie w okresie dojrzewania, charakteryzująca się intensywnym przyrostem wzrostu i masy ciała. U dziewcząt rozpoczyna się zwykle między 10. a 12. rokiem życia i trwa około 2-3 lata, podczas gdy u chłopców pojawia się później, między 12. a 14. rokiem życia i może trwać około 3-4 lata. W tym czasie młodzież może rosnąć nawet o 8-12 cm rocznie.

  • laktacja

    Laktacja to fizjologiczny proces wytwarzania i wydzielania mleka przez gruczoły sutkowe kobiety po porodzie. Rozpoczyna się zwykle około 2-5 dni po porodzie, gdy zmienia się wydzielina z siary (colostrum) na mleko dojrzałe. Proces ten jest regulowany hormonalnie, głównie przez prolaktynę, która stymuluje produkcję mleka, oraz oksytocynę, która odpowiada za jego wydzielanie.

  • zaburzenia hemodynamiczne

    Zaburzenia hemodynamiczne to nieprawidłowości w przepływie krwi i funkcjonowaniu układu krążenia, które mogą prowadzić do niedostatecznego zaopatrzenia tkanek w tlen i składniki odżywcze. Występują one w różnych stanach chorobowych, takich jak niewydolność serca, wstrząs, nadciśnienie tętnicze czy hipotensja. Zaburzenia te mogą być spowodowane dysfunkcją mięśnia sercowego, nieprawidłowościami naczyniowymi, zaburzeniami rytmu serca lub zmianami objętości krwi krążącej.

  • wstrząs spowodowany zawałem mięśnia sercowego

    Wstrząs kardiogenny w przebiegu zawału mięśnia sercowego to stan bezpośredniego zagrożenia życia, charakteryzujący się niedostatecznym przepływem tkankowym spowodowanym ciężkim upośledzeniem funkcji lewej komory serca. Występuje u około 5-8% pacjentów z ostrym zawałem serca, najczęściej z zawałem ściany przedniej z uniesieniem odcinka ST (STEMI), gdy obszar zawału obejmuje ponad 40% masy lewej komory.

  • wstrząs spowodowany urazami

    Wstrząs spowodowany urazami (wstrząs pourazowy) to stan zagrożenia życia wywołany przez ciężkie obrażenia ciała, powodujący nieprawidłowe krążenie krwi i niedostateczne zaopatrzenie tkanek w tlen. Może wystąpić na skutek rozległych urazów mechanicznych, oparzeń, krwotoków zewnętrznych lub wewnętrznych. Kluczowym mechanizmem patofizjologicznym jest zmniejszenie objętości krwi krążącej (wstrząs hipowolemiczny), choć mogą też występować elementy wstrząsu kardiogennego lub neurogennego.

  • wstrząs spowodowany posocznicą

    Wstrząs septyczny (spowodowany posocznicą) to stan zagrożenia życia wynikający z ciężkiej odpowiedzi organizmu na zakażenie, które prowadzi do zaburzeń hemodynamicznych, niedotlenienia tkanek i w konsekwencji niewydolności wielonarządowej. Występuje najczęściej jako powikłanie posocznicy, gdy drobnoustroje lub ich toksyny wywołują ogólnoustrojową reakcję zapalną.

  • wstrząs spowodowany operacjami kardiologicznymi

    Wstrząs spowodowany operacjami kardiologicznymi, znany także jako wstrząs kardiogenny pooperacyjny, to poważne powikłanie występujące po zabiegach kardiochirurgicznych. Stan ten charakteryzuje się znacznym spadkiem rzutu serca, niedostateczną perfuzją tkanek i narządów, co prowadzi do ich niedotlenienia i zaburzenia funkcji. Wstrząs może wystąpić bezpośrednio po operacji lub w okresie pooperacyjnym i stanowi stan bezpośredniego zagrożenia życia.

  • zaostrzenie przewlekłej zastoinowej niewydolności serca

    Zaostrzenie przewlekłej zastoinowej niewydolności serca to stan kliniczny charakteryzujący się nagłym lub stopniowym nasileniem objawów niewydolności serca, takich jak duszność wysiłkowa i spoczynkowa, obrzęki obwodowe, zastój w krążeniu płucnym oraz zmniejszona tolerancja wysiłku. Stan ten występuje u pacjentów z wcześniej rozpoznaną przewlekłą niewydolnością serca i zazwyczaj wynika z czynników wyzwalających, takich jak: nieprzestrzeganie zaleceń terapeutycznych, infekcje, zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego czy nadmierne spożycie płynów i soli.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl