owrzodzenie żołądka wywołane stosowaniem nieselektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych
Wskazanie

Owrzodzenia żołądka wywołane stosowaniem nieselektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) stanowią istotny problem kliniczny. Występują one u około 15-30% pacjentów regularnie przyjmujących te leki. Mechanizm powstawania owrzodzeń związany jest głównie z hamowaniem syntezy prostaglandyn, które chronią błonę śluzową żołądka poprzez stymulację wydzielania śluzu i wodorowęglanów oraz utrzymanie odpowiedniego przepływu krwi.

Czynnikami zwiększającymi ryzyko wystąpienia owrzodzeń są: wiek powyżej 65 lat, wcześniejsza historia choroby wrzodowej, jednoczesne stosowanie glikokortykosteroidów, antykoagulantów, innych NLPZ, a także zakażenie Helicobacter pylori. Owrzodzenia mogą przebiegać bezobjawowo lub manifestować się bólem w nadbrzuszu, nudnościami, wymiotami, a w cięższych przypadkach krwawieniami z przewodu pokarmowego.

W profilaktyce i leczeniu owrzodzeń stosuje się inhibitory pompy protonowej (IPP), takie jak Controloc (pantoprazol), Emanera (esomeprazol), Helides (esomeprazol), Lanzul (lanzoprazol) czy Nolpaza (pantoprazol). Alternatywnie można zastosować antagonistów receptora H2, jak Famotydyna Ranigast (famotydyna). W przypadku zdiagnozowanego zakażenia H. pylori konieczne jest wdrożenie terapii eradykacyjnej.

Innym podejściem jest zastąpienie nieselektywnych NLPZ selektywnymi inhibitorami COX-2 (koksybami), które rzadziej powodują powikłania żołądkowo-jelitowe. W Polsce dostępne są: Aclexa (celekoksyb), Celebrex (celekoksyb) oraz Arcoxia (etorikoksyb). Można również rozważyć stosowanie NLPZ w połączeniu z mizoprostolem (Cytotec) – analogiem prostaglandyn chroniącym błonę śluzową.

Największe trudności w leczeniu owrzodzeń żołądka wywołanych NLPZ obejmują konieczność kontynuacji leczenia przeciwzapalnego u pacjentów z chorobami reumatycznymi. Przerwanie terapii NLPZ często nie jest możliwe ze względu na nasilenie objawów choroby podstawowej. Wyzwaniem jest również leczenie pacjentów jednocześnie wymagających terapii przeciwpłytkowej lub przeciwzakrzepowej, co dodatkowo zwiększa ryzyko krwawień. Istotnym problemem pozostaje też niska świadomość pacjentów dotycząca ryzyka związanego ze stosowaniem NLPZ, szczególnie w przypadku leków dostępnych bez recepty.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl