Przeciwwskazania stosowania
życica trwała

Immunoterapia alergenowa preparatami zawierającymi alergeny życicy trwałej (Lolium perenne) jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancje pomocnicze, ciężką astmą oporną na leczenie, nieodwracalną obturacją oskrzeli z FEV1 <70% wartości należnej, niestabilną astmą ciężką, a także u osób z wtórnymi zmianami narządu oddechowego (np. rozedma, rozstrzenie oskrzelowe). Przeciwwskazania obejmują także ostre i przewlekłe stany zapalne, aktywną gruźlicę, ciężkie choroby immunologiczne i niedobory immunologiczne, choroby nowotworowe, stosowanie beta-blokerów (w tym miejscowo), ciężkie i niestabilne choroby układu sercowo-naczyniowego oraz niewydolność narządów wewnętrznych (wątroba, śledziona, nerki, tarczyca). Szczególną uwagę należy zwrócić na preparat Pollinex+Rye, gdzie przeciwwskazaniem są zaburzenia przemiany tyrozyny (tyrozynemia, alkaptonuria) ze względu na obecność L-tyrozyny jako nośnika alergoidu.

Przeciwwskazania stosowania życicy trwałej w immunoterapii alergenowej

Życica trwała (Lolium perenne) stanowi jeden z głównych składników mieszanek alergenowych stosowanych w immunoterapii swoistej u pacjentów z alergią na pyłki traw. Przeciwwskazania do stosowania preparatów zawierających alergeny życicy trwałej są takie same jak dla innych preparatów immunoterapii i wynikają z ogólnych zasad bezpieczeństwa immunoterapii alergenowej. Poniżej przedstawiono szczegółowe przeciwwskazania, które powinny być brane pod uwagę przed zaleceniem terapii preparatami zawierającymi alergeny życicy trwałej.1

Nadwrażliwość na substancje pomocnicze

Nadwrażliwość na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparatach z życicą trwałą stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania tych preparatów. Dotyczy to zarówno preparatów podskórnych (Catalet T, Pollinex+Rye), jak i podjęzykowych (Perosall T13). Przed rozpoczęciem leczenia należy dokładnie zapoznać się ze składem preparatu, aby wykluczyć możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości.2 3 4

Choroby układu oddechowego

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami układu oddechowego, zwłaszcza astmą. Immunoterapia alergenowa preparatami zawierającymi życicę trwałą jest przeciwwskazana u pacjentów z:5

  • Ciężką astmą oporną na leczenie farmakologiczne
  • Nieodwracalną obturacją oskrzeli z FEV1 poniżej 70% wartości należnej pomimo odpowiedniego leczenia farmakologicznego
  • Astmą ciężką, niestabilną z pomiarami w spirometrii – FEV1 poniżej 70% wartości należnej
  • Wtórnymi zmianami narządu, w którym zachodzi reakcja alergiczna (np. rozedma płuc, rozstrzenie oskrzelowe)

6 7 8

Stany zapalne i choroby infekcyjne

Przeciwwskazaniem do stosowania immunoterapii z życicą trwałą są zarówno ostre, jak i przewlekłe stany zapalne. W przypadku ostrych chorób infekcyjnych przebiegających z gorączką należy wstrzymać się z immunoterapią i można ją wznowić po 5-7 dniach od ustąpienia infekcji. Podobnie w przypadku zaostrzenia przewlekłych zakażeń, terapię można wznowić po 5-7 dniach od ustąpienia zaostrzenia.9 10 11

Czynna gruźlica również stanowi przeciwwskazanie do stosowania immunoterapii alergenowej preparatami zawierającymi życicę trwałą.12

Choroby układu immunologicznego

Immunoterapia alergenowa życicą trwałą jest przeciwwskazana w następujących przypadkach:13

  • Ciężkie choroby immunologiczne lub niedobory immunologiczne – wyjątek mogą stanowić niektóre choroby autoimmunologiczne jak cukrzyca typu I i stwardnienie rozsiane, gdzie immunoterapia może wywierać korzystne działanie poprzez swoiste zahamowanie lub przerwanie patologicznej odpowiedzi immunologicznej przez wytworzenie stanu tolerancji
  • Klinicznie jawne ciężkie niedobory immunologiczne
  • Choroby autoimmunologiczne – należy zwrócić szczególną uwagę na zaburzenia czynności wątroby, nerek, układu nerwowego, tarczycy lub chorobę reumatoidalną

14 15 16

Choroby nowotworowe

Choroby nowotworowe stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania immunoterapii alergenowej z życicą trwałą. Taka terapia może potencjalnie wpływać na układ immunologiczny, którego prawidłowe funkcjonowanie jest istotne w zwalczaniu komórek nowotworowych.17 18 19

Stosowanie leków beta-adrenolitycznych

Stosowanie beta-blokerów, nawet miejscowo, stanowi przeciwwskazanie do immunoterapii alergenowej preparatami zawierającymi życicę trwałą. Dotyczy to również pacjentów poddanych stałemu leczeniu beta-adrenolitykami np. z powodu choroby wieńcowej czy wysokiego nadciśnienia tętniczego. Leki te mogą osłabiać działanie adrenaliny podawanej w przypadku wystąpienia systemowych reakcji alergicznych.20 21 22

Choroby układu sercowo-naczyniowego

Przeciwwskazaniem do immunoterapii życicą trwałą są:23

  • Ciężkie choroby układu sercowo-naczyniowego, które zwiększają ryzyko działań niepożądanych w razie konieczności zastosowania adrenaliny
  • Niestabilne choroby układu krążenia wymagające okresowego stosowania beta-adrenolityków lub inhibitorów ACE
  • Stany zdrowia, w których przeciwwskazane jest przyjmowanie epinefryny (adrenaliny)

24 25 26

Niewydolność narządowa

Immunoterapia alergenowa z wykorzystaniem preparatów zawierających życicę trwałą jest przeciwwskazana u pacjentów z niewydolnością narządów wewnętrznych, takich jak:27

  • Wątroba
  • Śledziona
  • Nerki
  • Tarczyca

28 29

W przypadku preparatu Pollinex+Rye dodatkowym przeciwwskazaniem są zaburzenia przemiany tyrozyny, szczególnie w przypadku tyrozynemii i alkaptonurii, ze względu na zawartość L-tyrozyny jako nośnika alergoidu.30

Problemy z współpracą pacjenta

Słaba współpraca ze strony pacjenta stanowi istotne przeciwwskazanie do rozpoczęcia immunoterapii alergenowej preparatami zawierającymi życicę trwałą. Skuteczność i bezpieczeństwo terapii zależy od przestrzegania zaleceń dotyczących dawkowania i terminów przyjmowania preparatu.31 32

Ciężkie choroby psychiczne

Ciężkie choroby psychiczne stanowią przeciwwskazanie do stosowania immunoterapii preparatami zawierającymi życicę trwałą, gdyż mogą one wpływać na współpracę pacjenta i jego zdolność do zgłaszania ewentualnych działań niepożądanych.33

Przeciwwskazania dotyczące wieku

Immunoterapia alergenowa preparatami zawierającymi życicę trwałą jest przeciwwskazana u:34

  • Dzieci do 5. roku życia (Catalet T, Perosall T13) – z wyjątkiem określonych wskazań
  • Dzieci w wieku poniżej 6 lat (Pollinex+Rye)

35 36 37

Dodatkowe przeciwwskazania dla poszczególnych preparatów

W przypadku preparatu Perosall T13 (forma podjęzykowa zawierająca życicę trwałą) dodatkowym przeciwwskazaniem jest ciężkie atopowe zapalenie skóry w zaostrzeniu.38

Sytuacje wymagające szczególnej uwagi

Przed zaleceniem immunoterapii alergenowej preparatami zawierającymi życicę trwałą należy dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka, zwłaszcza w przypadku pacjentów z wieloma schorzeniami współistniejącymi. Należy pamiętać, że immunoterapia alergenowa może wywierać korzystne działanie w niektórych chorobach autoimmunologicznych (np. cukrzyca typu I, stwardnienie rozsiane) poprzez swoiste zahamowanie lub przerwanie patologicznej odpowiedzi immunologicznej przez wytworzenie stanu tolerancji.39

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl