Dawkowanie i sposób podawania
Węgiel aktywny

Dawkowanie i sposób podawania węgla aktywnego

Węgiel aktywny jest stosowany w różnych wskazaniach, a dawkowanie zależy od konkretnego przypadku klinicznego. Należy dostosować dawkę do wieku pacjenta, masy ciała oraz nasilenia objawów. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania węgla aktywnego w poszczególnych sytuacjach klinicznych.¹

Dawkowanie u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat

Niestrawność i wzdęcia – w lżejszych zatruciach pokarmowych z objawami wzdęć lub nadmiernej fermentacji jelitowej zaleca się przyjmowanie doustnie:^{2 3}

• 4 do 6 kapsułek lub tabletek kilka razy na dobę, aż do ustąpienia objawów
• W przypadku preparatu Carbo Medicinalis VP stosuje się przeciętnie 3-4 tabletki kilka razy na dobę

^{4 5 6}

Biegunka – dawkowanie zależy od nasilenia objawów:^{7 8}

• W lżejszych przypadkach: 3-4 kapsułki jednorazowo doustnie, popijając niewielką ilością wody. W razie konieczności dawkę można powtarzać 3 lub więcej razy na dobę
• W cięższych przypadkach biegunki: zawartość 15-30 kapsułek (około 3-6 g) należy wysypać do niewielkiej ilości wody i przyjmować w postaci zawiesiny co godzinę (3-4 razy) do ustąpienia objawów
• W zależności od preparatu podaje się jednorazowo od 12 do 20 tabletek/kapsułek (około 4,0 g), najlepiej w postaci wodnej papki lub zawiesiny. Dawkę można powtarzać co kilka godzin w razie konieczności

^{9 10 11}

Zatrucia lekami i substancjami chemicznymi:^{12 13}

• Niezwłocznie przyjąć 10 kapsułek węgla aktywnego, popijając wodą, a następnie powtórzyć tę dawkę kilkakrotnie po krótkich przerwach
• W cięższych zatruciach podaje się jednorazowo 4-10 g węgla aktywnego (zawartość 20-50 kapsułek) w postaci zawiesiny w wodzie
• Jednorazowa dawka doustna wynosi zwykle około 12,5 g (około 41-62 kapsułek lub tabletek, w zależności od preparatu). W razie potrzeby można ją podawać kilka razy w ciągu doby
• W przypadku preparatu Carbo Medicinalis MF jednorazowo podaje się 49-50 tabletek. W przypadku ciężkich zatruć można podać jednorazowo do 100 g węgla leczniczego

^{14 15 16 17}

Dawkowanie u dzieci powyżej 1. roku życia

W przypadku zatruć lekami lub substancjami chemicznymi u dzieci powyżej 1. roku życia:^{18 19}

• Podaje się zwykle jednorazowo 10 do 20 kapsułek
• Jednorazowa dawka doustna wynosi zwykle około 12,5 g (około 41-62 kapsułek lub tabletek, w zależności od preparatu)
• W przypadku preparatu Carbo Medicinalis MF jednorazowo podaje się 49-50 tabletek. W przypadku ciężkich zatruć można podać jednorazowo do 100 g węgla leczniczego
• W razie potrzeby dawkę można podawać kilka razy w ciągu doby

^{20 21 22}

Dawkowanie u dzieci poniżej 1. roku życia

W przypadku zatruć lekami lub substancjami chemicznymi u dzieci poniżej 1. roku życia:^{23 24}

• Jednorazowa dawka doustna wynosi zwykle 1 g/kg masy ciała dziecka
• W razie potrzeby dawkę można powtarzać co 4-6 godzin
• Dla niemowląt w przypadku zatruć podaje się przeciętnie jednorazowo 1 g (zawartość 5 kapsułek) na 1 kg masy ciała dziecka

^{25 26}

Sposób podawania

Węgiel aktywny podaje się doustnie. W zależności od postaci farmaceutycznej i wskazania, może być stosowany na różne sposoby:^{27 28}

• Kapsułki można połykać w całości, popijając niewielką ilością wody
• Tabletki można połykać w całości, rozkruszyć lub pogryźć przed połknięciem
• W celu uzyskania szybszego działania zaleca się stosowanie w postaci zawiesiny powstałej po wsypaniu zawartości kapsułek lub rozkruszeniu tabletek i dodaniu do niewielkiej ilości wody
• W przypadku ciężkich zatruć węgiel aktywny podaje się najczęściej w postaci zawiesiny przez zgłębnik żołądkowy, np. podczas płukania żołądka

^{29 30 31}

Dla dzieci poniżej 6. roku życia zawartość kapsułek należy wsypać do niewielkiej ilości wody i podać w postaci zawiesiny.^{32 33}

W leczeniu zatruć lekami i substancjami chemicznymi, węgiel aktywny podaje się najczęściej w zawiesinie wodnej. Sposób przygotowania zawiesiny:³⁴

• Sporządza się ją mieszając rozkruszone tabletki lub zawartość kapsułek z wodą (dla preparatu Carbo Medicinalis VP zaleca się 400 ml wody destylowanej)
• Zawiesina powinna mieć konsystencję gęstej śmietany
• Podaje się ją doustnie przez zgłębnik w zalecanej dawce i usuwa przez odessanie lub wywołanie wymiotów, odzyskując całkowitą ilość podanego węgla

^{35 36}

Szczegółowe dawkowanie w zależności od wskazania i grupy wiekowej

Poniższa tabela przedstawia zestawienie dawkowania węgla aktywnego dla poszczególnych wskazań i grup wiekowych, uwzględniając różne preparaty dostępne na rynku.^{37 38}

Uwagi dodatkowe do dawkowania

W przypadku zatrucia należy natychmiast zawiadomić lekarza, który zdecyduje o dalszym postępowaniu. Im wcześniej zastosuje się węgiel aktywny, tym lepszy jest wynik działania.^{39 40}

W czasie przyjmowania węgla aktywnego stolce mogą mieć ciemne lub czarne zabarwienie.⁴¹

W przypadku długotrwałej lub nawracającej biegunki należy zasięgnąć porady lekarza. Należy ograniczyć stosowanie produktu tylko do wskazanych wskazań, a po osiągnięciu efektu leczniczego zaprzestać jego stosowania.⁴²

Dawkowanie u osób w wieku podeszłym oraz pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby nie wymaga modyfikacji.⁴³