Dawkowanie i sposób podawania
Sodu fluorek

Fluorek sodu jest kluczowym składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego noworodków i niemowląt, niezbędnym dla prawidłowego rozwoju kości i zębów. Pediaven NN1 dostarcza 20,0 µg fluoru na 250 ml roztworu (80 µg/1000 ml), a zalecana dawka wynosi 80 ml/kg mc./dobę, co odpowiada podaży 8 g glukozy i 1,2 g aminokwasów na kg mc./dobę. Preparat Peditrace, stosowany u niemowląt i dzieci do 15 kg, zawiera 2 µg fluoru na ml i podawany jest w dawce 1 ml/kg mc./dobę (2 µg fluoru/kg mc./dobę), natomiast u dzieci powyżej 15 kg dawka wynosi 15 ml (30 µg fluoru/dobę). Oba preparaty podaje się wyłącznie dożylnie, z zachowaniem odpowiednich zasad rozcieńczania (Peditrace) i ochrony przed światłem (Pediaven NN1).

Dawkowanie i sposób podawania fluorku sodu w praktyce klinicznej

Fluorek sodu jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w żywieniu pozajelitowym, w szczególności tych dedykowanych noworodkom i niemowlętom. Dawkowanie tej substancji wymaga precyzyjnego ustalenia w zależności od wieku, masy ciała pacjenta oraz jego indywidualnych potrzeb metabolicznych. Substancja ta jest niezbędna do prawidłowego rozwoju kości i zębów, a jej odpowiednia podaż ma znaczenie w żywieniu pozajelitowym.1

Dawkowanie fluorku sodu w preparacie Pediaven NN1

Preparat Pediaven NN1 zawiera ściśle określoną ilość fluorku sodu, który jest dostarczany w ramach standardowej dawki roztworu do infuzji. W 250 ml roztworu po zmieszaniu znajduje się 20,0 µg fluoru, co daje 80 µg fluoru w 1000 ml roztworu.2

Pediaven NN1 może być stosowany jako składnik całkowitego lub częściowego żywienia pozajelitowego. Zalecenia dotyczące dawkowania są wytycznymi ogólnymi, opartymi na wartościach średnich, a dawkę należy ustalić indywidualnie dla każdego pacjenta.3

Zgodnie z zaleceniami ogólnymi, dawka wynosząca 80 ml/kg masy ciała/dobę produktu Pediaven NN1 odpowiada przyjęciu 8 g/kg masy ciała/dobę glukozy oraz 1,2 g/kg masy ciała/dobę aminokwasów. Taka dawka zaspokaja zapotrzebowanie większości noworodków przez 24 do 48 godzin, dostarczając jednocześnie odpowiednią ilość fluorku sodu.4

Dawkowanie fluorku sodu w preparacie Peditrace

Preparat Peditrace jest koncentratem do sporządzania roztworu do infuzji, który zawiera fluorek sodu w ilości odpowiadającej 2 µg fluoru w każdym mililitrze preparatu (3,00 μmol).5

Zalecana dawka Peditrace u niemowląt i dzieci do 15 kg masy ciała wynosi 1 ml na kg masy ciała na dobę, co przekłada się na podaż 2 µg fluoru na kg masy ciała na dobę. W przypadku dzieci o masie ciała powyżej 15 kg, podstawowe zapotrzebowanie na pierwiastki śladowe, w tym fluorek sodu, zaspokaja dawka dobowa równa 15 ml Peditrace.6

Należy bezwzględnie pamiętać, że nie wolno podawać nierozcieńczonego produktu Peditrace.7

Sposób podawania preparatów zawierających fluorek sodu

Produkty zawierające fluorek sodu, takie jak Pediaven NN1, są podawane w formie infuzji do żyły centralnej, obwodowej lub pępkowej. Standardowy czas trwania infuzji powinien wynosić 24 godziny. W przypadku stosowania u noworodków, roztwór (zarówno w worku, jak i w zestawie do podawania) należy chronić przed światłem aż do momentu zakończenia podawania.8

Preparat Peditrace, będący koncentratem, musi być zawsze rozcieńczony przed podaniem. Zasadniczo jest dodawany do innych roztworów infuzyjnych stosowanych w żywieniu pozajelitowym.9

Szczegółowe informacje dotyczące dawkowania fluorku sodu

W przypadku dawkowania fluorku sodu w ramach żywienia pozajelitowego, kluczowe jest uwzględnienie potrzeb pacjenta w zależności od wieku gestacyjnego i masy urodzeniowej, szczególnie u noworodków. Lekarz powinien dokonywać codziennej oceny stanu odżywienia pacjenta i odpowiednio modyfikować dawkę w razie potrzeby.10

Tabela dawkowania fluorku sodu w zależności od preparatu i wieku pacjenta

Grupa pacjentów Preparat Dawka fluorku sodu Sposób podania Uwagi dodatkowe
Noworodki urodzone o czasie Pediaven NN1 20,0 µg fluoru na 250 ml roztworu (przy podaży 80 ml/kg mc./dobę) Infuzja dożylna (żyła centralna, obwodowa lub pępkowa) Czas infuzji: 24 godziny; ochrona przed światłem
Wcześniaki o wadze ≥1500 g Pediaven NN1 20,0 µg fluoru na 250 ml roztworu (przy podaży 60-80 ml/kg mc./dobę w 1. dniu) Infuzja dożylna (żyła centralna, obwodowa lub pępkowa) Dawka może zostać zwiększona o 10-20 ml/kg mc./dobę w 2. dniu
Wcześniaki o wadze <1500 g Pediaven NN1 20,0 µg fluoru na 250 ml roztworu (przy podaży 80-90 ml/kg mc./dobę w 1. dniu) Infuzja dożylna (żyła centralna, obwodowa lub pępkowa) Dawka może zostać zwiększona o 10-20 ml/kg mc./dobę w 2. dniu
Niemowlęta i dzieci do 15 kg Peditrace 2 µg fluoru/kg mc./dobę (1 ml/kg mc./dobę) Wyłącznie po rozcieńczeniu w odpowiednim roztworze do infuzji Nie wolno podawać nierozcieńczonego preparatu
Dzieci powyżej 15 kg Peditrace 30 µg fluoru/dobę (15 ml preparatu) Wyłącznie po rozcieńczeniu w odpowiednim roztworze do infuzji Nie wolno podawać nierozcieńczonego preparatu

Dawkowanie fluorku sodu w ramach ogólnych zaleceń żywieniowych

W przypadku stosowania preparatu Pediaven NN1, dawkowanie fluorku sodu jest ściśle związane z dawkowaniem całego preparatu, które zostało opracowane zgodnie z ogólnymi zaleceniami żywieniowymi dla noworodków. Poniżej przedstawiono zalecenia dotyczące podstawowych składników odżywczych, które należy uwzględnić przy ustalaniu dawki preparatu zawierającego fluorek sodu:11

  • Woda:
    • noworodki urodzone o czasie: 60-120 ml/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • wcześniaki o wadze ≥1500 g: 60-80 ml/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • wcześniaki o wadze <1500 g: 80-90 ml/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • dawki z 1. dnia mogą zostać zwiększone o 10-20 ml/kg mc./dobę w 2. dniu życia
  • Glukoza:
    • noworodki urodzone o czasie: 6-8 g/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • wcześniaki: 6-8 g/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • dawki z 1. dnia mogą zostać zwiększone o 1-2 g/kg mc./dobę w 2. dniu życia
  • Aminokwasy:
    • noworodki urodzone o czasie: 1,0-1,5 g/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • wcześniaki: 1,5 g/kg mc./dobę w 1. dniu życia
    • dawki z 1. dnia mogą zostać zwiększone o 0,5-1 g/kg mc./dobę w 2. dniu życia

12

Związek dawkowania fluorku sodu z innymi elektrolitami

Przy ustalaniu dawki preparatów zawierających fluorek sodu należy również uwzględnić zapotrzebowanie na elektrolity, które różni się w zależności od wieku i masy ciała pacjenta:13

  • Noworodki urodzone o czasie oraz wcześniaki o wadze ≥1500 g:
    • sód, potas, chlorki: 0-2,0 mmol/kg mc./dobę
    • wapń: 0,8-1,2 mmol/kg mc./dobę
    • fosforany: 0-1,0 mmol/kg mc./dobę
    • magnez: 0-0,3 mmol/kg mc./dobę
  • Wcześniaki o wadze <1500 g:
    • sód, potas, chlorki: 0 mmol/kg mc./dobę
    • wapń: 0,8-1,2 mmol/kg mc./dobę
    • fosforany: 0-1,0 mmol/kg mc./dobę
    • magnez: 0,15-0,25 mmol/kg mc./dobę

14

Ograniczenia dawkowania i czas stosowania

Ważne jest, aby pamiętać, że Pediaven NN1 nie zawiera potasu i fosforu, dlatego nie jest wskazany do żywienia pozajelitowego trwającego dłużej niż przez pierwsze 48 godzin życia noworodka. Po tym czasie należy rozważyć zastosowanie innego preparatu, który będzie zawierał odpowiednią ilość fluorku sodu oraz pozostałych niezbędnych składników odżywczych.15

W celu zapewnienia całkowitego żywienia pozajelitowego, zalecane jest jednoczesne podawanie witamin rozpuszczalnych w wodzie i tłuszczach oraz tłuszczów. Należy jednak zaznaczyć, że Pediaven NN1 zawiera już pierwiastki śladowe, w tym fluorek sodu.16

W zależności od stanu klinicznego i tolerancji pacjenta, Pediaven NN1 może być uzupełniany o dodatkowe substancje, w tym potencjalnie dodatkowe ilości fluorku sodu, jeśli jest to klinicznie wskazane. Należy jednak przestrzegać maksymalnych dawek, których nie wolno przekraczać.17

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl