Przeciwwskazania stosowania
Neuraminidaza

Przeciwwskazania stosowania substancji. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Neuraminidaza stanowi jeden z kluczowych antygenów powierzchniowych wirusa grypy obecnych w szczepionkach inaktywowanych. Występuje razem z hemaglutyniną jako składnik aktywny szczepionek przeciwgrypowych takich jak Influvac czy Influvac Tetra. Stosowanie preparatów zawierających neuraminidazę podlega określonym przeciwwskazaniom, które należy dokładnie rozważyć przed podaniem pacjentowi.¹

Nadwrażliwość na składniki szczepionki

Głównym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających neuraminidazę jest nadwrażliwość na substancje czynne. W przypadku szczepionek przeciwgrypowych oznacza to nadwrażliwość na antygeny powierzchniowe wirusa grypy, w tym na neuraminidazę. Pacjenci wykazujący reakcje alergiczne na ten składnik nie powinni otrzymywać preparatów takich jak Influvac czy Influvac Tetra.^{2 3}

Przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na jakiekolwiek substancje pomocnicze zawarte w preparacie. Szczególową listę tych substancji można znaleźć w charakterystyce produktu leczniczego, w punkcie 6.1.^{4 5}

Nadwrażliwość na zanieczyszczenia śladowe

Preparaty zawierające neuraminidazę jako antygen powierzchniowy wirusa grypy, takie jak Influvac i Influvac Tetra, mogą zawierać pozostałości substancji używanych w procesie produkcji. Przeciwwskazaniem do podania tych preparatów jest nadwrażliwość na jakikolwiek składnik mogący występować w ilościach śladowych, w tym:

• Pozostałości jaja kurzego (albumina jaja kurzego, białka kurze) – ze względu na namnażanie wirusów w zarodkach kurzych pochodzących ze zdrowych stad^{6 7}
• Formaldehyd – używany w procesie inaktywacji wirusa^{8 9}
• Bromek trimetylocetyloaminowy (w przypadku Influvac) lub bromek cetylotrimetyloamoniowy (w przypadku Influvac Tetra)^{10 11}
• Polisorbat 80^{12 13}
• Gentamycyna^{14 15}

Ostre stany infekcyjne i gorączka

U pacjentów z chorobą przebiegającą z gorączką lub ostrą infekcją szczepienie należy przełożyć. Nie jest to bezwzględne przeciwwskazanie, ale zalecenie odroczenia podania szczepionki zawierającej neuraminidazę do czasu ustąpienia ostrych objawów choroby.^{16 17}

Podanie szczepionki zawierającej neuraminidazę pacjentom w stanie ostrej infekcji lub z gorączką może prowadzić do nasilenia objawów choroby podstawowej, a także utrudniać różnicowanie ewentualnych niepożądanych odczynów poszczepiennych od objawów aktualnie trwającej choroby.^{18 19}

Rozpoznanie ilości neuraminidazy w preparatach

Należy zauważyć, że w oficjalnych charakterystykach produktów leczniczych zawierających neuraminidazę jako składnik antygenów powierzchniowych wirusa grypy, ilość neuraminidazy nie jest określona liczbowo. Zawartość antygenów powierzchniowych określana jest poprzez podanie ilości hemaglutyniny (HA), która w przypadku takich szczepionek jak Influvac i Influvac Tetra wynosi 15 mikrogramów dla każdego szczepu wirusa.^{20 21}

Sezonowy charakter preparatów

Istotnym aspektem, który należy wziąć pod uwagę przy stosowaniu preparatów zawierających neuraminidazę jako składnik szczepionek przeciwgrypowych, jest ich sezonowy charakter. Skład antygenowy preparatów, w tym rodzaj neuraminidazy, jest dostosowywany co sezon zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz zaleceniami Unii Europejskiej.^{22 23}

Przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu neuraminidazy jako składnika szczepionki przeciwgrypowej należy uwzględnić aktualny sezon epidemiczny oraz stosować preparaty zgodne z aktualnymi rekomendacjami WHO dla danej półkuli geograficznej.^{24 25}