Właściwości farmakokinetyczne
Hydroksyetyloskrobia

Hydroksyetyloskrobia (HES) w preparacie Tetraspan 60 mg/ml charakteryzuje się 100% biodostępnością po dożylnym podaniu, co zapewnia natychmiastową dostępność substancji w krążeniu systemowym. Dystrybucja HES obejmuje głównie komórki układu fagocytów jednojądrzastych w wątrobie, płucach, śledzionie i węzłach chłonnych, bez toksycznego wpływu na te narządy. Substancja jest również magazynowana w skórze, co może prowadzić do świądu przy długotrwałej terapii wysokimi dawkami. HES nie przenika przez barierę krew-mózg ani przez łożysko, co ogranicza ryzyko działań niepożądanych w OUN i u płodu. Eliminacja zależy od stopnia podstawienia (0,42 w Tetraspan) i masy cząsteczkowej (130 000 Da), gdzie mniejsze cząsteczki są usuwane przez filtrację kłębuszkową, a większe wymagają enzymatycznego rozkładu alfa-amylazą. Parametry farmakokinetyczne po podaniu 1000 ml roztworu to klirens osocza 19 ml/min, AUC 58 mg×h×ml oraz okres półtrwania około 4-5 godzin.

Właściwości farmakokinetyczne hydroksyetyloskrobi

Hydroksyetyloskrobia (HES) to substancja o złożonej charakterystyce farmakokinetycznej, której właściwości są determinowane przez jej strukturę i parametry fizykochemiczne. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tej substancji na podstawie danych dostępnych dla preparatu Tetraspan 60 mg/ml, zawierającego HES o stopniu podstawienia 0,42 i średniej masie cząsteczkowej 130 000 Da.1

Biodostępność

Biodostępność hydroksyetyloskrobi w preparacie Tetraspan 60 mg/ml wynosi 100%, co jest związane z dożylną drogą podania. Dzięki temu cała podana dawka substancji czynnej jest natychmiast dostępna w krążeniu systemowym.2

Dystrybucja w organizmie

Hydroksyetyloskrobia po podaniu dożylnym ulega dystrybucji w organizmie z charakterystycznym wzorcem. Cząsteczki HES są tymczasowo magazynowane głównie w komórkach układu fagocytów jednojądrzastych. Proces ten zachodzi bez toksycznego oddziaływania na narządy bogate w komórki układu fagocytarnego, takie jak wątroba, płuca, śledziona i węzły chłonne.3

Istotną cechą dystrybucji HES jest jej obecność w skórze, gdzie mniejsze ilości zmagazynowanej substancji mogą być wykrywane histologicznie nawet przez kilka miesięcy po podaniu. To długotrwałe magazynowanie w tkankach skóry może być przyczyną świądu, który obserwowano podczas przedłużonej terapii wysokimi dawkami hydroksyetyloskrobi.4

Ważną właściwością dystrybucyjną hydroksyetyloskrobi jest brak przenikania przez barierę krew-mózg, co minimalizuje potencjalne działania niepożądane w ośrodkowym układzie nerwowym. Co więcej, nie wykryto istotnych stężeń HES w pępowinie, co wskazuje na brak przenikania tej substancji od matki do płodu, zapewniając tym samym względne bezpieczeństwo podczas stosowania u kobiet w ciąży.5

Metabolizm i eliminacja

Profil eliminacji hydroksyetyloskrobi jest złożony i zależy przede wszystkim od stopnia podstawienia, a w mniejszym stopniu od masy cząsteczkowej. Ten dwuczynnikowy mechanizm determinuje szlak, którym cząsteczki HES są usuwane z organizmu.6

Cząsteczki HES o wymiarach mniejszych od progu nerkowego są eliminowane bezpośrednio przez filtrację kłębuszkową. Natomiast cząsteczki o większych rozmiarach wymagają wcześniejszego rozkładu enzymatycznego przez alfa-amylazę, zanim zostaną wydalone przez nerki. Proces ten charakteryzuje się określoną kinetyką – szybkość rozkładu cząsteczek zmniejsza się wraz ze wzrostem stopnia podstawienia cząsteczkowego.7

Parametry farmakokinetyczne

W przypadku preparatu Tetraspan 60 mg/ml, zawierającego hydroksyetyloskrobię o stopniu podstawienia 0,42 i średniej masie cząsteczkowej 130 000 Da, po jednorazowym wlewie 1000 ml roztworu określono następujące parametry farmakokinetyczne:8

9

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Dzieci i młodzież

Aktualnie brak jest danych dotyczących właściwości farmakokinetycznych hydroksyetyloskrobi w populacji pediatrycznej. Stanowi to istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa i skuteczności stosowania HES u dzieci i młodzieży, co należy uwzględnić podczas podejmowania decyzji terapeutycznych w tej grupie wiekowej.10

Właściwości elektrolitów

W preparacie Tetraspan 60 mg/ml hydroksyetyloskrobia jest zawieszona w roztworze elektrolitów, których stężenia odpowiadają wartościom fizjologicznym. Ta cecha produktu zapewnia optymalne właściwości farmakokinetyczne także w odniesieniu do składników elektrolitowych, minimalizując ryzyko zaburzeń gospodarki elektrolitowej.11

Porównanie zawartości elektrolitów

Elektrolit Stężenie w Tetraspan 60 mg/ml [mmol/l] Typowe fizjologiczne stężenie w osoczu [mmol/l]
Sód 140,0 135-145
Potas 4,0 3,5-5,0
Wapń 2,5 2,2-2,6
Magnez 1,0 0,7-1,2
Chlorki 118,0 96-106
Octany 24,0
L-jabłczany 5,0

12

  1. 20.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl