Przedawkowanie
Dorzolamid

Dorzolamid, inhibitor anhydrazy węglanowej stosowany w lecynie jaskry, dostępny jest w formie kropli do oczu w stężeniu 20 mg/ml, zarówno jako monoterapia, jak i w połączeniu z tymololem (5 mg/ml). Przedawkowanie dorzolamidu może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, zwłaszcza hiperkaliemii, kwasicy metabolicznej oraz objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takich jak zaburzenia świadomości, splątanie czy pobudzenie. Objawy różnią się w zależności od drogi podania: po doustnym spożyciu dominuje senność, natomiast po miejscowym zastosowaniu obserwuje się nudności, zawroty głowy, ból głowy, zmęczenie, zaburzenia snu i dysfagię. W przypadku preparatów łączonych z tymololem (Cosopt PF, Duokopt, Rozacom, Vizidor Duo) mogą wystąpić dodatkowo objawy charakterystyczne dla beta-blokerów, takie jak bradykardia, spłycenie oddechu, skurcz oskrzeli oraz w ciężkich przypadkach zatrzymanie akcji serca.

Przedawkowanie dorzolamidu

Dorzolamid jest inhibitorem anhydrazy węglanowej stosowanym w okulistyce w leczeniu jaskry. W praktyce klinicznej dostępny jest w formie kropli do oczu, zarówno jako monoterapia (np. Dorzolamid STADA, Dorzoma Mono, Nodom, Oftidor, Rozalin, Trusopt, Vizidor) w stężeniu 20 mg/ml, jak i w połączeniu z tymololem (np. Cosopt PF, Duokopt, Rozacom, Vizidor Duo) w stężeniu 20 mg/ml dorzolamidu i 5 mg/ml tymololu. Przedawkowanie tej substancji może wystąpić w wyniku przypadkowego lub zamierzonego spożycia.12

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania dorzolamidu różnią się w zależności od drogi podania leku. Podczas analizy dostępnych danych klinicznych zidentyfikowano specyficzne symptomy związane z drogą ekspozycji na substancję.34

Do najczęściej występujących objawów przedmiotowych i podmiotowych, których należy spodziewać się w przypadku przedawkowania dorzolamidu należą zaburzenia elektrolitowe, rozwój kwasicy oraz objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego.56

Objawy po podaniu doustnym

Po doustnym zażyciu dorzolamidu obserwowano głównie:78

  • Senność

910

Objawy po podaniu miejscowym

Po miejscowym zastosowaniu (przedawkowanie kropli do oczu) odnotowano następujące objawy:1112

  • Nudności – dolegliwości żołądkowe często towarzyszące przedawkowaniu
  • Zawroty głowy – uczucie niestabilności i zaburzenia równowagi
  • Ból głowy – od łagodnego do umiarkowanego
  • Zmęczenie – ogólne osłabienie i poczucie wyczerpania
  • Zaburzenia snu – w tym nietypowe marzenia senne
  • Dysfagiatrudności w połykaniu

13141516

Objawy przedawkowania w preparatach łączonych

W przypadku produktów zawierających kombinację dorzolamidu i tymololu (beta-bloker), jak Cosopt PF, Duokopt, Rozacom czy Vizidor Duo, przedawkowanie może prowadzić również do objawów charakterystycznych dla beta-blokerów.1718

Wśród objawów przedawkowania beta-blokera (składnik tymolol) znajdują się:19

  • Bóle i zawroty głowy
  • Spłycenie oddechu (skrócenie oddechu)
  • Zwolnienie czynności serca (bradykardia)
  • Skurcz oskrzeli
  • Zatrzymanie akcji serca – w ciężkich przypadkach

20

Zaburzenia metaboliczne i układu nerwowego

Przedawkowanie dorzolamidu może wywołać istotne zaburzenia metaboliczne oraz objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego.2122 Do najważniejszych powikłań należą:

  • Zaburzenia elektrolitowe – szczególnie dotyczące potasu (hiperkaliemia)
  • Kwasica metaboliczna – związana z mechanizmem działania inhibitorów anhydrazy węglanowej
  • Objawy ze strony OUN – mogą obejmować zaburzenia świadomości, splątanie lub pobudzenie

232425

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania dorzolamidu obejmuje głównie terapię objawową i podtrzymującą.2627 Kluczowe elementy postępowania w przypadku przedawkowania obejmują:2829

  • Monitorowanie stężenia elektrolitów w surowicy – ze szczególnym uwzględnieniem potasu
  • Kontrolę pH krwi – do oceny stopnia kwasicy
  • Leczenie objawowe – ukierunkowane na eliminację objawów ze strony OUN i układu pokarmowego
  • Leczenie podtrzymujące – zapewnienie stabilności pacjenta

3031323334

W przypadku przedawkowania preparatów zawierających kombinację dorzolamidu i tymololu, warto zaznaczyć, że tymolol nie może być łatwo usunięty z organizmu metodą dializy.3536

Tabela objawów przedawkowania dorzolamidu

Rodzaj objawów Objawy Droga podania Charakterystyka
Objawy kliniczne Senność Doustna Główny objaw po spożyciu doustnym
Nudności Miejscowa Dolegliwości żołądkowe o różnym nasileniu
Zawroty głowy Miejscowa Zaburzenia równowagi, uczucie niestabilności
Ból głowy Miejscowa Od łagodnego do umiarkowanego nasilenia
Zmęczenie Miejscowa Ogólne osłabienie, uczucie wyczerpania
Zaburzenia snu, nietypowe marzenia senne Miejscowa Zaburzenia jakości i głębokości snu
Dysfagia Miejscowa Trudności w połykaniu
Zaburzenia metaboliczne Zaburzenia elektrolitowe Wszystkie Szczególnie dotyczące potasu (hiperkaliemia)
Kwasica metaboliczna Wszystkie Związana z mechanizmem działania inhibitorów anhydrazy węglanowej
Objawy ze strony OUN Wszystkie Zaburzenia świadomości, splątanie lub pobudzenie
Dodatkowe objawy przy przedawkowaniu preparatów z tymololem* Bóle i zawroty głowy Miejscowa/doustna Nasilone w porównaniu do monoterapii dorzolamidem
Spłycenie oddechu Miejscowa/doustna Może być znaczące klinicznie
Zwolnienie czynności serca Miejscowa/doustna Bradykardia, potencjalnie groźna dla życia
Skurcz oskrzeli Miejscowa/doustna Szczególnie niebezpieczny u pacjentów z chorobami płuc
Zatrzymanie czynności serca Miejscowa/doustna W ciężkich przypadkach, zagrożenie życia

* Dotyczy produktów: Cosopt PF, Duokopt, Rozacom, Vizidor Duo

Dane toksykologiczne

W badaniach na zwierzętach określono parametry toksyczności dorzolamidu. Wartość LD50 (dawka śmiertelna dla 50% badanej populacji) po podaniu doustnym wynosi 1320 mg/kg (3960 mg/m²) u myszy oraz 1927 mg/kg (11 369 mg/m²) u samic szczura.37 Te dane toksykologiczne mają znaczenie w ocenie potencjalnego ryzyka zatrucia u ludzi, szczególnie w przypadkach zamierzonego przedawkowania.

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl