Właściwości farmakokinetyczne
Cyzapryd

Cyzapryd charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, jednak jego biodostępność wynosi jedynie 40-50% z powodu metabolizmu jelitowego i efektu pierwszego przejścia w wątrobie. Maksymalne stężenie w surowicy osiągane jest w ciągu 1-2 godzin, a biodostępność wzrasta przy podaniu leku 15 minut przed posiłkiem. Substancja wiąże się silnie z białkami osocza (97,5%), co może wpływać na interakcje lekowe. Metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, prowadząc do powstania metabolitu norcyzaprydu. Okres półtrwania wynosi około 10 godzin, a eliminacja zachodzi równomiernie przez mocz i kał, głównie w formie metabolitów. Kinetyka jest liniowa w dawkach 5-20 mg, a stężenia w stanie stacjonarnym wynoszą 10-20 ng/ml (5 mg x 3/dobę) oraz 20-40 ng/ml (10 mg x 3/dobę). Nie obserwuje się kumulacji ani zmian metabolizmu przy długotrwałym stosowaniu.

Właściwości farmakokinetyczne cyzaprydu

Cyzapryd charakteryzuje się określonymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują jego zachowanie w organizmie po podaniu doustnym. Substancja jest wchłaniana szybko i całkowicie, natomiast jej całkowita biodostępność osiąga wartość od 40% do 50%. Ta ograniczona biodostępność wynika ze znaczącego metabolizmu jelitowego oraz efektu pierwszego przejścia w wątrobie.1

Wchłanianie i dystrybucja

Maksymalne stężenie cyzaprydu w surowicy krwi osiągane jest stosunkowo szybko, bo w ciągu 1-2 godzin od podania. Istotny jest fakt, że biodostępność substancji zwiększa się, gdy lek Gasprid przyjmowany jest na 15 minut przed posiłkiem.2

W zakresie dystrybucji istotne jest, że cyzapryd w znacznym stopniu wiąże się z białkami osocza krwi – współczynnik wiązania osiąga wartość 97,5%. Ten wysoki stopień wiązania z białkami może wpływać na interakcje z innymi lekami konkurującymi o te same miejsca wiązania.3

Metabolizm

Główna droga metabolizmu cyzaprydu przebiega z udziałem izoenzymu cytochromu P450CYP3A4. Substancja poddawana jest dwóm głównym procesom metabolicznym: utleniającej N-dealkilacji oraz aromatycznej hydroksylacji. W wyniku tych przemian powstają różne metabolity, wśród których jednym z głównych jest norcyzapryd.4

Eliminacja

Okres półtrwania cyzaprydu wynosi około 10 godzin, co determinuje częstotliwość podawania leku. Substancja jest wydalana z organizmu niemal w równych proporcjach z moczem i kałem, przy czym w obu przypadkach wydalane są prawie wyłącznie metabolity substancji, a nie cyzapryd w formie niezmienionej. Warto zaznaczyć, że bardzo niewielka ilość substancji przenika do mleka matki, co może mieć znaczenie przy stosowaniu leku u kobiet karmiących piersią.5

Farmakokinetyka w stanach stacjonarnych

Kinetyka cyzaprydu wykazuje charakter liniowy w zakresie dawek od 5 mg do 20 mg, co oznacza, że stężenie leku w osoczu wzrasta proporcjonalnie do dawki. W stanie stacjonarnym, poranne stężenia cyzaprydu w surowicy krwi (mierzone przed przyjęciem kolejnej dawki) wynoszą od 10 ng/ml do 20 ng/ml przy stosowaniu dawki 5 mg trzy razy na dobę oraz od 20 ng/ml do 40 ng/ml przy dawce 10 mg podawanej trzy razy na dobę.6

Dawkowanie cyzaprydu Stężenie w surowicy krwi (stan stacjonarny)
5 mg trzy razy na dobę 10-20 ng/ml
10 mg trzy razy na dobę 20-40 ng/ml

Warto podkreślić, że podczas przyjmowania kolejnych dawek cyzaprydu nie obserwuje się zmian w kumulacji ani metabolizmie substancji, co świadczy o stabilności jej parametrów farmakokinetycznych przy długotrwałym stosowaniu.7

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek parametry kinetyczne cyzaprydu zasadniczo nie ulegają zmianie. Jedynym obserwowanym efektem jest kumulacja norcyzaprydu – głównego metabolitu substancji czynnej. Oznacza to, że dostosowanie dawki u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek zwykle nie jest konieczne z punktu widzenia farmakokinetyki samego cyzaprydu.8

Pacjenci z niewydolnością wątroby

W przypadku niewydolności wątroby obserwuje się potencjalne wydłużenie okresu półtrwania cyzaprydu, przy czym jego biodostępność pozostaje niezmieniona. Ta zmiana parametrów farmakokinetycznych wynika z ograniczonej zdolności metabolicznej wątroby, co może prowadzić do wolniejszej eliminacji substancji z organizmu.9

Pacjenci w podeszłym wieku

U osób w podeszłym wieku parametry farmakokinetyczne cyzaprydu wykazują pewne odrębności. Stężenie leku w stanie stacjonarnym jest ogólnie zwiększone, co wynika z umiarkowanego zwiększenia biodostępności substancji. Pomimo tych różnic, dawki terapeutyczne zalecane dla pacjentów geriatrycznych są zbliżone do tych stosowanych u pacjentów młodszych. Wynika to prawdopodobnie z odpowiednio szerokiego indeksu terapeutycznego substancji.10

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl