Właściwości farmakokinetyczne
Urotrim 200 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Urotrim

Trimetoprim, substancja czynna leku Urotrim (dostępnego w dawkach 100 mg i 200 mg w postaci tabletek powlekanych), charakteryzuje się korzystnym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego skuteczność terapeutyczną. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tego leku z podziałem na najważniejsze procesy.¹

Wchłanianie

Trimetoprim po podaniu doustnym wykazuje szybkie wchłanianie z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie substancji czynnej w surowicy krwi jest osiągane w przedziale czasowym od 1 do 4 godzin po przyjęciu leku. Ten stosunkowo krótki czas potrzebny do osiągnięcia stężenia maksymalnego świadczy o dobrej biodostępności leku.²

Dystrybucja

Po wchłonięciu do krwiobiegu trimetoprim wiąże się z białkami osocza w około 50%. Taki stopień wiązania pozostawia znaczną ilość leku w postaci wolnej, aktywnej farmakologicznie, co jest korzystne z punktu widzenia działania przeciwbakteryjnego. Trimetoprim charakteryzuje się ponadto dobrą penetracją do tkanek i płynów ustrojowych.³

Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że stężenie trimetoprimu osiągane w moczu, gruczole krokowym oraz w wydzielinie drzewa oskrzelowego jest wyższe niż stężenie leku we krwi, co ma istotne znaczenie w leczeniu zakażeń układu moczowego i oddechowego.⁴

Trimetoprim wykazuje również zdolność przenikania przez barierę łożyska oraz do mleka matki, co należy uwzględnić przy stosowaniu leku u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią.⁵

Stężenie terapeutyczne

Stałe stężenie terapeutyczne trimetoprimu we krwi jest osiągane między 2. a 3. dniem leczenia. Jest to istotny parametr z punktu widzenia planowania terapii, wskazujący na czas potrzebny do osiągnięcia pełnej skuteczności leku.⁶

Metabolizm

Trimetoprim podlega metabolizmowi wątrobowemu, jednak tylko w ograniczonym zakresie. Około 10-20% podanej dawki jest przekształcane w wątrobie do nieczynnych metabolitów w wyniku następujących procesów:

• O-demetylacja w pierścieniu – proces enzymatycznego usunięcia grup metylowych⁷
• N-oksydacja w pierścieniu – proces utleniania atomu azotu⁸
• α-hydroksylacja – wprowadzenie grupy hydroksylowej do cząsteczki leku⁹

Powstałe w wyniku tych procesów metabolity mogą występować w organizmie w postaci wolnej lub sprzężonej z innymi związkami, co wpływa na ich rozpuszczalność i eliminację.¹⁰

Co istotne, trimetoprim nie indukuje własnego metabolizmu, co oznacza, że nie nasila procesów enzymatycznych prowadzących do jego przekształcania. Dzięki temu nie jest wymagana modyfikacja dawki podczas długotrwałego leczenia, co znacząco upraszcza schemat terapeutyczny.¹¹

Eliminacja

Okres półtrwania trimetoprimu w organizmie wynosi od 8 do 11 godzin u pacjentów z prawidłową funkcją nerek. W przypadku pacjentów z ostrą niewydolnością nerek okres ten ulega wydłużeniu, co może wymagać dostosowania dawkowania.¹²

Trimetoprim jest wydalany głównie przez nerki, w mechanizmie obejmującym zarówno przesączanie kłębuszkowe, jak i wydzielanie kanalikowe. Stężenie leku osiągane w moczu jest znacznie wyższe niż jego stężenie we krwi, co ma istotne znaczenie w leczeniu zakażeń układu moczowego.¹³

Tylko niewielka ilość trimetoprimu (około 4%) jest wydalana z kałem w wyniku eliminacji z żółcią, co potwierdza dominującą rolę nerek w procesie wydalania tego leku.¹⁴

Około 80% podanej dawki trimetoprimu jest wydalana w postaci niezmetabolizowanej, co świadczy o ograniczonym metabolizmie wątrobowym tej substancji czynnej.¹⁵

Zestawienie parametrów farmakokinetycznych