Przedawkowanie
Septanazal dla dzieci (0,5 mg + 50 mg)/ml

Przedawkowanie leku Septanazal dla dzieci, zawierającego ksylometazolinę chlorowodorek oraz deksopantenol, prowadzi do złożonego obrazu klinicznego zatrucia, głównie związanego z działaniem na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Objawy obejmują fazy pobudzenia (niepokój, pobudzenie, omamy, drgawki) oraz hamowania OUN (obniżenie temperatury ciała, zmęczenie, senność, śpiączka). Dodatkowo obserwuje się zmienne reakcje źrenic (mioza lub mydriaza), zaburzenia układu krążenia (tachykardia, bradykardia, nadciśnienie, niedociśnienie, zatrzymanie akcji serca), a także objawy ze strony układu oddechowego (obrzęk płuc, bezdech) i skórne (obfite pocenie się, bladość, sinica). Warto podkreślić, że deksopantenol wykazuje niską toksyczność i nie wymaga specjalistycznego postępowania w przypadku przedawkowania.

Przedawkowanie leku Septanazal dla dzieci (0,5 mg + 50 mg)/ml

Przedawkowanie leku Septanazal dla dzieci, zawierającego ksylometazoliny chlorowodorek i deksopantenol, może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, szczególnie u dzieci. Obraz kliniczny zatrucia pochodnymi imidazolu, do których należy ksylometazolina, charakteryzuje się zróżnicowanymi objawami, gdzie fazy pobudzenia mogą występować naprzemiennie z okresami hamowania ośrodkowego układu nerwowego i układu krążenia.1

Objawy przedawkowania

U dzieci przedawkowanie przejawia się głównie poprzez działanie na ośrodkowy układ nerwowy, powodując takie objawy jak drgawki, śpiączka, bradykardia, bezdech oraz zaburzenia ciśnienia tętniczego (zarówno nadciśnienie, jak i niedociśnienie).2

Efekty pobudzenia ośrodkowego układu nerwowego manifestują się poprzez niepokój, pobudzenie, omamy oraz drgawki, natomiast efekty hamowania ośrodkowego układu nerwowego obejmują obniżenie temperatury ciała, zmęczenie, senność i śpiączkę.3

Dodatkowo mogą wystąpić liczne objawy dotyczące różnych układów organizmu, takie jak zaburzenia źrenic (zarówno zwężenie, jak i rozszerzenie), obfite pocenie się, gorączka, bladość, sinica, nudności oraz poważne zaburzenia układu krążenia i oddechowego.4

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku ciężkiego przedawkowania konieczne jest intensywne leczenie szpitalne. Ze względu na szybkie wchłanianie ksylometazoliny, należy natychmiast zastosować węgiel aktywny (absorbent), sodu siarczan (środek przeczyszczający) lub wykonać płukanie żołądka, szczególnie przy spożyciu dużych ilości leku.5

W celu obniżenia ciśnienia krwi można zastosować lek blokujący nieselektywnie receptory alfa-adrenergiczne. Należy pamiętać, że leki wazopresyjne są przeciwwskazane w takiej sytuacji. W razie potrzeby należy podjąć odpowiednie działania mające na celu obniżenie gorączki, podanie leków przeciwdrgawkowych oraz tlenoterapię.6

Warto zaznaczyć, że druga substancja czynna leku – deksopantenol (pochodna kwasu pantotenowego), wykazuje bardzo małą toksyczność, dlatego w przypadku jej przedawkowania nie jest wymagane specjalne postępowanie.7

Tabela objawów przedawkowania

Grupa objawów Objawy Opis
Objawy pobudzenia OUN Niepokój, pobudzenie, omamy, drgawki Pierwsze objawy przedawkowania mogą obejmować nadmierną aktywność ośrodkowego układu nerwowego, prowadzącą do stanów lękowych, pobudzenia psychoruchowego, a w cięższych przypadkach do omamów i napadów drgawkowych
Objawy hamowania OUN Obniżenie temperatury ciała, zmęczenie, senność, śpiączka W fazie hamowania dochodzi do znacznego spowolnienia funkcji ośrodkowego układu nerwowego, pacjent może być ospały, apatyczny, z hipotermią, a w skrajnych przypadkach może wystąpić śpiączka
Objawy oczne Zwężenie źrenic, rozszerzenie źrenic Reakcja źrenic może być zmienna – początkowo może wystąpić rozszerzenie (mydriaza), a następnie zwężenie (mioza) lub odwrotnie
Objawy skórne Obfite pocenie się, gorączka, bladość, sinica Zmiany w ukrwieniu skóry mogą powodować naprzemienną bladość i zaczerwienienie, nadmierne pocenie się, a w cięższych przypadkach sinicę z powodu niedotlenienia
Objawy z układu krążenia Tachykardia, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie akcji serca, nadciśnienie, nagłe obniżenie ciśnienia krwi podobne do wstrząsu Zaburzenia hemodynamiczne mogą przebiegać dwufazowo – początkowo przyśpieszenie akcji serca i wzrost ciśnienia, a następnie zwolnienie rytmu serca i spadek ciśnienia, w skrajnych przypadkach prowadzące do zatrzymania krążenia
Objawy z układu oddechowego Obrzęk płuc, zaburzenia oddychania, bezdech Poważne zaburzenia oddychania mogą prowadzić do hipoksji, obrzęku płuc i w skrajnych przypadkach do bezdechu i niewydolności oddechowej
Inne objawy Nudności Dolegliwości żołądkowo-jelitowe stanowią częsty objaw towarzyszący przedawkowaniu wielu leków, w tym ksylometazoliny

Należy podkreślić, że ze względu na szczególne ryzyko dla dzieci, każdy przypadek podejrzenia przedawkowania leku Septanazal dla dzieci wymaga natychmiastowej interwencji medycznej i leczenia szpitalnego w celu zapobieżenia potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniom.8

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl