Modyfikacja dawki w przypadku neutropenii
| Liczba bezwzględna neutrofili (ANC) |
Zalecane postępowanie |
| Najpierw zmniejszy się do < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 1 x 10⁹/l i neutropenia jest jedyną obserwowaną toksycznością |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce początkowej raz na dobę |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l i występują toksyczności hematologiczne zależne od dawki inne niż neutropenia |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na poziomie -1 raz na dobę |
| Ponownie zmniejszy się poniżej < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na następnym niższym poziomie raz na dobę |
Wedle uznania lekarza, jeżeli neutropenia jest jedynym działaniem toksycznym przy dowolnej dawce, należy dodać czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów (G-CSF) i utrzymać dawkę lenalidomidu8.
Leczenie początkowe: lenalidomid w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem nie powinno być rozpoczynane, jeśli wartość ANC wynosi < 1,0 × 10⁹/l i (lub) liczba płytek krwi wynosi < 50 × 10⁹/l9.
Zalecana dawka początkowa lenalidomidu wynosi 25 mg doustnie raz na dobę w dniach 1-14 każdego 21-dniowego cyklu, w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem. Bortezomib należy podawać we wstrzyknięciu podskórnym (1,3 mg/m² powierzchni ciała) dwa razy w tygodniu w dniach 1, 4, 8 i 11 każdego 21-dniowego cyklu10.
Zaleca się przeprowadzenie maksymalnie ośmiu 21-dniowych cykli leczenia (24 tygodnie leczenia początkowego)11.
Kontynuacja leczenia: lenalidomid w skojarzeniu z deksametazonem do wystąpienia progresji
Kontynuowanie podawania lenalidomidu w dawce 25 mg doustnie raz na dobę w dniach 1-21 powtarzanych 28-dniowych cykli w skojarzeniu z deksametazonem. Leczenie należy kontynuować do wystąpienia progresji lub nieakceptowalnej toksyczności12.
Etapy zmniejszania dawki lenalidomidu w terapii skojarzonej
| Poziom dawki |
Dawka lenalidomidu |
| Dawka początkowa |
25 mg |
| Poziom dawki -1 |
20 mg |
| Poziom dawki -2 |
15 mg |
| Poziom dawki -3 |
10 mg |
| Poziom dawki -4 |
5 mg |
Modyfikacja dawki w przypadku trombocytopenii w terapii skojarzonej
| Liczba płytek krwi |
Zalecane postępowanie |
| Zmniejszy się do < 30 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 50 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na poziomie -1 raz na dobę |
Modyfikacja dawki w przypadku neutropenii w terapii skojarzonej
| Liczba bezwzględna neutrofili (ANC) |
Zalecane postępowanie |
| Najpierw zmniejszy się do < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 1 x 10⁹/l i neutropenia jest jedyną obserwowaną toksycznością |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce początkowej raz na dobę |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l i występują toksyczności hematologiczne zależne od dawki inne niż neutropenia |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na poziomie -1 raz na dobę |
| Ponownie zmniejszy się poniżej < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na następnym niższym poziomie raz na dobę |
Wedle uznania lekarza, jeżeli neutropenia jest jedynym działaniem toksycznym przy dowolnej dawce, należy dodać czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów (G-CSF) i utrzymać dawkę lenalidomidu13.
Lenalidomid w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem
Nie wolno rozpoczynać leczenia lenalidomidem, jeśli wartość ANC wynosi < 1,5 × 10⁹/l i (lub) liczba płytek krwi wynosi < 75 × 10⁹/l14.
Zalecana dawka początkowa lenalidomidu wynosi 10 mg doustnie raz na dobę w dniach 1 do 21 powtarzanych 28-dniowych cykli, przez nie więcej niż 9 cykli. Zalecana dawka melfalanu wynosi 0,18 mg/kg doustnie raz na dobę w dniach 1 do 4 powtarzanych 28-dniowych cykli. Zalecana dawka prednizonu wynosi 2 mg/kg doustnie raz na dobę w dniach 1 do 4 powtarzanych 28-dniowych cykli15.
Pacjenci, którzy ukończą 9 cykli lub którzy nie mogą ukończyć leczenia skojarzonego z powodu nietolerancji, leczeni są lenalidomidem w monoterapii, według schematu: 10 mg raz na dobę doustnie w dniach 1 do 21 powtarzanych 28-dniowych cykli do progresji choroby16.
Etapy zmniejszania dawki w terapii skojarzonej z melfalanem i prednizonem
| Lek |
Dawka początkowa |
Poziom dawki -1 |
Poziom dawki -2 |
Poziom dawki -3 |
| Lenalidomid |
10 mg |
7,5 mg |
5 mg |
2,5 mg |
| Melfalan |
0,18 mg/kg |
0,14 mg/kg |
0,10 mg/kg |
Nie dotyczy |
| Prednizon |
2 mg/kg |
1 mg/kg |
0,5 mg/kg |
0,25 mg/kg |
Jeżeli neutropenia jest jedynym działaniem toksycznym przy dowolnej dawce, należy dodać czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów (G-CSF) i utrzymać dawkę lenalidomidu17.
Modyfikacja dawki w przypadku trombocytopenii w terapii z melfalanem i prednizonem
| Liczba płytek krwi |
Zalecane postępowanie |
| Najpierw zmniejszy się do < 25 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 25 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na poziomie -1 |
| Ponownie zmniejszy się poniżej 30 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 50 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na następnym niższym poziomie raz na dobę |
Modyfikacja dawki w przypadku neutropenii w terapii z melfalanem i prednizonem
| Liczba bezwzględna neutrofili (ANC) |
Zalecane postępowanie |
| Najpierw zmniejszy się do < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l i neutropenia jest jedyną obserwowaną toksycznością |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce początkowej raz na dobę |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l i występują toksyczności hematologiczne zależne od dawki inne niż neutropenia |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na poziomie -1 raz na dobę |
| Ponownie zmniejszy się poniżej < 0,5 x 10⁹/l |
Przerwanie leczenia lenalidomidem |
| Powróci do ≥ 0,5 x 10⁹/l |
Wznowienie leczenia lenalidomidem w dawce na następnym niższym poziomie raz na dobę |
Lenalidomid w leczeniu podtrzymującym po autologicznym przeszczepie komórek macierzystych (ASCT)
Leczenie podtrzymujące lenalidomidem należy rozpoczynać po odpowiednim znormalizowaniu parametrów hematologicznych po ASCT u pacjentów niewykazujących dowodów na progresję choroby. Nie wolno rozpoczynać leczenia lenalidomidem, jeśli ANC wynosi < 1,0 × 10⁹/l i (lub) liczba płytek krwi wynosi < 75 × 10⁹/l18.
Zalecana dawka początkowa lenalidomidu wynosi 10 mg doustnie raz na dobę bez przerwy (w dniach 1-28 powtarzanych 28 dniowych cykli) do progresji choroby lub nietolerancji. Po 3 cyklach lenalidomidu w leczeniu podtrzymującym dawkę można zwiększyć do 15 mg doustnie raz na dobę, jeżeli będzie dobrze tolerowany19.
Etapy zmniejszania dawki w leczeniu podtrzymującym po ASCT
| Dawka początkowa (10 mg) |
Dawka zwiększona (15 mg) |
| Poziom dawki -1: 5 mg |
Poziom dawki -1: 10 mg |
| Poziom dawki -2: 5 mg (dni 1-21 co 28 dni) |
Poziom dawki -2: 5 mg |
| Nie dotyczy |
Poziom dawki -3: 5 mg (dni 1-21 co 28 dni) |
Nie podawać dawki mniejszej niż 5 mg (dni 1-21 co 28 dni)20.
Chłoniak grudkowy (FL)
Nie wolno rozpoczynać leczenia lenalidomidem, jeśli wartość ANC wynosi < 1,0 × 10⁹/l i (lub) liczba płytek krwi wynosi < 50 × 10⁹/l, chyba że jest to skutkiem nacieczenia szpiku kostnego przez chłoniak21.
Zalecana dawka początkowa lenalidomidu wynosi 20 mg doustnie raz na dobę w dniach 1 do 21 powtarzanych 28-dniowych cykli przez maksymalnie 12 cykli leczenia. Zalecana dawka początkowa rytuksymabu wynosi 375 mg/m² dożylnie (i.v.) co tydzień w 1 cyklu (dni 1, 8, 15 i 22) oraz w 1 dniu każdego 28-dniowego cyklu w cyklach od 2 do 522.
Etapy zmniejszania dawki w chłoniaku grudkowym
| Poziom dawki |
Dawka lenalidomidu |
| Dawka początkowa |
20 mg |
| Poziom dawki -1 |
15 mg |
| Poziom dawki -2 |
10 mg |
| Poziom dawki -3 |
5 mg |
Informacji na temat dostosowywania dawki z powodu toksyczności związanej z podawaniem rytuksymabu należy szukać w odpowiedniej charakterystyce produktu leczniczego23.
Postępowanie w zespole rozpadu guza i reakcji typu „tumour flare”
Wszyscy pacjenci z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) lub chłoniakiem grudkowym (FL) powinni otrzymywać leczenie zapobiegające zespołowi rozpadu guza (TLS) (allopurynol, rasburykaza lub równoważne, zgodne z wytycznymi placówki) i odpowiednie nawodnienie (doustnie) w ciągu pierwszego tygodnia pierwszego cyklu lub dłużej, jeśli istnieją wskazania kliniczne24.
Pacjentów należy poddawać badaniom biochemicznym co tydzień w czasie pierwszego cyklu i zgodnie ze wskazaniami klinicznymi w celu monitorowania TLS25.
W zależności od uznania lekarza u pacjentów, u których wystąpiła reakcja typu „tumour flare” (TFR) 1 lub 2 stopnia, lenalidomid można nadal stosować bez przerw i zmiany dawkowania. Można również stosować leczenie niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), kortykosteroidami o ograniczonym czasie działania i (lub) opioidowymi lekami przeciwbólowymi26.
U pacjentów z reakcją typu „tumour flare” 3 lub 4 stopnia należy przerwać leczenie lenalidomidem i rozpocząć leczenie z zastosowaniem NLPZ, kortykosteroidów i (lub) opioidowych leków przeciwbólowych. Gdy objawy „tumour flare” ulegną złagodzeniu do ≤ 1 stopnia, należy wznowić leczenie lenalidomidem w tej samej dawce do końca cyklu27.
Postępowanie przy wystąpieniu wysypki
Przy wystąpieniu wysypki skórnej 2 lub 3 stopnia należy rozważyć przerwanie lub zaprzestanie stosowania lenalidomidu. Stosowanie lenalidomidu należy przerwać w przypadku wystąpienia obrzęku naczynioruchowego, reakcji anafilaktycznej, wysypki 4 stopnia, wysypki związanej ze złuszczaniem się skóry, wysypki związanej z powstawaniem pęcherzy, lub w przypadku podejrzenia zespołu Stevensa-Johnsona (SJS), toksycznej rozpływnej martwicy naskórka (TEN) lub wysypki polekowej z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS)28.
Jeżeli leczenie zostało przerwane z powodu wystąpienia tych objawów, nie należy go wznawiać po ich ustąpieniu29.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
Produktu leczniczego Lenalidomide Gedeon Richter nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 18 lat, ze względu na bezpieczeństwo stosowania30.
Osoby w podeszłym wieku
Ze względu na większe prawdopodobieństwo wystąpienia zmniejszonej rezerwy czynnościowej nerek u pacjentów w podeszłym wieku, należy zachować ostrożność podczas doboru dawki oraz kontrolować czynność nerek31.
Nowo rozpoznany szpiczak mnogi: pacjenci niekwalifikujący się do przeszczepu
Pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim w wieku 75 lat i starszych należy dokładnie zbadać przed decyzją o wdrożeniu leczenia32.
U pacjentów w wieku powyżej 75 lat leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem, dawka początkowa deksametazonu to 20 mg/dobę w dniach 1, 8, 15 i 22 każdego 28-dniowego cyklu33.
U pacjentów w wieku powyżej 75 lat leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z melfalanem i prednizonem nie jest konieczne dostosowanie dawki34.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
Lenalidomid jest wydalany głównie przez nerki; u pacjentów z cięższymi zaburzeniami czynności nerek może wystąpić obniżona tolerancja na leczenie. Należy zachować ostrożność podczas doboru dawki i wskazane jest kontrolowanie czynności nerek35.
U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek i szpiczakiem mnogim, zespołami mielodysplastycznymi, chłoniakiem z komórek płaszcza lub chłoniakiem grudkowym nie jest wymagane dostosowanie dawki36.
Dostosowanie dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek
| Wskazanie |
Czynność nerek (Clk) |
Dostosowanie dawki |
| Szpiczak mnogi |
Umiarkowane zaburzenia czynności nerek (30 ≤ Clk < 50 ml/min) |
10 mg raz na dobę¹ |
| Ciężkie zaburzenia czynności nerek (Clk < 30 ml/min, bez konieczności dializowania) |
7,5 mg raz na dobę |
| Krańcowe stadium niewydolności nerek (ESRD) (Clk < 30 ml/min, konieczność dializowania) |
5 mg raz na dobę. W dniach dializowania dawkę należy podawać po dializie |
| Chłoniak z komórek płaszcza |
Umiarkowane zaburzenia czynności nerek (30 ≤ Clk < 50 ml/min) |
10 mg raz na dobę¹ |
| Ciężkie zaburzenia czynności nerek (Clk < 30 ml/min, bez konieczności dializowania) |
7,5 mg raz na dobę² |
| Krańcowe stadium niewydolności nerek (ESRD) (Clk < 30 ml/min, konieczność dializowania) |
5 mg raz na dobę. W dniach dializowania, dawkę należy podawać po dializie |
| Chłoniak grudkowy |
Umiarkowane zaburzenia czynności nerek (30 ≤ Clk < 60 ml/min) |
10 mg raz na dobę¹ |
| Ciężkie zaburzenia czynności nerek (Clk < 30 ml/min, bez konieczności dializowania) |
5 mg raz na dobę |
| Krańcowe stadium niewydolności nerek (ESRD) (Clk < 30 ml/min, konieczność dializowania) |
5 mg raz na dobę. W dniach dializowania, dawkę należy podawać po dializie |
¹ Dawkę można zwiększyć po 2 cyklach do 15 mg raz na dobę przy braku odpowiedzi na leczenie i przy dobrej tolerancji leczenia ze strony pacjenta37.
² W krajach, w których dostępny jest produkt w kapsułkach o mocy 7,5 mg38.
Po rozpoczęciu leczenia lenalidomidem dalsza modyfikacja dawki lenalidomidu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek powinna być oparta na indywidualnej tolerancji pacjenta na leczenie, w sposób opisany powyżej39.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
Lenalidomid nie był oficjalnie badany u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nie ma szczególnych zaleceń dotyczących dawkowania40.
Sposób podawania
Podanie doustne. Produkt leczniczy Lenalidomide Gedeon Richter w kapsułkach należy zażywać doustnie, mniej więcej o tej samej porze każdego dnia, w którym zaplanowane zostało podanie produktu41.
Kapsułek nie wolno otwierać, łamać ani rozgryzać. Kapsułki należy połykać w całości, najlepiej popijając wodą; można je przyjmować z posiłkiem lub bez42.
W celu wyjęcia kapsułki z blistra, zaleca się aby kapsułkę nacisnąć wyłącznie z jednej strony, zmniejszając w ten sposób ryzyko jej zniekształcenia lub uszkodzenia43.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.