prowokacja oskrzelowa
Prowokacja oskrzelowa to specjalistyczne badanie diagnostyczne stosowane w pulmonologii w celu oceny nadreaktywności oskrzeli. Polega na kontrolowanym podawaniu substancji prowokujących skurcz oskrzeli (np. metacholiny, histaminy, roztworu hipertonicznego, wysiłku fizycznego), a następnie monitorowaniu odpowiedzi dróg oddechowych poprzez pomiary parametrów spirometrycznych.
Badanie jest szczególnie przydatne w diagnostyce astmy oskrzelowej, zwłaszcza w przypadkach, gdy podstawowe badania spirometryczne nie dają jednoznacznych wyników. Pozwala ono określić stopień nadreaktywności oskrzeli – kluczowej cechy astmy. Test uznaje się za dodatni, gdy dochodzi do istotnego spadku natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1), najczęściej o 20% lub więcej w stosunku do wartości wyjściowej.
Prowokacja oskrzelowa wymaga odpowiedniego przygotowania pacjenta, w tym odstawienia leków rozszerzających oskrzela na określony czas przed badaniem. Badanie powinno być wykonywane w ośrodku z dostępem do sprzętu reanimacyjnego, pod nadzorem doświadczonego personelu medycznego, ze względu na ryzyko wywołania silnego skurczu oskrzeli. Przeciwwskazania do wykonania testu obejmują m.in. ciężką obturację oskrzeli, niedawno przebyty zawał serca, udar mózgu czy niekontrolowane nadciśnienie tętnicze.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Hydroksyzyna wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie hydroksyzyny z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak przeciwarytmiki klasy IA i III (np. chinidyna, amiodaron), niektóre przeciwhistaminowe, przeciwpsychotyczne, przeciwdepresyjne (np. citalopram, escytalopram), przeciwmalaryczne (np. meflochina), antybiotyki (erytromycyna, lewofloksacyna, moksyfloksacyna), przeciwgrzybicze (pentamidyna) oraz metadon, co jest przeciwwskazane ze względu na wysokie ryzyko torsade de pointes. Hydroksyzyna metabolizowana jest przez dehydrogenazę alkoholową oraz CYP3A4/5, a inhibitory tych enzymów, np. cymetydyna (600 mg 2x/dobę), zwiększają stężenie hydroksyzyny w surowicy o 36%, jednocześnie zmniejszając stężenie jej metabolitu cetyryzyny o 20%. Hydroksyzyna jest również inhibitorem CYP2D6, co może wpływać na metabolizm innych leków, jednak hamowanie izoenzymów 2C9, 2C19 i 3A4 jest klinicznie mało istotne ze względu na wysokie wartości IC50 (103-140 µM). Cetyryzyna nie wykazuje istotnego wpływu na cytochrom P450 ani UDP-glukuronylotransferazy.
adrenalina, alkohol etylowy, badanie EKG, betahistyna, cetyryzyna, cymetydyna, CYP3A4, dehydrogenaza alkoholowa, działanie depresyjne na OUN, działanie przeciwcholinergiczne, działanie sedatywne, fenytoina, hipokaliemia, inhibitor cholinoesterazy, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja metaboliczna, izoenzym 2C9, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpsychotyczny, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, prowokacja oskrzelowa, test alergiczny, torsade de pointes, UDP-glukuronylotransferaza, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca -
Leksykon leków
Hydroksyzyna chlorowodorek, substancja czynna preparatu Hydroxyzinum Zentiva, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Współpodawanie z lekami o działaniu depresyjnym na OUN (np. benzodiazepiny, opioidy) nasila efekt sedatywny, co wymaga indywidualnego dostosowania dawki. Interakcje z lekami przeciwcholinergicznymi prowadzą do nasilenia objawów cholinolitycznych, natomiast antagonizm wobec betahistyny i inhibitorów cholinoesterazy może obniżać skuteczność tych terapii. Szczególnie istotne jest unikanie łącznego stosowania z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko poważnych powikłań. Hydroksyzyna osłabia również presyjne działanie adrenaliny, co może mieć znaczenie w stanach nagłych. W badaniach na zwierzętach wykazano zmniejszenie działania przeciwdrgawkowego fenytoiny, co sugeruje ostrożność u pacjentów z padaczką. Farmakokinetycznie cymetydyna zwiększa stężenie hydroksyzyny w surowicy o 36%, co może nasilać jej efekty i działania niepożądane. Hydroksyzyna jest inhibitorem CYP2D6 (Ki: 3,9 µM), co może wpływać na metabolizm leków metabolizowanych przez ten enzym, zwłaszcza przy dużych dawkach.
antagonista, barbituran, benzodiazepina, betahistyna, cetyryzyna, cymetydyna, depresja oddechowa, działanie cholinolityczne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie sedatywne, enzym CYP2D6, fenytoina, hamowanie metabolizmu, hydroksyzyna, inhibitor cholinoesterazy, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, metacholina, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, prowokacja oskrzelowa, receptor adrenergiczny, retencja moczu, UDP-glukuronylotransferaza
