kotrimoksazol
Kotrimoksazol (znany również jako co-trimoxazole) to lek przeciwbakteryjny, będący połączeniem trimetoprimu i sulfametoksazolu (SMX) w stosunku 1:5. Mechanizm działania kotrimoksazolu polega na podwójnym blokowaniu szlaku syntezy kwasu foliowego u bakterii – sulfametoksazol hamuje włączanie kwasu para-aminobenzoesowego do kwasu dihydrofoliowego, a trimetoprim blokuje redukcję dihydrofolianu do tetrahydrofolianu.
Kotrimoksazol wykazuje działanie bakteriobójcze wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, w tym Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis oraz Pneumocystis jirovecii. Jest szczególnie skuteczny w leczeniu zakażeń układu moczowego, oddechowego oraz zakażeń skóry i tkanek miękkich.
W praktyce klinicznej kotrimoksazol jest stosowany w profilaktyce i leczeniu zakażeń oportunistycznych u pacjentów z obniżoną odpornością, zwłaszcza w zapobieganiu pneumocystozie i toksoplazmozie u osób z HIV/AIDS. Jest również lekiem z wyboru w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie oporne na inne antybiotyki, takie jak MRSA (metycylinooporny Staphylococcus aureus) czy niektóre szczepy wielolekoopornych pałeczek Gram-ujemnych.
Najczęstsze działania niepożądane kotrimoksazolu obejmują reakcje skórne (wysypka, świąd), zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz potencjalnie ciężkie reakcje nadwrażliwości. Rzadziej występują zaburzenia hematologiczne (neutropenia, trombocytopenia), hepatotoksyczność oraz nefrotoksyczność. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby oraz u osób z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – ACEBIS 2,5 mg + 1,25 mg
Produkt leczniczy ACEBIS, zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz bisoprolol (beta-adrenolityk), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania ramiprylu z sakubitrylem/walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, wymagające zachowania 36-godzinnego odstępu między lekami. Interakcje z antagonistami receptora angiotensyny II i aliskirenem zwiększają ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą lub niewydolnością nerek. Współstosowanie z diuretykami oszczędzającymi potas, suplementami potasu, trimetoprimem, cyklosporyną czy heparyną wymaga ścisłego monitorowania stężenia potasu w surowicy z uwagi na ryzyko hiperkaliemii. Ponadto, ACEBIS może nasilać działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych, a bisoprolol maskować objawy hipoglikemii, co wymaga regularnej kontroli glikemii.
aliskiren, allopurynol, amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, beta-adrenolityk, beta-sympatykomimetyk, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chromanie przestankowe, cyklosporyna, cytostatyk, dihydropirydyna, diltiazem, diuretyk oszczędzający potas, dobutamina, działanie hipoglikemizujące, działanie inotropowe ujemne, epinefryna, ewerolimus, felodypina, glikozyd naparstnicy, heparyna, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor mTOR, izoprenalina, kortykosteroid, kotrimoksazol, kwas acetylosalicylowy, lek immunosupresyjny, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny, lek znieczulający, meflochina, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, norepinefryna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron, procedura pozaustrojowa, prokainamid, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sakubitryl walsartan, sól litu, spironolakton, sympatykomimetyk, syrolimus, temsyrolimus, trimetoprym, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, werapamil, wildagliptyna, zapaść sercowo-naczyniowa