zmiana patologiczna w obrębie wątroby
Wskazanie

Zmiana patologiczna w obrębie wątroby to określenie obejmujące różnorodne nieprawidłowości strukturalne tego narządu, które mogą mieć charakter łagodny lub złośliwy. Najczęściej spotykane zmiany to naczyniaki, torbiele, ogniskowy rozrost guzkowy (FNH), gruczolak wątrobowokomórkowy, rak wątrobowokomórkowy (HCC) oraz przerzuty nowotworowe. Zmiany te mogą być wykrywane przypadkowo podczas badań obrazowych wykonywanych z innych powodów lub celowo, w ramach diagnostyki dolegliwości związanych z wątrobą.

Diagnostyka zmian patologicznych w wątrobie opiera się głównie na badaniach obrazowych: USG, tomografii komputerowej (TK) z kontrastem oraz rezonansie magnetycznym (MRI). W przypadkach niejednoznacznych konieczne może być wykonanie biopsji pod kontrolą USG lub TK. U pacjentów z marskością wątroby lub przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby zaleca się regularne badania przesiewowe w kierunku raka wątrobowokomórkowego.

Leczenie zależy od rodzaju zmiany, jej wielkości, lokalizacji oraz ogólnego stanu zdrowia pacjenta. W przypadku zmian łagodnych często stosuje się obserwację i okresowe badania kontrolne. Przy zmianach złośliwych stosuje się leki takie jak sorafenib (Nexavar), regorafenib (Stivarga), lenvatinib (Lenvima) w przypadku HCC, czy atezolizumab (Tecentriq) w skojarzeniu z bewacyzumabem (Avastin). W niektórych przypadkach możliwe jest leczenie operacyjne, ablacja (np. termoablacja falami radiowymi – RFA), chemoembolizacja przeztętnicza (TACE) lub przeszczepienie wątroby.

Największe trudności w leczeniu zmian patologicznych wątroby związane są z opóźnioną diagnostyką, gdyż wczesne stadia często przebiegają bezobjawowo. Wyzwaniem jest również różnicowanie zmian łagodnych od złośliwych, zwłaszcza w przypadku nietypowych obrazów radiologicznych. U pacjentów z zaawansowaną marskością wątroby możliwości leczenia operacyjnego są ograniczone ze względu na ryzyko niewydolności narządu. Dodatkowo, wieloogniskowy charakter niektórych zmian złośliwych (np. przerzutów) często uniemożliwia radykalne leczenie. Istotnym problemem jest również oporność na leczenie systemowe, szczególnie w przypadku zaawansowanego raka wątrobowokomórkowego.