zapobieganie nowym epizodom maniakalnym u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I
Wskazanie
Zapobieganie nowym epizodom maniakalnym u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I (ChAD I) stanowi kluczowy cel leczenia podtrzymującego. Zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I charakteryzuje się występowaniem cyklicznych epizodów maniakalnych (wzmożonego nastroju, zwiększonej energii, zmniejszonej potrzeby snu) oraz często także depresyjnych, które znacząco zaburzają funkcjonowanie pacjenta.
Profilaktyka nawrotów epizodów maniakalnych opiera się przede wszystkim na długoterminowej farmakoterapii stabilizatorami nastroju. Do najczęściej stosowanych leków w Polsce należą: lit (Lithium Carbonicum GSK), walproiniany (Depakine, Convulex), lamotrygina (Lamitrin, Lamotrix, Lamilept), karbamazepina (Tegretol, Amizepin) oraz leki przeciwpsychotyczne II generacji jak olanzapina (Zalasta, Zolafren, Olzapin), kwetiapina (Ketrel, Kventiax, Bonogren), aripiprazol (Abilify, Arypiprazol Glenmark), risperidon (Rispolept, Orizon, Risperidon Vipharm) czy lurazydon (Latuda).
W celu skutecznej prewencji nawrotów manii kluczowe jest systematyczne stosowanie leków, nawet w okresach remisji. Wybór leku uzależniony jest od dominującego obrazu klinicznego, historii odpowiedzi na leczenie, profilu działań niepożądanych oraz preferencji pacjenta. Niekiedy stosuje się terapię skojarzoną kilkoma stabilizatorami nastroju lub stabilizatorem i lekiem przeciwpsychotycznym.
Największe trudności w leczeniu podtrzymującym to przede wszystkim problem z adherencją do zaleceń terapeutycznych. Pacjenci często przerywają leczenie w okresach remisji, nie dostrzegając potrzeby kontynuacji farmakoterapii. Ponadto wyzwaniem pozostają działania niepożądane leków stabilizujących (np. przyrost masy ciała, zaburzenia funkcji tarczycy przy terapii litem, sedacja, czy zaburzenia metaboliczne). Istotną trudnością jest również konieczność regularnego monitorowania stężenia niektórych leków we krwi (lit, walproiniany) oraz parametrów laboratoryjnych, co wymaga systematycznych kontroli.
Kompleksowe podejście do profilaktyki epizodów maniakalnych powinno uwzględniać również psychoedukację, terapię poznawczo-behawioralną, regularny rytm dobowy oraz unikanie czynników wyzwalających, takich jak deprywacja snu czy używki. Skuteczna profilaktyka znacząco poprawia jakość życia pacjentów z ChAD I i zmniejsza ryzyko hospitalizacji.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Aripiprazole Aurovitas – Tabletki – 15 mg
Lek zawiera arypiprazol w dawkach 15 mg lub 30 mg oraz substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna, aspartam, alkohol benzylowy i glikol propylenowy. Stosuje się go w leczeniu schizofrenii u dorosłych i młodzieży od 15 roku życia. Wskazania obejmują także epizody maniakalne o umiarkowanym do ciężkiego nasileniu w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I. Może być stosowany również u młodzieży od 13 lat w krótkotrwałym leczeniu do 12 tygodni.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Aripiprazole Medical Valley – Tabletki – 15 mg
Produkt leczniczy zawiera substancję czynną arypiprazol oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci tabletek o różnych dawkach: 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg. Lek stosuje się w leczeniu schizofrenii u dorosłych i młodzieży powyżej 15 lat oraz w leczeniu i zapobieganiu epizodom maniakalnym w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I u dorosłych i młodzieży powyżej 13 lat. Terapia ma na celu stabilizację nastroju przy umiarkowanych do ciężkich epizodach maniakalnych.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Apiprax – Tabletki – 15 mg
Produkt zawiera arypiprazol jako substancję czynną oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Stosowany jest w leczeniu schizofrenii u dorosłych oraz młodzieży od 15 roku życia. Wskazany jest także w terapii epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I. Lek może być również stosowany u młodzieży powyżej 13 lat w krótkotrwałym leczeniu trwającym do 12 tygodni.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Tractiva – Tabletki – 15 mg
Lek zawiera substancję czynną arypiprazol w różnych dawkach od 5 mg do 30 mg oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Stosuje się go w leczeniu schizofrenii u dorosłych i młodzieży od 15. roku życia oraz w leczeniu i zapobieganiu epizodom maniakalnym w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I u dorosłych i młodzieży od 13. roku życia. Lek dostępny jest w postaci jasnoróżowych tabletek o różnych rozmiarach i kształtach. Jest przeznaczony do stosowania pod kontrolą lekarza w określonych wskazaniach psychiatrycznych.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Aryfrenix – Tabletki – 30 mg
Tabletki zawierają arypiprazol oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Lek stosowany jest w leczeniu schizofrenii u dorosłych oraz młodzieży od 15. roku życia. Wskazany również w leczeniu epizodów maniakalnych o umiarkowanym i ciężkim nasileniu oraz w zapobieganiu nawrotom zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I. Preparat może być stosowany także u młodzieży od 13. roku życia, w terapii trwającej do 12 tygodni.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku