Dawkowanie i sposób podawania
Szałwia

Dawkowanie i sposób podawania substancji szałwia

Szałwia (Salvia officinalis L.) to substancja lecznicza dostępna w różnych postaciach farmaceutycznych, której dawkowanie zależy od rodzaju preparatu, wieku pacjenta oraz wskazań terapeutycznych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania szałwii, które należy przekazać pacjentowi oraz uwzględnić podczas wywiadu medycznego.¹

Dawkowanie dla dorosłych

Dawkowanie szałwii u pacjentów dorosłych różni się w zależności od postaci leku oraz celu terapeutycznego:²

• Napar do stosowania miejscowego (płukania jamy ustnej i gardła): 2 saszetki liścia szałwii zalać ½ szklanki (około 100 ml) wrzącej wody, naparzać pod przykryciem przez około 15 minut. Płukać jamę ustną i gardło kilka razy na dobę.
• Napar do okładów: 2 saszetki liścia szałwii zalać ½ szklanki (około 100 ml) wrzącej wody, naparzać pod przykryciem przez około 15 minut. Stosować jałowe gaziki nasączone przygotowanym naparem, przykładając na skórę 2-4 razy na dobę.

³

W przypadku stosowania doustnego w zaburzeniach trawiennych zaleca się:⁴

• 1 saszetkę szałwii (1,2 g) zalać ½ szklanki (około 100 ml) wrzącej wody
• Naparzać pod przykryciem przez około 15 minut
• Pić 3 razy na dobę po ½ szklanki naparu

W przypadku nadmiernego pocenia zalecane dawkowanie to:⁵

• 1-2 saszetki szałwii (1,2-2,4 g) zalać 1 szklanką (około 200 ml) wrzącej wody
• Naparzać pod przykryciem przez około 15 minut
• Pić 1 raz na dobę po 1 szklance (około 200 ml) naparu

W przypadku preparatów złożonych zawierających szałwię, np. w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do stosowania w jamie ustnej (Dentosept), dawkowanie jest następujące:⁶

• Stosować 15% roztwór, przyrządzony poprzez odmierzenie 10 ml leku (do niższej kreski na miarce) i uzupełnienie wodą (do wyższej kreski na miarce)
• Tak przygotowanym roztworem płukać jamę ustną lub gardło do 3 razy na dobę

⁷

Dla preparatu w postaci płynu do stosowania w jamie ustnej (Tymsal-spray), który zawiera nalewkę z ziela szałwii, zaleca się:⁸

• Rozpylać w jamie ustnej 2-krotnie, 3 razy na dobę

Dawkowanie dla dzieci i młodzieży

Stosowanie preparatów zawierających szałwię u dzieci i młodzieży jest ograniczone ze względów bezpieczeństwa:^{9 10}

• Szałwia Fix (liść szałwii): stosowanie u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat nie jest zalecane
• Tymsal-spray (nalewka z ziela szałwii): nie stosować u dzieci w wieku poniżej 12 lat; młodzież powyżej 12 lat może stosować preparat tak jak dorośli – rozpylać w jamie ustnej 2-krotnie, 3 razy na dobę

W przypadku preparatu złożonego Dentosept:¹¹

• Dzieci w wieku powyżej 6 lat i młodzież: po konsultacji z lekarzem stosować ok. 4% roztwór, przyrządzony poprzez odmierzenie 10 ml leku (do niższej kreski na miarce) i przelanie do szklanki z wodą (ok. 250 ml). Tak przygotowanym roztworem płukać jamę ustną lub gardło.
• Dzieci w wieku poniżej 6 lat: nie stosować

¹²

Czas stosowania

Czas stosowania preparatów zawierających szałwię jest ograniczony:^{13 14}

• Dentosept: stosować przez 7 dni; w przypadku gdy objawy nasilają się lub nie ustępują, należy skonsultować się z lekarzem; lek może być stosowany do ustąpienia objawów
• Tymsal-spray: nie stosować dłużej niż tydzień bez wskazań lekarskich; po tygodniu, w przypadku utrzymania się dolegliwości należy zwrócić się o poradę do lekarza

Specjalne ostrzeżenia dotyczące dawkowania

Przygotowując preparaty z szałwii należy pamiętać o kilku istotnych zaleceniach:¹⁵

• Pić zawsze świeżo przygotowany napar
• Nie przekraczać zalecanych dawek
• Spożycie tujonu (substancji obecnej w szałwii) nie powinno przekraczać 5,0 mg/dobę

Tabela dawkowania szałwii w różnych postaciach i wskazaniach

Szczególne uwagi do wywiadu medycznego

Podczas przeprowadzania wywiadu medycznego przed zaleceniem stosowania preparatów zawierających szałwię, należy uwzględnić następujące kwestie:¹⁶

• Wiek pacjenta – większość preparatów ma ograniczenia wiekowe
• Możliwość przestrzegania reżimu dawkowania
• Potencjalne przeciwwskazania (ciąża, karmienie piersią, choroby tarczycy)
• Stosowanie innych leków mogących wchodzić w interakcje
• Monitorowanie całkowitego spożycia tujonu, które nie powinno przekraczać 5,0 mg/dobę

W przypadku braku poprawy lub nasilenia się objawów po tygodniu stosowania preparatów z szałwią, należy skierować pacjenta na konsultację lekarską w celu weryfikacji diagnozy i dalszego postępowania terapeutycznego.^{17 18}