Dawkowanie i sposób podawania
L-cysteina

L-cysteina, aminokwas siarkowy stosowany w żywieniu pozajelitowym, wymaga indywidualizacji dawkowania w zależności od wieku pacjenta, stanu klinicznego oraz preparatu. U dorosłych, preparat Aminosteril N-Hepa 8% zawiera 0,52 g L-cysteiny na 1000 ml i jest podawany w dawce 1,0-1,25 ml/kg mc./godz. (0,08-0,1 g aminokwasów/kg mc./godz.), z maksymalną dawką dobową 1,5 g aminokwasów/kg mc. (1300 ml dla 70 kg). Preparat Vamin 18 Electrolyte-Free zawiera 560 mg L-cysteiny na 1000 ml, a dawkowanie azotu wynosi 0,10-0,25 g/kg mc./dobę, co odpowiada 5-14 ml/kg mc./dobę, z maksymalną objętością do 1000 ml/dobę. U pacjentów otyłych dawkę oblicza się na podstawie prawidłowej masy ciała. Preparat Vaminolact, dedykowany noworodkom i dzieciom, zawiera 1,0 g L-cysteiny na 1000 ml, a dawkowanie różni się w zależności od grupy wiekowej: wcześniaki otrzymują 23-54 ml/kg mc./dobę (1,5-3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę), noworodki 23-46 ml/kg mc./dobę, niemowlęta 15-38 ml/kg mc./dobę, a dzieci i młodzież 15-31 ml/kg mc./dobę. Infuzje powinny trwać co najmniej 8-24 godziny, z ochroną roztworu przed światłem u najmłodszych pacjentów.

Dawkowanie i sposób podawania L-cysteiny

L-cysteina jest aminokwasem siarkowym, który występuje w różnych preparatach do żywienia pozajelitowego. Dawkowanie i sposób podawania tego aminokwasu zależy od wielu czynników, w tym wieku pacjenta, stanu klinicznego oraz rodzaju stosowanego preparatu. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat dawkowania L-cysteiny w zależności od grupy wiekowej pacjentów oraz stanów klinicznych.1

Dawkowanie u dorosłych

Dawkowanie L-cysteiny u dorosłych pacjentów jest uzależnione od ich stanu odżywienia oraz stopnia stresu metabolicznego. W preparacie Aminosteril N-Hepa 8%, N-acetylo-L-cysteina występuje w ilości 0,70 g na 1000 ml roztworu, co odpowiada 0,52 g L-cysteiny, natomiast w Vamin 18 Electrolyte-Free, L-cysteina (+ L-cystyna) występuje w ilości 560 mg na 1000 ml roztworu.2 3

Zalecana dawka preparatu Aminosteril N-Hepa 8% wynosi od 1,0 do 1,25 ml/kg masy ciała/godzinę, co odpowiada od 0,08 do 0,1 g aminokwasów na kg masy ciała/godzinę. Maksymalna szybkość infuzji wynosi 1,25 ml/kg masy ciała/godzinę, co odpowiada 0,1 g aminokwasów na kg masy ciała/godzinę. Maksymalna dawka dobowa to 1,5 g aminokwasów/kg masy ciała, co odpowiada 18,75 ml/kg masy ciała lub 1300 ml na 70 kg masy ciała.4

W przypadku preparatu Vamin 18 Electrolyte-Free, zapotrzebowanie na azot niezbędny do utrzymania masy białkowej zależy od stanu zdrowia pacjenta i wynosi odpowiednio:

5

Zakres dawek 0,10-0,25 g azotu/kg masy ciała/dobę odpowiada 5-14 ml produktu Vamin 18 Electrolyte-Free/kg masy ciała/dobę. U pacjentów otyłych dawkę należy obliczać w oparciu o szacowaną, prawidłową masę ciała. Zależnie od zapotrzebowania pacjenta, można podawać w infuzji dożylnej do 1000 ml produktu Vamin 18 Electrolyte-Free na dobę.6

Dawkowanie u dzieci

W preparacie Vaminolact, który jest przeznaczony przede wszystkim dla noworodków, niemowląt i dzieci, L-cysteina (+ L-cystyna) występuje w ilości 1,0 g na 1000 ml roztworu.7

Zalecane zakresy dawkowania preparatu Vaminolact, a tym samym L-cysteiny zawartej w tym preparacie, w poszczególnych grupach wiekowych są następujące:

  • Wcześniaki: 38 do 54 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 2,5 do 3,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę). Należy stopniowo zwiększać dawkę podczas pierwszych dni infuzji, zaczynając pierwszego dnia od dawki 23 do 38 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 1,5 do 2,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę) i zwiększając od drugiego dnia do 38-54 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 2,5 do 3,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę).
  • Noworodki urodzone o czasie: 23 do 46 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 1,5 do 3,0 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę). Należy stopniowo zwiększać dawkę do dawki docelowej podczas pierwszych dni infuzji.
  • Niemowlęta: 15 do 38 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 1,0 do 2,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę).
  • Dzieci i młodzież: 15 do 31 ml/kg masy ciała/dobę (co odpowiada 1,0 do 2,0 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę).

8

Warto zaznaczyć, że dla preparatu Aminosteril N-Hepa 8% brak jest danych dotyczących stosowania u dzieci.9

Sposób podawania

Wszystkie omawiane preparaty zawierające L-cysteinę są przeznaczone do podania dożylnego, które może odbywać się poprzez żyłę centralną lub obwodową, w zależności od preparatu i sytuacji klinicznej.10 11

Aminosteril N-Hepa 8% należy stosować jako składnik żywienia pozajelitowego w połączeniu z odpowiednimi ilościami roztworów węglowodanów, emulsji tłuszczowych, elektrolitów, witamin i pierwiastków śladowych. Optymalnie, roztwory węglowodanów i/lub emulsje tłuszczowe należy podawać jednocześnie.12

Vamin 18 Electrolyte-Free należy podawać powoli, z szybkością nieprzekraczającą 1000 ml w ciągu 8 godzin, co odpowiada około 2 ml na minutę.13

W przypadku preparatu Vaminolact, czas trwania infuzji nie powinien być krótszy niż 8 godzin, najlepiej 12 godzin w przypadku infuzji cyklicznej lub 24 godziny w przypadku infuzji ciągłej. U noworodków i niemowląt zalecany czas ciągłej infuzji wynosi 24 godziny na dobę.14

Podczas stosowania Vaminolact u noworodków i dzieci w wieku poniżej 2 lat, roztwór (w worku i zestawie do podawania) należy chronić przed światłem do momentu zakończenia podawania.15

Czas stosowania

Preparaty zawierające L-cysteinę można stosować tak długo, jak wymaga tego stan kliniczny pacjenta lub do czasu, gdy gospodarka aminokwasowa powróci do normy.16

Szczegółowa tabela dawkowania L-cysteiny

Grupa pacjentów Preparat Zawartość L-cysteiny (na 1000 ml) Dawkowanie preparatu Szybkość infuzji Maksymalna dawka dobowa Dodatkowe informacje
Dorośli Aminosteril N-Hepa 8% 0,52 g (jako N-acetylo-L-cysteina 0,70 g) 1,0-1,25 ml/kg mc./godz. Maks. 1,25 ml/kg mc./godz. 1,5 g aminokwasów/kg mc./dobę (18,75 ml/kg mc./dobę lub 1300 ml na 70 kg mc.) Podawać do żyły centralnej lub obwodowej
Vamin 18 Electrolyte-Free 560 mg (jako L-cysteina + L-cystyna) 5-14 ml/kg mc./dobę (zależnie od zapotrzebowania na azot) 2 ml/min (1000 ml w ciągu 8 godz.) Do 1000 ml/dobę U pacjentów otyłych dawkę należy obliczać w oparciu o szacowaną, prawidłową masę ciała
Wcześniaki Vaminolact 1,0 g (jako L-cysteina + L-cystyna) 1. dzień: 23-38 ml/kg mc./dobę
od 2. dnia: 38-54 ml/kg mc./dobę
Infuzja ciągła (24 godz.) lub cykliczna (min. 8 godz., najlepiej 12 godz.) 54 ml/kg mc./dobę U noworodków i dzieci poniżej 2 lat roztwór należy chronić przed światłem
Noworodki urodzone o czasie 23-46 ml/kg mc./dobę (stopniowe zwiększanie) 46 ml/kg mc./dobę
Niemowlęta 15-38 ml/kg mc./dobę 38 ml/kg mc./dobę
Dzieci i młodzież 15-31 ml/kg mc./dobę 31 ml/kg mc./dobę

Kwestie do uwzględnienia w wywiadzie medycznym

Przy ustalaniu dawkowania L-cysteiny w ramach żywienia pozajelitowego, należy uwzględnić następujące informacje uzyskane podczas wywiadu medycznego:

  • Stan odżywienia pacjenta – u pacjentów niedożywionych może być konieczne stopniowe zwiększanie dawki
  • Stopień stresu metabolicznego – wyższe dawki stosuje się u pacjentów z ciężkim katabolizmem (oparzenia, sepsa, urazy)
  • Wiek pacjenta – dawkowanie różni się znacząco między wcześniakami, noworodkami, niemowlętami, dziećmi i dorosłymi
  • Masa ciała pacjenta – u pacjentów otyłych dawkę należy obliczać w oparciu o szacowaną, prawidłową masę ciała
  • Choroby wątroby – Aminosteril N-Hepa 8% jest specjalnie opracowany dla pacjentów z chorobami wątroby
  • Dostęp naczyniowy – należy określić, czy preparat będzie podawany do żyły centralnej czy obwodowej
  • Funkcja nerek – może wpływać na metabolizm aminokwasów i wymagać modyfikacji dawkowania

Powyższe informacje są kluczowe dla właściwego dostosowania dawki L-cysteiny i innych aminokwasów w celu zapewnienia optymalnego leczenia żywieniowego i uniknięcia powikłań.17 18

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl