Przedawkowanie
Hiperycyna

Hiperycyna, główny składnik aktywny wyciągu z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.), obecna w preparatach leczniczych takich jak Depremin i Hyperis (612 mg), może wywoływać poważne objawy toksyczne w przypadku przedawkowania. Dawki terapeutyczne zawierają 0,6–1,8 mg hiperycyny, co jest bezpieczne przy prawidłowym stosowaniu. Jednakże spożycie dawki rzędu 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez 2 tygodnie, a następnie jednorazowo 15 g wyciągu, wiązało się z wystąpieniem uogólnionych napadów drgawkowych oraz zaburzeń świadomości i funkcji poznawczych (objawy splątania). W praktyce klinicznej konieczne jest monitorowanie objawów neurologicznych, zwłaszcza drgawek i stanu świadomości, u pacjentów z podejrzeniem przedawkowania hiperycyny.

Przedawkowanie hiperycyny: aspekty kliniczne i bezpieczeństwo terapeutyczne

Hiperycyna jest jednym z głównych składników aktywnych znajdujących się w wyciągu z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.). Substancja ta, jako składnik preparatów leczniczych takich jak Depremin i Hyperis (612 mg), może w przypadku przedawkowania prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Monitorowanie bezpieczeństwa farmakoterapii preparatami zawierającymi hiperycynę stanowi istotny element praktyki klinicznej.12

Objawy kliniczne przedawkowania

Dane kliniczne wskazują, że przedawkowanie preparatów zawierających wyciąg z ziela dziurawca może prowadzić do wystąpienia poważnych objawów neurologicznych. Udokumentowane przypadki obejmują pacjentów, którzy przyjmowali dawki znacznie przekraczające zalecane dawkowanie terapeutyczne. W jednym z raportowanych przypadków, po spożyciu do 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez okres 2 tygodni, a następnie dodatkowo 15 g suchego wyciągu bezpośrednio przed hospitalizacją, zaobserwowano wystąpienie drgawek oraz objawów splątania.34

Fotosensytyzacja jako powikłanie przedawkowania

Szczególnie istotnym aspektem toksyczności hiperycyny jest jej zdolność do wywoływania reakcji fotosensytyzujących. Ze względu na ten mechanizm działania, po przedawkowaniu preparatów zawierających hiperycynę, pacjenta należy bezwzględnie chronić przed działaniem promieni słonecznych i innych źródeł światła UV przez okres 1-2 tygodni. Zapobieganie ekspozycji na promieniowanie UV stanowi kluczowy element postępowania po przedawkowaniu.56

Protokół postępowania po przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania preparatów zawierających hiperycynę, postępowanie obejmuje monitoring objawów neurologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem drgawek i stanu świadomości pacjenta. Dodatkowym istotnym elementem jest zabezpieczenie pacjenta przed ekspozycją na światło słoneczne i inne źródła promieniowania UV w celu prewencji nasilonych reakcji fotosensytyzujących.78

Tabela objawów przedawkowania hiperycyny

Objaw kliniczny Opis Dawka wywołująca
Drgawki Napady drgawkowe o charakterze uogólnionym, wymagające interwencji medycznej 4,5 g wyciągu suchego/dobę przez 2 tygodnie + 15 g suchego wyciągu jednorazowo
Objawy splątania Zaburzenia świadomości, dezorientacja, zaburzenia funkcji poznawczych 4,5 g wyciągu suchego/dobę przez 2 tygodnie + 15 g suchego wyciągu jednorazowo
Fotosensytyzacja Zwiększona wrażliwość skóry na działanie promieniowania UV, ryzyko poparzeń i reakcji fototoksycznych Nie określono dokładnej dawki progowej, może wystąpić przy dawkach przekraczających dawkę terapeutyczną

910

Znaczenie kliniczne monitorowania przedawkowania

Monitorowanie przypadków przedawkowania preparatów zawierających hiperycynę jest istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej, zwłaszcza w kontekście szerokiego stosowania preparatów ziela dziurawca. Należy podkreślić, że dawki terapeutyczne, znajdujące się w preparatach Depremin i Hyperis (612 mg), zawierają 0,6 mg – 1,8 mg sumy hiperycyn w przeliczeniu na hiperycynę, co stanowi bezpieczną dawkę przy prawidłowym stosowaniu. Jednakże przekroczenie dawek terapeutycznych może prowadzić do poważnych następstw zdrowotnych.1112

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl