Dawkowanie i sposób podawania
Biperyden

Dawkowanie i sposób podawania biperydenu

Biperyden jest substancją stosowaną w leczeniu choroby Parkinsona oraz w terapii objawów pozapiramidowych wywołanych przez inne produkty lecznicze. Prawidłowe dawkowanie tej substancji ma kluczowe znaczenie dla osiągnięcia optymalnego efektu terapeutycznego przy jednoczesnej minimalizacji działań niepożądanych. Dawkowanie biperydenu zawsze ustala się indywidualnie, a czas stosowania zależy od rodzaju i przebiegu choroby.¹

Zasady ogólne dawkowania

Niezależnie od postaci farmaceutycznej biperydenu (tabletki, tabletki o przedłużonym uwalnianiu czy roztwór do wstrzykiwań), leczenie należy rozpoczynać od najmniejszej skutecznej dawki. Następnie dawkę stopniowo zwiększa się do uzyskania optymalnej odpowiedzi terapeutycznej, uwzględniając zarówno efekt leczniczy, jak i występowanie działań niepożądanych.^{2 3}

Dawkowanie w postaci doustnej

W przypadku postaci o przedłużonym uwalnianiu (Akineton SR 4 mg), leczenie należy rozpocząć od podawania tabletek 2 mg standardowej postaci (Akineton), a następnie stopniowo zwiększać dawkę indywidualnie dla każdego pacjenta. Po ustaleniu optymalnej dawki dobowej można dokonać konwersji na tabletki o przedłużonym uwalnianiu.⁴

W przypadku tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Akineton SR 4 mg), zazwyczaj stosowana dawka dobowa dla dorosłych wynosi od 1 do 3 tabletek (co odpowiada 4-12 mg chlorowodorku biperydenu). Maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 4 tabletek (16 mg chlorowodorku biperydenu). Tabletki należy przyjmować w równych odstępach czasu w ciągu dnia, przy czym pierwszą tabletkę o przedłużonym uwalnianiu należy przyjąć rano.⁵

Dawkowanie w postaci parenteralnej

Roztwór do wstrzykiwań (Akineton 5 mg/ml) stosuje się w sytuacjach, gdy konieczne jest szybkie działanie terapeutyczne lub gdy podanie doustne nie jest możliwe.⁶

Dawkowanie w chorobie Parkinsona

W ciężkich przypadkach choroby Parkinsona oraz w przypadku kurczu powiek, w leczeniu początkowym można podać w dawkach podzielonych, domięśniowo lub powoli dożylnie nawet 10 do 20 mg (2 do 4 ml roztworu do wstrzykiwań) mleczanu biperydenu na dobę.⁷

Dawkowanie w objawach pozapiramidowych

W przypadku objawów pozapiramidowych wywołanych przez inne produkty lecznicze oraz innych pozapiramidowych zaburzeń ruchowych, dawkowanie różni się w zależności od wieku pacjenta:

Dorośli: W celu osiągnięcia szybkiego efektu terapeutycznego podaje się jednorazowo 2,5 do 5 mg (0,5 do 1 ml roztworu do wstrzykiwań) mleczanu biperydenu, domięśniowo lub powoli dożylnie. W razie potrzeby taką samą dawkę można powtórzyć po 30 minutach. Maksymalna dawka dobowa mleczanu biperydenu wynosi 10 do 20 mg (2 do 4 ml roztworu do wstrzykiwań).⁸

Dzieci i młodzież: Dawkowanie u dzieci zależy od wieku:⁹

• do 1 roku życia: 1 mg mleczanu biperydenu (0,2 ml roztworu do wstrzykiwań)
• do 6 lat: 2 mg mleczanu biperydenu (0,4 ml roztworu do wstrzykiwań)
• do 10 lat: 3 mg mleczanu biperydenu (0,6 ml roztworu do wstrzykiwań)

¹⁰

Produkt leczniczy podaje się w powolnym wstrzyknięciu dożylnym. Jeśli w trakcie wstrzykiwania produktu objawy ustępują, podawanie należy przerwać. W razie potrzeby taką samą dawkę można powtórzyć po 30 minutach.¹¹

Należy podkreślić, że tabletki o przedłużonym uwalnianiu (Akineton SR 4 mg) są przeciwwskazane do stosowania u dzieci.¹²

Dawkowanie w zatruciach

Zatrucie nikotyną: Podaje się domięśniowo 5 do 10 mg (1 do 2 ml roztworu do wstrzykiwań) mleczanu biperydenu. W ciężkich stanach, oprócz standardowego postępowania, podaje się dożylnie 5 mg (1 ml roztworu do wstrzykiwań) mleczanu biperydenu.¹³

Zatrucie wywołane organicznymi związkami fosforu: Dawkę biperydenu należy ustalać indywidualnie. W zależności od stopnia zatrucia podaje się powoli dożylnie 1 ampułkę (5 mg roztworu do wstrzykiwań) mleczanu biperydenu, powtarzając tę dawkę kilka razy, aż do ustąpienia objawów zatrucia.¹⁴

Sposób podawania

Postać doustna: Tabletki o przedłużonym uwalnianiu (Akineton SR 4 mg) należy przyjmować w całości, bez żucia i rozgryzania, popijając odpowiednio dużą ilością płynu. Tabletek tych nie należy dzielić. Zaleca się przyjmowanie leku bezpośrednio po posiłku, co zmniejsza ryzyko niepożądanych działań ze strony przewodu pokarmowego.¹⁵

Postać parenteralna: Akineton w postaci roztworu do wstrzykiwań podaje się domięśniowo, powoli dożylnie lub w infuzji dożylnej. Po otwarciu opakowania resztę niezużytego leku należy usunąć.¹⁶

Czas trwania leczenia i zakończenie terapii

Czas stosowania biperydenu zależy od rodzaju i przebiegu choroby. Leczenie może mieć charakter krótkotrwały (szczególnie u dzieci) lub długotrwały.^{17 18}

W przypadku postaci parenteralnej, leczenie trwa do momentu, gdy możliwe będzie kontynuowanie leczenia przy użyciu doustnych postaci leku albo do czasu, gdy leczenie będzie można zakończyć.¹⁹

Należy bezwzględnie unikać nagłego przerwania stosowania biperydenu. W przypadku planowanego zakończenia leczenia, dawkę produktu leczniczego należy zmniejszać stopniowo.²⁰

Zalecenia dodatkowe

Do długotrwałego leczenia zaleca się stosowanie biperydenu w postaci tabletek.²¹

Szczegółowa tabela dawkowania biperydenu

Zalecenia praktyczne podczas wywiadu medycznego

Podczas zbierania wywiadu medycznego u pacjenta, któremu planuje się włączenie lub u którego stosowany jest biperyden, należy zwrócić szczególną uwagę na następujące kwestie:

• Wiek pacjenta – szczególnie istotny w przypadku doboru dawki u dzieci²²
• Pierwsze objawy poprawy klinicznej – ważne do określenia optymalnej dawki²³
• Długość trwania leczenia – czy pacjent wymaga długotrwałego przyjmowania leku^{24 25}
• Możliwość przyjmowania leków doustnie – wpływa na wybór postaci leku²⁶
• Zdolność pacjenta do połykania tabletek w całości – kluczowe przy stosowaniu tabletek o przedłużonym uwalnianiu²⁷
• Występowanie problemów żołądkowo-jelitowych – wpływa na czas podania leku względem posiłków²⁸

W przypadku planowanego zakończenia leczenia biperydenem, należy poinformować pacjenta o konieczności stopniowej redukcji dawki leku i bezwzględnie unikać nagłego przerwania terapii.²⁹