Specjalne ostrzeżenia
Submena
Produkt leczniczy Submena, zawierający fentanyl w postaci tabletek podjęzykowych, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym depresji oddechowej i uzależnienia (OUD). Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest ustabilizowanie długotrwałej terapii opioidami, aby zmniejszyć ryzyko działań niepożądanych. Pacjenci z wywiadem zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych, palący tytoń lub z zaburzeniami psychicznymi powinni być monitorowani pod kątem zachowań poszukujących lek oraz objawów OUD. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko depresji oddechowej u pacjentów z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc, miastenią gravis oraz u osób z CSA, gdzie dawkę opioidów należy odpowiednio dostosować. Fentanyl może również powodować bradykardię, a u osób starszych obserwuje się zmniejszony klirens i wydłużony okres półtrwania leku, co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawki.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Submena
- Przechowywanie i bezpieczeństwo stosowania
- Stabilizacja terapii opioidowej
- Ryzyko zaburzeń związanych ze stosowaniem opioidów
- Depresja oddechowa
- Zaburzenia oddychania podczas snu
- Zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe
- Hiperalgezja
- Choroby serca
- Osoby w podeszłym wieku, wyniszczone i osłabione
- Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Hipowolemia i niedociśnienie tętnicze
- Stosowanie u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej
- Odstawianie produktu leczniczego Submena
- Zespół serotoninowy
- Ryzyko związane z równoczesnym stosowaniem leków uspokajających
- Zawartość sodu
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Submena
Produkt leczniczy Submena, zawierający fentanyl w postaci tabletek podjęzykowych, wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności podczas stosowania ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Pacjenci i ich opiekunowie powinni zostać szczegółowo poinformowani o potencjalnych zagrożeniach związanych z przyjmowaniem tego leku oraz o sposobach ich minimalizacji.1
Przechowywanie i bezpieczeństwo stosowania
Należy bezwzględnie podkreślić pacjentom i ich opiekunom, że Submena zawiera substancję czynną w ilości, która może zagrażać życiu dziecka. Z tego powodu tabletki muszą być przechowywane w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci. Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności przyjmowania produktu Submena dokładnie według wskazań lekarza oraz o procedurach postępowania w przypadku wystąpienia objawów przedawkowania.2
Stabilizacja terapii opioidowej
Przed rozpoczęciem leczenia produktem Submena kluczowe jest ustabilizowanie długotrwałej terapii opioidami ukierunkowanej na kontrolę bólu przewlekłego. Zapewnia to odpowiednią tolerancję na opioidy i zmniejsza ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych.3
Ryzyko zaburzeń związanych ze stosowaniem opioidów
Podczas długotrwałego stosowania opioidów takich jak fentanyl może rozwinąć się tolerancja oraz uzależnienie fizyczne i/lub psychiczne. Powtarzające się stosowanie produktu Submena może prowadzić do zaburzeń związanych ze stosowaniem opioidów (OUD – Opioid Use Disorder). Nadużywanie lub celowe niewłaściwe zastosowanie produktu może skutkować przedawkowaniem i/lub zgonem.4
Podwyższone ryzyko wystąpienia OUD dotyczy w szczególności pacjentów:
- z wywiadem osobistym lub rodzinnym (rodzice lub rodzeństwo) zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych, w tym alkoholu
- obecnie palących tytoń
- z innymi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie (np. dużymi epizodami depresji, zaburzeniami lękowymi, zaburzeniami osobowości)5
Pacjenci powinni być monitorowani pod kątem oznak zachowania związanego z poszukiwaniem leku (np. zbyt wczesne prośby o uzupełnienie dawki). Konieczne jest również dokonywanie przeglądu jednocześnie stosowanych opioidów i leków psychoaktywnych (takich jak benzodiazepiny). W przypadku pacjentów z oznakami i objawami OUD należy rozważyć konsultację ze specjalistą od uzależnień.6
Depresja oddechowa
Podobnie jak w przypadku wszystkich opioidów, stosowanie produktu Submena wiąże się z ryzykiem wystąpienia klinicznie istotnej depresji oddechowej. Szczególną ostrożność należy zachować podczas dostosowania dawki produktu u pacjentów z:
- przewlekłą obturacyjną chorobą płuc
- innymi chorobami predysponującymi do depresji oddechowej (np. miastenia gravis)7
Zaburzenia oddychania podczas snu
Opioidy mogą powodować zaburzenia oddychania podczas snu, w tym ośrodkowy bezdech senny (CSA – central sleep apnoea) i hipoksemię podczas snu. Stosowanie opioidów zwiększa ryzyko wystąpienia CSA w sposób zależny od dawki. U pacjentów, u których występuje CSA, należy rozważyć zmniejszenie całkowitej dawki opioidów.8
Zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe
Produkt Submena należy podawać z zachowaniem szczególnej ostrożności pacjentom podatnym na wewnątrzczaszkowe działanie hiperkapnii, w tym pacjentom z:
- oznakami podwyższonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego
- ograniczeniami świadomości
- śpiączką
- guzem mózgu9
U pacjentów z urazami głowy przebieg kliniczny może być maskowany przez stosowanie opioidów. W takim przypadku opioidy powinny być stosowane tylko w przypadku zdecydowanej konieczności.10
Hiperalgezja
Podobnie jak w przypadku innych opioidów, przy niewystarczającej kontroli bólu w odpowiedzi na zwiększoną dawkę fentanylu, należy rozważyć możliwość wystąpienia hiperalgezji wywołanej opioidami. W takiej sytuacji może być wskazane:
- zmniejszenie dawki fentanylu
- przerwanie leczenia fentanylem
- rewizja schematu leczenia11
Choroby serca
Fentanyl może wywoływać bradykardię, dlatego należy zachować ostrożność przy stosowaniu Submena u pacjentów z przebytą lub wcześniej zdiagnozowaną bradyarytmią.12
Osoby w podeszłym wieku, wyniszczone i osłabione
Dane z badań z fentanylem podawanym dożylnie sugerują, że u pacjentów w podeszłym wieku może występować:
- zmniejszony klirens
- wydłużony okres półtrwania
- większa wrażliwość na działanie substancji czynnej niż u młodszych pacjentów13
Pacjentów w podeszłym wieku, wyniszczonych lub osłabionych należy uważnie obserwować pod kątem objawów toksyczności fentanylu i w razie konieczności zmniejszyć dawkę.14
Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
Produkt Submena należy podawać z zachowaniem ostrożności pacjentom z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, zwłaszcza w fazie dostosowania dawki. Stosowanie produktu u tych pacjentów może:
- zwiększyć biodostępność fentanylu
- zmniejszyć jego klirens ogólnoustrojowy
Powyższe zmiany mogą prowadzić do kumulacji oraz nasilenia i wydłużenia działania opioidów.15
Hipowolemia i niedociśnienie tętnicze
Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z hipowolemią i niedociśnieniem, gdyż fentanyl może nasilać te stany.16
Stosowanie u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej
Produkt Submena nie był badany u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej. U tych pacjentów może istnieć ryzyko zwiększonej ogólnoustrojowej ekspozycji na lek, dlatego zaleca się szczególną ostrożność podczas dostosowania dawki.17
Odstawianie produktu leczniczego Submena
Po zaprzestaniu stosowania produktu Submena nie powinny występować zauważalne skutki odstawienia, jednak możliwe objawy odstawienia to:
- niepokój
- drżenie
- pocenie się
- bladość
- nudności
- wymioty18
Zespół serotoninowy
Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania produktu Submena z lekami wpływającymi na serotoninergiczne układy neuroprzekaźnikowe. Potencjalnie zagrażający życiu zespół serotoninowy może wystąpić podczas jednoczesnego stosowania z:
- lekami serotoninergicznymi, takimi jak selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
- inhibitorami zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
- lekami zaburzającymi metabolizm serotoniny (w tym inhibitorami monoaminooksydazy [IMAO])19
Zespół serotoninowy może wystąpić nawet przy zalecanych dawkach. Objawy zespołu serotoninowego mogą obejmować:
- zmiany stanu psychicznego (np. pobudzenie, omamy, śpiączkę)
- niestabilność układu autonomicznego (np. tachykardię, wahania ciśnienia tętniczego, hipertermię)
- zaburzenia nerwowo-mięśniowe (np. hiperrefleksję, zaburzenia koordynacji, sztywność)
- objawy żołądkowo-jelitowe (np. nudności, wymioty, biegunkę)20
W razie podejrzenia zespołu serotoninowego należy bezwzględnie przerwać leczenie produktem Submena.21
Ryzyko związane z równoczesnym stosowaniem leków uspokajających
Jednoczesne stosowanie produktu Submena i leków uspokajających, takich jak benzodiazepiny lub pokrewne leki, może powodować:
- uspokojenie
- depresję oddechową
- śpiączkę
- zgon22
Z tego względu jednoczesne przepisywanie tych leków uspokajających powinno być zarezerwowane dla pacjentów, u których alternatywne opcje leczenia nie są możliwe. Jeśli zostanie podjęta decyzja o przepisaniu produktu Submena jednocześnie z lekami uspokajającymi, należy zastosować najniższą skuteczną dawkę, a czas leczenia powinien być jak najkrótszy.23
Pacjentów należy ściśle obserwować w celu wykrycia objawów przedmiotowych i podmiotowych depresji oddechowej i uspokojenia. Zdecydowanie zaleca się poinformowanie pacjentów i ich opiekunów o tych objawach.24
Zawartość sodu
Produkt leczniczy Submena zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w jednej tabletce, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.25
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania