Właściwości farmakodynamiczne
Seretide 250 (250 mcg + 25 mcg)/dawkę inh.

Właściwości farmakodynamiczne

Seretide 250 to złożony produkt leczniczy, który zawiera dwie substancje czynne: salmeterol (w postaci ksynafonianu) w dawce 25 μg oraz flutykazonu propionian w dawce 250 μg na dawkę inhalacyjną. Lek ten należy do grupy farmakoterapeutycznej: Leki adrenergiczne w połączeniu z kortykosteroidami lub innymi lekami, z wyjątkiem leków przeciwcholinergicznych (kod ATC: R03AK06).¹

Mechanizm działania substancji czynnych

Działanie lecznicze preparatu Seretide 250 wynika z synergistycznego działania dwóch substancji czynnych o odmiennych mechanizmach działania.²

Salmeterol – mechanizm działania

Salmeterol jest wybiórczym, długo działającym agonistą receptorów β2-adrenergicznych, charakteryzującym się długim łańcuchem bocznym, który wiąże się z miejscem pozareceptorowym. Ta wyjątkowa struktura molekularna zapewnia długotrwałe działanie bronchodylatacyjne utrzymujące się przez co najmniej 12 godzin, co stanowi istotną przewagę nad krótko działającymi β2-mimetykami stosowanymi w standardowych dawkach terapeutycznych.³

Flutykazonu propionian – mechanizm działania

Flutykazonu propionian podawany drogą wziewną w dawkach terapeutycznych wykazuje silne działanie przeciwzapalne w obrębie dróg oddechowych. Efektem tego działania jest zmniejszenie nasilenia objawów astmy oskrzelowej oraz redukcja częstości zaostrzeń choroby. Co istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa terapii, podawany wziewnie flutykazonu propionian wywołuje znacznie mniej działań niepożądanych niż kortykosteroidy stosowane ogólnoustrojowo.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Badania kliniczne preparatu Seretide w astmie oskrzelowej

Kluczowym badaniem dokumentującym skuteczność kliniczną preparatu Seretide było 12-miesięczne badanie GOAL (Gaining Optimal Asthma ControL), przeprowadzone na dużej populacji 3416 pacjentów dorosłych i młodzieży z przewlekłą astmą oskrzelową. Badanie to miało na celu ocenę skuteczności i bezpieczeństwa terapii skojarzonej (Seretide) w porównaniu z monoterapią wziewnym kortykosteroidem (propionianem flutykazonu) oraz odpowiedź na pytanie, czy założone cele terapeutyczne w leczeniu astmy są możliwe do osiągnięcia.⁵

Metodologia badania opierała się na protokole stopniowego zwiększania dawek leków (ang. stepped-up) co 12 tygodni, aż do momentu osiągnięcia pełnej kontroli astmy (ang. total control) lub do osiągnięcia maksymalnej dozwolonej dawki leku. Wyniki badania GOAL jednoznacznie wykazały, że kontrola astmy została osiągnięta u większego odsetka pacjentów leczonych preparatem Seretide w porównaniu do pacjentów stosujących monoterapię kortykosteroidem wziewnym. Co więcej, skuteczna kontrola choroby została uzyskana przy stosowaniu mniejszej dawki kortykosteroidu.⁶

Istotnym parametrem ocenianym w badaniu był również czas do uzyskania kontroli astmy. Wykazano, że stosowanie preparatu Seretide umożliwiło szybsze osiągnięcie dobrej kontroli astmy w porównaniu do monoterapii wziewnym kortykosteroidem. Czas do osiągnięcia pierwszego tygodnia dobrze kontrolowanej astmy u 50% pacjentów wynosił 16 dni w grupie stosującej Seretide, podczas gdy w grupie leczonej samym wziewnym kortykosteroidem wynosił 37 dni, co stanowi istotną klinicznie różnicę.⁷

W podgrupie pacjentów, którzy wcześniej nie byli leczeni kortykosteroidami wziewnymi, odnotowano również krótszy czas do uzyskania kontroli astmy przy zastosowaniu preparatu Seretide. W tym przypadku czas do osiągnięcia tygodnia dobrej kontroli astmy wynosił 16 dni dla preparatu Seretide oraz 23 dni dla pacjentów leczonych monoterapią kortykosteroidem wziewnym.⁸

Definicje stopni kontroli astmy w badaniu GOAL

W badaniu GOAL zastosowano precyzyjne kryteria dla określenia stopnia kontroli astmy:

• Dobra kontrola astmy – definiowana jako występowanie objawów astmy nie więcej niż 2 dni w tygodniu, stosowanie leków doraźnych nie więcej niż 2 dni w tygodniu i maksymalnie 4 razy w tygodniu, wskaźnik szczytowego przepływu wydechowego (PEF) ≥80% wartości należnej, brak przebudzeń nocnych spowodowanych astmą, brak zaostrzeń astmy oraz brak działań niepożądanych zmuszających do zmiany leczenia.
• Pełna kontrola astmy – definiowana jako brak objawów astmy, brak konieczności stosowania leków doraźnych, wskaźnik PEF ≥80% wartości należnej, brak przebudzeń nocnych spowodowanych astmą, brak zaostrzeń astmy oraz brak działań niepożądanych zmuszających do zmiany leczenia.

Wyniki badania GOAL jednoznacznie potwierdziły, że terapia skojarzona preparatem Seretide umożliwia szybsze i skuteczniejsze osiągnięcie kontroli astmy oskrzelowej przy mniejszej kumulacyjnej dawce kortykosteroidu wziewnego, co ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa długoterminowej terapii.⁹

Mechanizm synergistycznego działania substancji czynnych

Synergistyczne działanie salmeterolu i flutykazonu propionianu w terapii astmy oskrzelowej wynika z ich komplementarnych mechanizmów działania. Salmeterol, jako długo działający β2-mimetyk, powoduje rozszerzenie oskrzeli, co ułatwia penetrację flutykazonu propionianu do głębszych struktur dróg oddechowych. Z kolei flutykazonu propionian poprzez swoje działanie przeciwzapalne zmniejsza obrzęk błony śluzowej i nadreaktywność oskrzeli, co zwiększa skuteczność działania salmeterolu na receptory β2-adrenergiczne. Dzięki temu złożonemu mechanizmowi działania preparat Seretide zapewnia lepszą kontrolę astmy niż monoterapia którąkolwiek z tych substancji.

Skuteczność kliniczna preparatu Seretide 250 potwierdzona w badaniu GOAL oraz w innych badaniach klinicznych stanowi podstawę do stosowania tego produktu leczniczego w leczeniu przewlekłej astmy oskrzelowej, szczególnie u pacjentów, u których monoterapia kortykosteroidem wziewnym nie zapewnia odpowiedniej kontroli choroby.